Tinh hoa làng nghề khảm trai Chuôn Ngọ

TH&SP Trải qua hàng nghìn năm, thăng trầm cùng bao biến cố của lịch sử, có những lúc tưởng như bị mai một, rơi vào quên lãng nhưng chính nhờ sự tâm huyết của các nghệ nhân yêu nghề, cứ đời này qua đời khác, nghề khảm trai Chuôn Ngọ vẫn được lưu giữ và phát triển.

Hỡi cô thắt cái bao xanh
Có về Chuôn Ngọ với anh thì về
Chuôn Ngọ có cây Bồ Đề
Có sông tắm mát có nghề khảm khay

Không phải bỗng nhiên câu ca dao trên lại gợi sự ghi nhớ, ca ngợi về làng Chuôn Ngọ. Đây là làng nghề nổi tiếng với nghề khảm trai được truyền nhiều đời, thuộc xã Chương Mỹ, huyện Phú Xuyên.

Với lịch sử 1.000 năm, trải qua bao sóng gió, thăng trầm, nghề khảm trai Chuôn Ngọ được người dân đời này qua đời khác, tiếp tục lưu truyền và phát triển, tạo nên sức sống bền bỉ cho cho một làng nghề cổ. Có thời điểm, cả xã Chuyên Mỹ với hơn 80% gia đình có nghề, nhưng đến nay chỉ còn vỏn vẹn khoảng hơn 30% gia đình còn giữ nghề. Đây cũng là những gia đình có những nghệ nhân tâm huyết, họ giữ nghề không chỉ làm giàu về kinh tế mà còn để phát triển những giá trị văn hóa đặc trưng của làng nghề truyền thống cho thế hệ mai sau.

Nghề khảm trai được lưu giữ và phát huy là nhờ truyền thống cha truyền con nối

Nghề khảm trai được lưu giữ và phát huy là nhờ truyền thống cha truyền con nối


Nét nổi bật của tranh khảm trai Chuôn Ngọ là những mảnh trai không vỡ, luôn phẳng, được gắn xuống gỗ rất khít. Chi tiết trang trí trên khảm trai rất sinh động, đặc sắc. Các chi tiết cắt xong đươc ghép nổi tạm thời như tranh hoàn chỉnh trên gỗ. Người thợ sẽ lấy bút chì vẽ đường viền của các chi tiết gắn tạm trên mặt gỗ. Sau đó thợ khắc sẽ khắc lõm xuống gỗ sau khi bỏ vỏ trai ra. Phần khắc lõm sẽ được bôi keo rồi gắn các chi tiết vỏ trai sao cho bằng với mặt gỗ phẳng.

Từ những vỏ trai, vỏ ốc tưởng như vô dụng, những người thợ khảm Chuyên Mỹ có thể tạo ra bất kỳ họa tiết nào dù tinh vi, phức tạp đến đâu. Nghề khảm trai không đơn thuần chỉ có đục đẽo, mài, lắp ráp theo khuôn mẫu nhất định, đó còn là cả một quy trình bao gồm nhiều công đoạn mới tạo nên một sản phẩm khảm trai hoàn chỉnh.


Các công đoạn khảm trai đều đòi hỏi sự kiên trì, khéo léo

Các công đoạn khảm trai đều đòi hỏi sự kiên trì, khéo léo


Những sản phẩm độc đáo mang đậm nét truyền thống của Chuôn Ngọ được làm say sưa tỉ mỉ đã được người dân trong và ngoài nước rất ngưỡng mộ. Các sản phẩm này đã từng tham gia rất nhiều cuộc thi, triển lãm trong nước, có mặt nhiều ở các điểm du lịch, các thị trường lớn trên cả đất nước và thế giới.

Hiện nay, các sản phẩm của làng nghề ngày càng đa dạng, phong phú về mẫu mã nhờ sự tìm tòi, sáng tạo của người thợ dựa trên những bí quyết công nghệ hết sức nghiêm ngặt, tỉ mỉ và phức tạp được gìn giữ và phát triển qua nhiều thế hệ khác nhau.

Sản phẩm khảm trai Chuôn Ngọ thể hiện được độ tinh xảo, tính độc đáo, trí tuệ, đôi bàn tay khéo léo nghệ thuật, của những người thợ thủ công, đồng thời phản ánh tính thời đại, tính hữu dụng cũng như tính thẩm mỹ, tạo nên những sản phẩm có chất lượng cao, chinh phục những khách hàng khó tính ở châu Âu, châu Mỹ.


Các sản phẩm của làng nghề ngày càng đa dạng, phong phú, tính thẩm mỹ ngày càng được nâng cao

Các sản phẩm của làng nghề ngày càng đa dạng, phong phú, tính thẩm mỹ ngày càng được nâng cao


Mỗi vật phẩm khảm trai tự nó đỗ phản ánh tinh thời đại và tính hữu dụng thẩm mỹ của nó. Căn cứ vào những đặc điểm này ta lại có thể chia các sản phẩm của Chuôn thành 2 loại lớn:

Đồ thờ cúng gồm: núi thờ (là một khối hình chữ nhật lớn (chừng 40x20x40cm) và 2 khối nhỏ (chừng 30x20x30cm), các khối này làm bằng gỗ trắc, gỗ gụ, ở mép có khảm các đường kỷ hà, phần bên trong thì khảm các hình núi non, cây trái như trúc, đào, lựu, mai... Hoành phi câu đối các cỡ, những vật này có trang trí đường viền khảm theo lối chữ triện, khảm hình đồng xu, hay những cành cây, chim muông... bên trong có nhưng chữ nho khảm bằng xà cừ. Rồi án thư, hòm sắc các cỡ, ống quyển, bao kiếm khảm hình rồng, thẻ bài các kiểu…

Đồ gia dụng và khánh tiết: các loại đìa khảm cá hay hoa, khay, quả trầu, thường trang trí theo lối triện hay hoa dây ở mép viền, còn trên mặt khảm hoa quả, chim muông ở trong các ô ngăn cũng khảm rất tinh xảo. Hộp mỹ phẩm, khảm hoa to hoặc trang trí hoa chùm lá cuốn. Lọ hoa các cỡ khám cá ngũ sắc, bàn cờ, bình phong thì thường khảm cảnh vật 4 mùa, tranh khảm các loại lấy tích trong các truyện dân gian, sập chủ yếu khảm cảnh, núi non hoa cỏ ở vai và chân sập... Tủ chè và tủ chùa cũng được khảm rất tinh vi, thường lấy các điển tích của Trung Quốc xưa như kết nghĩa vườn đào anh hùng... Rồi các bộ ghế đủ cỡ.

Ngoài những sản phẩm kể trên, người thợ Chuôn còn khảm tùy theo yêu cầu đặt hàng của khách như cán tẩu thuốc lá, cán ba tong, khảm trai trên nậm bằng đồng đúc, trên vòng gỗ hoặc đá.Tùy theo giá trị của vật phẩm mà người thợ khảm chọn trai ốc hoặc xà cừ, những họa tiết khảm xà cừ nhìn chính diện thì óng ánh màu hồng sáng, nhìn chéo thì rực lên ánh sáng của những ngọn lửa màu ngọc lục huyền bí. Giá trị của cái đẹp vĩnh hằng ở những sản phẩm khảm Chuyên Mỹ một phần cũng ở cái ánh sáng huyền bí đó.

Yên Thư

Yên Thư

Có thể bạn quan tâm

Cùng chuyên mục

Tin khác

Gia Lai: Xử phạt 21 cơ sở kinh doanh dược vi phạm

Gia Lai: Xử phạt 21 cơ sở kinh doanh dược vi phạm

Cục Quản lý thị trường Gia Lai kiểm tra, xử phạt 21 cơ sở vi phạm do không niêm yết giá bán, không niêm yết công khai chứng chỉ hành nghề dược, để lẫn sản phẩm không phải là thuốc cùng với thuốc.
Nâng cao chất lượng, sản xuất tập trung đưa vải thiều Đắk Lắk vươn ra thị trường quốc tế

Nâng cao chất lượng, sản xuất tập trung đưa vải thiều Đắk Lắk vươn ra thị trường quốc tế

Người dân ở Đắk Lắk đổ xô trồng vải thiều và tạo nên giá trị kinh tế cao. Do đó, ngành nông nghiệp ở tỉnh này khuyến khích nhân rộng diện tích trồng, xây dựng thành chuỗi thương hiệu giúp sản phẩm vải thiều có giá trị kinh tế cao hơn.
Không thể cưỡng lại với món ăn từ cá ngừ đại dương

Không thể cưỡng lại với món ăn từ cá ngừ đại dương

Cá ngừ đại dương là một trong những đặc sản của Phú Yên - vùng biển khai thác những con cá ngừ đại dương ngon và bổ dưỡng nhất. Từ nguyên liệu chính là cá ngừ qua bàn tay của người đầu bếp có thể chế biến ra những món ăn từ đơn giản đến cầu kỳ rất tốt cho sức khỏe.
Đắk Lắk: Xử phạt cơ sở kinh doanh giả mạo nhãn hiệu Nike

Đắk Lắk: Xử phạt cơ sở kinh doanh giả mạo nhãn hiệu Nike

Cục quản lý thị trường Đắk Lắk xử phạt một cơ sở kinh doanh của ông Lâm Minh Thức do bán giày thể thao gắn nhãn hiệu NIKE vi phạm luật Sở hữu trí tuệ.
Lâm Đồng: Thêm nhiều sản phẩm được sử dụng thương hiệu “Đà Lạt - Kết tinh kỳ diệu từ đất lành”

Lâm Đồng: Thêm nhiều sản phẩm được sử dụng thương hiệu “Đà Lạt - Kết tinh kỳ diệu từ đất lành”

Nhiều loại rau, quả, các sản phẩm tươi, khô... được tỉnh Lâm Đồng thống nhất mở rộng đối tượng sử dụng thương hiệu "Đà Lạt - Kết tinh kỳ diệu từ đất lành”.
Huyện Cô Tô (Quảng Ninh): Hơn 3.000 đầu sách được trưng bày trong “Ngày sách Việt Nam”

Huyện Cô Tô (Quảng Ninh): Hơn 3.000 đầu sách được trưng bày trong “Ngày sách Việt Nam”

UBND huyện Cô Tô tổ chức Ngày sách và Văn hóa đọc Việt Nam lần thứ 2 năm 2023 hướng tới Kỷ niệm 60 năm ngày thành lập tỉnh Quảng Ninh (30/10/1963 – 30/10/2023) với chủ đề “Sách cho tôi, cho bạn!”.
Đắk Nông: Hàng loạt cửa hàng kinh doanh phụ tùng xe máy giả mạo nhãn hiệu Honda và Yamaha

Đắk Nông: Hàng loạt cửa hàng kinh doanh phụ tùng xe máy giả mạo nhãn hiệu Honda và Yamaha

Qua công tác nắm tình hình, Cục Quản lý thị trường tỉnh Đắk Nông kiểm tra và phát hiện 6 cửa hàng kinh doanh phụ tùng xe máy có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu Honda và nhãn hiệu Yamaha đang được bảo hộ tại Việt Nam.
Bất ngờ nông dân Thái thích trồng giống lúa Việt hơn giống bản địa

Bất ngờ nông dân Thái thích trồng giống lúa Việt hơn giống bản địa

Nông dân Thái đang âm thầm chuyển đổi sang canh tác các giống lúa Việt Nam, mặc các nhà chức trách nước này lo ngại giống ngoại đang làm mất đi thương hiệu quốc gia.
Bảo hộ chỉ dẫn địa lý “TEQUILA” cho sản phẩm rượu

Bảo hộ chỉ dẫn địa lý “TEQUILA” cho sản phẩm rượu

Mơi đây, Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ ban hành Quyết định số 4686/QĐ-SHTT về việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00120 cho sản phẩm rượu “TEQUILA”nổi tiếng. Consejo Regulador Del Tequila, A.C là Tổ chức quản lý chỉ dẫn địa lý này.
Bảo hộ chỉ dẫn địa lý “Lamphun” cho sản phẩm nhãn sấy khô cơm vàng

Bảo hộ chỉ dẫn địa lý “Lamphun” cho sản phẩm nhãn sấy khô cơm vàng

Cục Sở hữu trí tuệ đã ban hành Quyết định số 3332/QĐ-SHTT về việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00117 cho sản phẩm nhãn sấy khô cơm vàng “Lamphun”.
Bảo hộ chỉ dẫn địa lý “MIYAGI SALMON” cho sản phẩm cá hồi

Bảo hộ chỉ dẫn địa lý “MIYAGI SALMON” cho sản phẩm cá hồi

Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ đã ban hành Quyết định số 3820/QĐ-SHTT về việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00119 cho chỉ dẫn địa lý “MIYAGI SALMON” cho sản phẩm cá hồi. Miyagi Coho Salmon Promotion Association là tổ chức quản lý chỉ dẫn địa lý.
Bảo hộ chỉ dẫn địa lý “Bến Kè” cho sản phẩm khoai mỡ

Bảo hộ chỉ dẫn địa lý “Bến Kè” cho sản phẩm khoai mỡ

Cục Sở hữu trí tuệ ban hành Quyết định số 3333/QĐ-SHTT về việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00118 “Bến Kè” cho sản phẩm khoai mỡ. Ủy ban nhân dân huyện Thạnh Hóa (tỉnh Long An) là tổ chức quản lý chỉ dẫn địa lý này.
Nhu cầu bảo hộ sở hữu trí tuệ cho các sản phẩm thủy sản Việt Nam

Nhu cầu bảo hộ sở hữu trí tuệ cho các sản phẩm thủy sản Việt Nam

Số lượng các sản phẩm thủy sản của nước ta được bảo hộ sở hữu trí tuệ chỉ chiếm tỷ lệ thấp so với các nông sản khác của ngành nông nghiệp, trong khi tiềm năng phát triển thủy sản của nước ta là rất lớn, với nhiều sản phẩm đặc thù như cá tra, tôm sú, cá ngừ, bạch tuộc, sò điệp...
Startup cần lưu ý gì về xây dựng, quản trị thương hiệu

Startup cần lưu ý gì về xây dựng, quản trị thương hiệu

Việt Nam hiện nay có một nền kinh tế phát triển nhanh và năng động, rất nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp đã thu hái được thành công vang dội làm tiền đề cho phong trào khởi nghiệp (startup) đang ngày càng phát triển mạnh. Tuy nhiên, có một vấn đề đặt ra là nhiều doanh nghiệp chỉ quan tâm đến phát triển sản phẩm, bán hàng... mà quên mất vấn đề sở hữu trí tuệ (SHTT), bảo vệ ý tưởng, bảo hộ thương hiệu vốn là quyền pháp lý rất quan trọng của người khởi nghiệp.
Đăng ký nhãn hiệu tại nước ngoài: Những vấn đề cần lưu ý

Đăng ký nhãn hiệu tại nước ngoài: Những vấn đề cần lưu ý

Hiện nay, trong môi trường kinh doanh số toàn cầu, thực trạng xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu hàng hóa, sử dụng trái phép nhãn hiệu hàng hóa thường xuyên xảy ra, không chỉ tại Việt Nam mà còn cả ở nhiều quốc gia trên thế giới.
Bảo hộ nhãn hiệu tại nước ngoài - Vai trò và tầm quan trọng của nhãn hiệu sản phẩm trong hoạt động xuất khẩu

Bảo hộ nhãn hiệu tại nước ngoài - Vai trò và tầm quan trọng của nhãn hiệu sản phẩm trong hoạt động xuất khẩu

Thống kê của Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ KH&CN) cho thấy, những năm gần đây, số lượng nhãn hiệu đăng ký ở Việt Nam là hàng chục ngàn trong khi chỉ có khoảng vài trăm đơn đăng ký quốc tế có nước gốc là Việt Nam. Con số khá khiêm tốn khiến đặt ra câu hỏi: Phải chăng doanh nghiệp Việt chưa hiểu về vai trò của nhãn hiệu sản phẩm nói riêng, sở hữu trí tuệ nói chung trong hoạt động xuất khẩu?
Bảo hộ chỉ dẫn địa lý - Nâng cao chuỗi giá trị đặc sản địa phương

Bảo hộ chỉ dẫn địa lý - Nâng cao chuỗi giá trị đặc sản địa phương

Với một quốc gia có nhiều lợi thế về các mặt hàng nông sản nhưng công nghiệp chế biến sâu sau thu hoạch chưa phát triển mạnh như Việt Nam, chỉ dẫn địa lý đã trở thành một trong những yếu tố quan trọng để giúp nâng cao chuỗi giá trị nông sản.
Làm gì để bảo vệ nhãn hiệu Việt khi ra thị trường quốc tế?

Làm gì để bảo vệ nhãn hiệu Việt khi ra thị trường quốc tế?

Thời gian qua, với quá nhiều bài học thực tiễn đắt giá của các nhãn hiệu Việt Nam do đang bị chiếm mất tại các thị trường nước ngoài, nhiều doanh nghiệp Việt Nam hiện nay đã dần chú trọng và quan tâm hơn đến việc hoạch định chiến lược đăng ký nhãn hiệu của mình ra nước ngoài khi có kế hoạch mở rộng thị trường kinh doanh.
Bảo hộ Chỉ dẫn địa lý "Cà Mau" cho sản phẩm cua

Bảo hộ Chỉ dẫn địa lý "Cà Mau" cho sản phẩm cua

Mới đây, Cục Sở hữu trí tuệ ban hành Quyết định số 2576/QĐ-SHTT về việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00116 cho sản phẩm cua “Cà Mau”. Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Cà Mau là Tổ chức quản lý chỉ dẫn địa lý này.
Ứng dụng vi khuẩn lactic: Giải pháp mới cho nước mắm truyền thống

Ứng dụng vi khuẩn lactic: Giải pháp mới cho nước mắm truyền thống

Việc ứng dụng vi khuẩn lactic để rút ngắn thời gian sinh hương trong quá trình lên men sẽ góp phần nâng cao sức cạnh tranh của nước mắm truyền thống - hiện đang yếu thế trước các loại nước mắm công nghiệp trên thị trường hiện nay.
Tách chiết Collagen từ vảy cá nước ngọt

Tách chiết Collagen từ vảy cá nước ngọt

Từ nguồn vảy cá nước ngọt thu được từ các chợ dân sinh, TS. Nguyễn Thúy Chinh và các cộng sự tại Viện Kỹ thuật nhiệt đới (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) đã tách chiết và thu được collagen sạch, an toàn làm nguồn vật liệu đầu giúp cầm máu vết thương, tái tạo mô và bào chế thuốc hỗ trợ điều trị bệnh gout.
Công nghệ xúc tác mới: Xử lý hiệu quả khí thải nhà máy công nghiệp nhỏ

Công nghệ xúc tác mới: Xử lý hiệu quả khí thải nhà máy công nghiệp nhỏ

Các kỹ sư tại Đại học Bách khoa Hà Nội đã phát triển các công nghệ nhiệt độ thấp sử dụng hỗn hợp các xúc tác oxit kim loại chuyển tiếp để xử lý khí thải và bụi sinh ra trong những quá trình sản xuất công nghiệp.
Gia Lai: Phát triển tài sản trí tuệ hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao giá trị sản phẩm

Gia Lai: Phát triển tài sản trí tuệ hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao giá trị sản phẩm

Để giúp doanh nghiệp hình thành, khai thác và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, UBND tỉnh Gia Lai đã phê duyệt Chương trình “Phát triển tài sản trí tuệ tỉnh Gia Lai giai đoạn 2021-2030”. Trong đó, doanh nghiệp vừa và nhỏ là đối tượng ưu tiên nhằm hỗ trợ nâng cao giá trị sản phẩm.
Ra mắt phần mềm Vinacheck+ giúp quản lý doanh nghiệp và bảo vệ thương hiệu trên nền tảng số

Ra mắt phần mềm Vinacheck+ giúp quản lý doanh nghiệp và bảo vệ thương hiệu trên nền tảng số

Vừa qua, VINA CHG đã cho ra mắt phần mềm vinacheck+ giúp quản lý doanh nghiệp và bảo vệ thương hiệu trên nền tảng số.
Bắc Kạn: Thực hiện Chương trình phát triển tài sản trí tuệ trên địa bàn tỉnh

Bắc Kạn: Thực hiện Chương trình phát triển tài sản trí tuệ trên địa bàn tỉnh

Vừa qua, UBND tỉnh Bắc Kạn đã ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình phát triển tài sản trí tuệ trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn giai đoạn 2021 - 2030 (tại Quyết định số 1154/QĐ-UBND).
Gia Lai: Phê duyệt Chương trình “Phát triển tài sản trí tuệ tỉnh Gia Lai giai đoạn 2021 - 2030"

Gia Lai: Phê duyệt Chương trình “Phát triển tài sản trí tuệ tỉnh Gia Lai giai đoạn 2021 - 2030"

UBND tỉnh Gia Lai vừa ban hành Quyết định số 384/QĐ-UBND về Phê duyệt Chương trình “Phát triển tài sản trí tuệ tỉnh Gia Lai giai đoạn 2021 - 2030".
Khám phá chiếc Điều hòa Funiki “Bền chuẩn Hòa Phát”

Khám phá chiếc Điều hòa Funiki “Bền chuẩn Hòa Phát”

Hòa Phát – nhà sản xuất thép số 1 Việt Nam – là cái tên quen thuộc trên thị trường. Danh tiếng của Hòa Phát gắn liền với những sản phẩm như thép xây dựng, ống thép, tôn…, song có lẽ không nhiều người biết rằng, bên cạnh các sản phẩm công nghiệp nặng ấy Hòa Phát còn là đơn vị sở hữu thương hiệu Funiki – nhãn hiệu điện lạnh lâu đời với 20 năm hình thành và phát triển.
Thừa Thiên-Huế: Thực hiện Chương trình phát triển tài sản trí tuệ năm 2021

Thừa Thiên-Huế: Thực hiện Chương trình phát triển tài sản trí tuệ năm 2021

UBND tỉnh Thừa Thiên-Huế ban hành Kế hoạch số 91/KH-UBND thực hiện Chương trình phát triển tài sản trí tuệ tỉnh năm 2021.
TP HCM: Phát hiện 45 tấn bột ngọt Trung Quốc nghi nhập lậu

TP HCM: Phát hiện 45 tấn bột ngọt Trung Quốc nghi nhập lậu

Lực lượng chức năng TP HCM đã phát hiện gần 1.800 bao bột ngọt bao bì tiếng Trung Quốc không được lưu thông trên thị trường Việt Nam.
Xem thêm

Thương hiệu nổi bật

eco-parl
cai-lan
vinamil
richy-nho
sun-group
logo-erowindow
partner-bivaco
partner-shb
partner-tan-hoang-minh-group
partner-hdbank
sunshine
partner-vinacomin
partner-viglacera
partner-th
partner-bacabank
partner-danko-group
ttp
doji
nam-cuong
partner-vingroup
Phiên bản di động