![]() |
Táo mèo trong dân gian còn được gọi với cái tên là bắc sơn tra, nam sơn tra, dã sơn tra, aubepine dịch theo tên Hán Việt là Xích qua tử, Thử tra, Dương cầu. Tên khoa học là Crataegus cuneara Sied.et Zucc, thuộc Họ Hoa hồng (tên danh pháp khoa học là Rosaceae).
Táo mèo bắt nguồn từ Trung Quốc sau du nhập vào nước ta và được trồng nhiều ở các tỉnh thuộc miền Tây Bắc như Sapa, Bắc Hà, Lai Châu, Mường Lay, Sơn La,… .
Cây táo mèo là cây thân gỗ cao 10-30m, thân cao thường có gai, chồi không lông. Lá hình trái xoan, hình bầu dục hay thuôn ngọn giáo, gốc tròn, chóp nhọn nép có răng cưa. Cụm hoa thành tán không có cuống có – 5 hoa. Đài có lông leo màu trắng, dài 5 – 6mm, thùy hẹp, dài 6 – 8 m. Cành hoa màu trắng, gần tròn, dài 10mm, rộng 6 – 10mm. Qủa bình trứng hay hình cầu, khi chín có màu vàng đườngkính 4 – 5cm.
![]() |
Theo đông y, táo mèo có vị chua ngọt, tính hơi ấm, đi vào 3 kinh can, tỳ, vị. Có tác dụng tiêu thực hoá tích, giúp tiêu hoá do tăng bài tiết axit mật và pepsin dịch. Chủ trị các bệnh gan nhiễm mỡ, tăng huyết áp, viêm khớp, đau đầu mạn tính, viêm xoang, mất ngủ…
Trong đông y chỉ ra rằng Sơn tra chỉ “tiêu” mà không “bổ”, người tiết nhiều dịch vị dùng thận trọng. Người có viêm loét đường tiêu hóa không nên dùng. Ngoài ra, trong thời gian uống thuốc bổ cũng kiêng dùng sơn tra.
Trong táo mèo có chứa các axit tactric, vitamin C, hydrat cacbon và protit, tatin… Ngoài ra còn có chất cholin, axetylcholin, phytosterin, các axit hữu cơ thuộc loại tritecpen như axit oleanic và crataegic. Các thành phần hóa học trong Táo mèo đều có tác dụng tốt cho đường tiêu hóa, điều trị rối loạn tiêu hóa, kích thích tiêu hóa.
![]() |
Các bài thuốc sử dụng táo mèo
Trị huyết áp cao, phòng biến chứng: Sao đen 12g táo mèo, 12g thảo quyết minh, 9g hoa cúc trắng. Sau đó tán nhỏ hãm với nước sôi trong bình kín khoảng 20 phút, có thể uống thay trà trong ngày.
Hoặc: Sơn tra 15g, hà diệp (lá sen) 20g. Hai thứ tán vụn, hãm với nước sôi trong bình kín, chừng 20 phút thì dùng được, uống thay trà trong ngày.
Tăng cường khả năng tiêu hóa: Dùng 200g táo mèo, rửa sạch, bỏ hạt ngâm với 300ml rượu trắng (chú ý ngày lắc bình 1 lần). Sau một tuần đem ra uống. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 10-15ml. Sau khi uống hết rượu, trái táo mèo còn lại trộn với đường kính ăn dần.
Chữa gan nhiễm mỡ: Mỗi ngày ăn 5-7 quả táo mèo, hoặc dùng 10-15 quả sắc nước uống. Chữa cao huyết áp, mỡ máu cao: Táo mèo 15g, lá sen 15gr sắc nước uống thay trà trong ngày.
Chữa ăn uống không tiêu, bụng đầy, tức, đau: Táo mèo 30g sắc nước uống thay trà trong ngày.
![]() |
Đau bàng quang: Mỗi bữa ăn, uống một cốc nước có pha hai thìa nhỏ giấm táo mèo và mật ong, khi tiểu sẽ tốt hơn.
Chữa bệnh viêm khớp: Sau mỗi bữa ăn, uống 1 cốc nước 200ml pha 10 thìa nhỏ giấm táo mèo và mật ong sao cho vừa đủ ngọt.
Chữa bệnh viêm thận, nước tiểu có mủ: Hàng ngày đếu đặn trong bữa ăn uống 1 cốc nước 200ml có pha 2 thìa giấm táo mèo và 2 thìa mật ong cho đến khi khỏi hẳn.
Chữa bệnh zona: Dùng giấm táo mèo bôi nguyên chất lên chỗ đau ngày 4 lần, ban đêm bôi thêm 3 lần. Sau khi bôi, đắp khăn nhúng giấm táo, cảm giác đau sẽ dần dần bớt đi, và sẽ chóng ăn da non.
Viêm xoang, chảy nước mũi, nước mắt: Mỗi ngày, vào bữa ăn, uống một cốc nước có pha hai thìa giấm táo mèo, một ít mật ong và nhai thêm một miếng sáp ong (nhả bã).
Làm giảm đau nhức: Lấy lòng đỏ trứng gà đánh với một thìa lớn giấm táo mèo và một thìa nhỏ tinh dầu thông bôi lên vùng da nơi đau nhức và xoa mạnh.
Chữa giãn phồng tĩnh mạch: Mỗi ngày 2 lần lấy giấm táo mèo thoa vào chỗ bị giãn. Và mỗi bữa ăn uống 1 cốc nước 200ml có pha 2 thìa giấm táo mèo.
![]() |
Chữa chốc lỡ đầu trẻ em: Dùng giấm táo mèo bôi vào nơi có mụn cứ 1 ngày bôi 6 lần, mỗi lần cách nhau 2 tiếng. Khỏi sau 2, 3 ngày.
Chữa bệnh nấm tóc: Dùng giấm táo mèo xoa chỗ có nấm 1 ngày 6 lần cách đều 2 tiếng.
Khử mùi vùng nách: Giấm táo sử dụng nguyên chất sau khi tắm xong xịt lên nách và massage, bạn có thể thỏa mái hoạt động mà không lo đến mùi.
Trị mùi khoang miệng: Trộn giấm táo với nước tỷ lệ 1:1 sau đó sáng dậy súc hỗn hợp này từ 2-3 phút sẽ giảm thiểu các bệnh về nha chu và hôi miệng.
Dùng làm nước ngâm chân: ngâm chân vào nước nóng trước khi ngủ làm cải thiện giấc ngủ và xua tan được mệt mỏi. Hãy thêm 1 thìa giấm vào nước để hiệu quả cao hơn và loại bỏ được các lớp tế bào chết ở gót chân.
Lưu ý
Nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng. Nên theo dõi khi sử dụng các phương pháp trên và dừng lại khi thấy có bất kỳ biểu hiện bất thường nào liên quan đến sức khỏe.