![]() |
Cây táo dại là cây dược liệu rất tốt cho sức khỏe. |
Những ngày qua, do thời tiết thay đổi, chị Nguyễn Thị Thanh (Thạch Thất, Hà Nội) bị hành hạ bởi những cơn ho đến quặn ruột. Lo lắng cho sức khỏe chị đã đi bệnh viện nhờ bác sỹ khám và kê đơn thuốc. Nhưng các cơn ho chỉ thuyên giảm khi uống thuốc, hết đơn lại tái phát trở lại, khiến chị vô cùng mệt mỏi.
Tình cờ chị được người ta mách cho cách trị cơn ho bằng lá táo dại. Chị ra đồng làng, nơi còn có những bụi táo mọc hoang, vì nhiều gai nên trâu bò cũng không phá hoại. Chị hái những lá bánh tẻ và một ít cành non về phơi rồi sao vàng, hạ thổ.
Theo hướng dẫn chị đưa lá láo dại vào ấm đun sôi như nấu nước chè. Sau đó chị đổ thứ nước sánh đỏ ra uống, nước có vị đắng nhẹ và có mùi thơm như nếp non nên cũng dễ uống. Chị còn cho vào chai để uống thay nước hàng ngày.
Và điều bất ngờ đã sảy ra, từ khi uống nước lá táo dại, cơn ho đã ngưng, chỉ sau vài ngày thì ngực nhẹ bẫng, cơn ho không xuất hiện nữa. Chỉ từ một cây dại mọc hoang, với cách sử dụng đơn giản không cần bác sỹ kê đơn, nhưng chị Thanh đã chấm dứt được những cơn ho dai dẳng kéo dài.
![]() |
Lá táo dại sao vàng hạ thổ sau đó nấu nước uống giúp trị ho lâu ngày và ho gà... |
Qua tìm hiểu, được biết cây táo dại là loại cây khá phổ biến ở nước ta. Các bộ phận của cây táo là nguồn thuốc quý, được sử dụng rộng rãi trong y học cổ truyền.
Do cây táo dại mọc hoang dầu dãi nắng gió nên dược tính rất cao, sử dụng cho hiệu quả rất nhanh. Theo các tài liệu đông y mô tả, trong quả táo chứa carbon hydrad, protein, chất béo. Ngoài ra còn chứa rất nhiều các vitamin A, C và các chất nguyên tố vi lượng Ca, P… đặc biệt thịt quả táo ta còn có anthranoid, làm nhu nhuận đại tràng.
Lá táo, chọn các lá bánh tẻ, khoảng 200 - 300g, sao vàng sắc uống, ngày hai lần trước bữa ăn một giờ, chữa các bệnh ho hen suyễn. Có thể uống nhiều ngày tới khi hết các triệu chứng.
Chữa ho gà hoặc ho lâu ngày: lá táo, lá chanh, lá dâu tằm mỗi vị 200g-300g, sắc uống 2-3 lần trong ngày. Uống nhiều ngày tới khi hết triệu chứng. Nước sắc lá táo cũng có thể dùng cho những trường hợp bị chứng tăng huyết áp. Cao lá táo dán nhọt, để trừ mủ các nhọt độc, nhọt bọc, đặc biệt các nhọt có nhiều mủ, quánh đặc, khó nặn ra, hoặc lá táo sắc lấy nước để rửa các vết thương nhiễm khuẩn có mủ…
Quả táo, giúp nhuận tràng rất tốt với những người cao tuổi. Thịt quả táo, sau khi đập bỏ hạt, đồ chín, thái mỏng, phơi khô hoặc sấy khô làm thuốc bổ thận âm hoặc kích thích tiêu hóa, thường phối hơp với hoài sơn, bạch linh, mẫu đơn bì, trạch tả, thục địa.
![]() |
Cây táo dại thường mọc hoang thành bụi, có lá nhỏ, nhiều gai. |
Ngoài ra, người ta còn sử dụng nhân hạt táo để trị chứng mất ngủ, chóng mặt. Lấy hạch quả táo, rửa sạch phần thịt sót lại, phơi khô giòn, xay, sàng sẩy bỏ vỏ gỗ để lấy nhân, phơi khô, gọi là táo nhân, hay toan táo nhân.
Vị thuốc này chỉ dùng dưới dạng sao đen. YHCT gọi tên vị thuốc này là “Hắc táo nhân”. Theo YHCT, hắc táo nhân, có vị chua, tính bình, quy vào các kinh tâm, can, đởm và tỳ, có tác dụng tĩnh tâm, an thần, trị tâm huyết bất túc, tâm thần bất an, tim đập hồi hộp, mất ngủ, chóng mặt. Hắc táo nhân có tác dụng an thần, gây ngủ, giảm đau, chống co giật, hạ huyết áp. Liều dùng chung từ 4 - 12 g.
Mất ngủ, suy nhược thần kinh: hắc táo nhân, ngải tượng (củ bình vôi), mỗi thứ 8g, liên tâm 6g, phục linh 5g, cam thảo 4g, sắc uống, ngày một thang, uống 3 lần, sau bữa ăn, nên uống nước đầu vào bữa tối để dễ ngủ. Có thể uống liền 2-3 tuần.
Bổ can thận: táo nhân 8g, phối hợp với hà thủ ô đỏ (chế), thục địa, mạch môn, mỗi vị 12g. Sắc uống, ngày một thang. Uống 2-3 tuần lễ.
Tâm thần bất an, hay hoảng hốt, bồn chồn: hắc táo nhân 6g, thảo quyết minh (sao đen), long nhãn, thục địa, liên nhục, mạch môn, mỗi thứ 12g. Sắc uống, ngày một thang chia 3 lần, uống ấm, uống liền 2-3 tuần.
Ngoài ra, táo nhân còn sử dụng để trị mồ hôi trộm. Tuy nhiên, khi dùng táo nhân, nhất thiết phải sao đen, nếu dùng sống sẽ có tác dụng ngược lại, là gây mất ngủ. Không nên dùng táo nhân cho những trường hợp đang bị sốt, hoặc cảm nặng. Khi dùng táo nhân cho phụ nữ có thai, phải hết sức thận trọng, vì vị thuốc này có tác dụng co bóp mạnh cơ tử cung. Để sử dụng hiểu quả cần có sự hướng dẫn của người có chuyên môn về Y dược.
Cây táo dại mọc hoang có sức sống mạnh mẽ nên dược tính cũng rất cao, được sử dụng đắc lực trong phòng và trị một số loại bệnh thường gặp. Tuy nhiên cũng cần phân biệt cây táo dại với những loại táo được trồng để lấy quả hiện nay. Cây táo dại thường có lá nhỏ, nhiều gai quả nhỏ, thường mọc thành bụi ở ven đường hoặc bờ ruộng./.