Xương rồng lê gai
![]() |
Quả xương rồng lê gai có vị ngọt và nhiều chất dinh dưỡng tốt cho sức khỏe nên ở nước ngoài, người ta xem đây là một loại trái cây có giá trị cao.
Loại quả phổ biến ở các vùng quanh Ninh Thuận - Bình Thuận, Việt Nam, mọc hoang ở các triền đồi, bãi cát, hàng rào, ven đường… Trong tiếng Anh, quả xương rồng lê gai được gọi là “Nopal” hay “Prickly Pear Cactus”. Chúng có thịt mát, mềm, chua chua như kiwi nhưng nhạt hơn, ăn vào ngọt nhẹ na ná thanh long.
Trong quá trình chín quả, xương rồng lê gai “đổi màu” rõ rệt, khi chín rộ nhất sẽ chuyển sang màu tím đậm. Sau khi thu hoạch và xử lý lớp gai bên ngoài, thịt bên trong có thể ăn trực tiếp hoặc ép nước, làm mứt, thạch, kem. Ngoài việc làm thức ăn, xương rồng lê gai còn có thể chế thành dược phẩm, mỹ phẩm.
Quả của cây này khi chín có phần ruột ăn được, vị như thanh long. Tuy nhiên, bên ngoài vỏ quả có gai nên thường phải rất cẩn thận, nếu không sẽ gây nguy hiểm. Lá và quả xương rồng lê gai đều có thể ăn được khi cây còn non.
Quả xương rồng lê gai không chỉ ăn ngọt, mát mà còn được nhiều người tìm để chữa bệnh. Nó được quảng cáo là có khả năng điều trị bệnh tiểu đường, cholesterol cao, béo phì và giúp giải rượu. Nó cũng được quảng cáo là có đặc tính kháng virus và chống viêm. Chính vì lẽ này, xương rồng lê gai trở nên nổi tiếng và rất được ưa chuộng.
Tại Algeria (châu Phi), trước đây, xương rồng lê gai chỉ là cây mọc hoang và bán với giá rẻ "như bèo". Nhưng giờ đây, xương rồng lê gai được các nhà khoa học nước này ví như "vàng xanh", AFP đưa tin.
Tại Ấn Độ nói riêng và châu Phi nói chung, xương rồng lê gai được xem như một loại trái cây cao cấp bởi chúng chứa nhiều nước nên là một loại quả giải khát tuyệt vời. Thậm chí, loại quả này còn từng cứu đói rất nhiều người châu Phi.
Tại miền Tây Nam nước Mỹ, Bắc Mexico, loại quả này được xem là hàng quý. Theo Amazon, giá trung bình cho hộp 6 quả là 13 USD (khoảng 300 nghìn đồng).
Chanh leo
![]() |
Chanh dây hay còn gọi là chanh leo, khi chín có màu mận tươi, ruột màu vàng có vị chua thanh, hương thơm khá hấp dẫn. Thường được đánh giá cao là một trong những loại trái cây bổ dưỡng chứa nhiều dưỡng chất và các Vitamin cần thiết.
Chanh dây đứng thứ 3 trong những loại quả cung cấp nhiều chất xơ nhất, chỉ sau hạnh nhân và dừa, 100g chanh dây cung cấp đến 10g chất xơ.
Bổ sung chất xơ rất rốt cho hệ tiêu hóa, giúp quét sạch đường ruột, giảm hấp thụ cholesterol, ngăn ngừa táo bón, giảm nguy cơ ung thư đại tràng. Chế độ ăn nhiều chất xơ cũng rất phù hợp cho người ăn kiêng, giúp ổn định sức khỏe tim mạch, giảm mỡ máu…
Theo Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ, chất xơ cũng có lợi ích trong việc giảm cholesterol và tăng cường sức khỏe tim mạch. Theo hướng dẫn chế độ ăn uống gần đây nhất của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), lượng khuyến nghị là 34g đối với nam giới từ 19–30 tuổi và 28g đối với phụ nữ từ 19–30 tuổi. Ăn chanh dây thường xuyên có thể giúp ngăn ngừa táo bón, cải thiện tiêu hóa và sức khỏe tổng thể.
Ngày nay chanh leo đang càng được ưa chuộng hơn ở Việt Nam nhờ hương vị đặc biệt và công dụng với sức khoẻ ví như “dược vương” trong các loại hoa quả. Tuy nhiên đây vẫn là loại quả bình dân được trồng phổ biến khắp Việt Nam. Thời kỳ trước đây còn mọc dại ven đường, hàng rào, vườn nhà…
Những người dân ở các quốc gia khác còn “lùng sục” chanh leo nhờ công dụng của chúng, đặc biệt ở Trung Quốc và Ấn Độ.
Tầm bóp
![]() |
Cây tầm bóp có tên khoa học là Physalis angulata, các tên gọi thân thuộc khác ở Việt Nam như: cây bôm bốp, thù lù cạnh, bùm bụp hay lồng đèn. Cây tầm bóp là cây thân thảo, thuộc họ Cà, có nguồn gốc từ các nước châu Mỹ nhiệt đới và sống như cỏ dại.
Cây tầm bóp sống tập trung ở vùng có khí hậu nhiệt đới, chúng thường mọc dại dọc theo hai bên đường đi, bờ ruộng, trong vườn, trên bãi cỏ hay các khu đất hoang. Ngoài ra, cây tầm bóp còn được tìm thấy ven các khu rừng có độ cao dưới 1.500m tính từ mặt nước biển.
Ở Việt Nam, tầm bóp phát triển phổ biến ở khắp mọi nơi. Nhờ vào những lợi ích giá trị của nó, nhiều vùng đã trồng cây tầm bóp như một loại rau ăn hàng ngày hoặc làm thuốc chữa nhiều bệnh.
Trẻ em ở các vùng nông thôn thường hái quả tầm bóp để ăn vì quả có vị chua chua thanh mát giúp xua tan cảm giác khó chịu của ngày hè oi ả. Ngày nay, cây tầm bóp được biết đến là một vị thuốc đặc biệt nhờ tác dụng làm mát gan, giải độc và thanh lọc cơ thể. Không chỉ đơn giản làm thức ăn, sử dụng tầm bóp còn có thể mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe.
Loại quả này mọc dại khắp các bụi rậm, ven đường, tầm thấp trong rừng… ở nước ta. Tại nước ngoài, thù lù được đóng gói “sang chảnh”, bày bán trên kệ siêu thị. Tại Nhật Bản, quả tầm bóp được đóng khay bán trong các siêu thị, cửa hàng với giá vào khoảng 700 nghìn đồng/kg. Tầm bóp được người Nhật mua về làm thuốc hoặc dành cho những người ăn kiêng. Theo đó, quả tầm bóp vị chua, tính bình tác dụng thanh nhiệt, tiêu đờm... vì thế đây còn được dùng như một vị thuốc Nam.