Đầu tư hạ tầng và xây dựng lộ trình miễn viện phí trong phạm vi bảo hiểm

Trước những kiến nghị thiết thực của cử tri thành phố Hà Nội sau kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV về việc giảm tải bệnh viện và làm rõ các quyền lợi an sinh, Bộ Y tế cho biết đang khẩn trương xây dựng đề án triển khai từng bước lộ trình miễn viện phí trong phạm vi BHYT. Theo định hướng, quỹ BHYT sẽ tập trung chi trả các chi phí y tế cơ bản, thiết yếu nhằm giảm tối đa gánh nặng tài chính cho người dân.

Chính sách này sẽ thực hiện có lộ trình, trong đó ưu tiên đối với các đối tượng chính sách xã hội, người có công, hộ nghèo, người thu nhập thấp và các đối tượng yếu thế khác trong xã hội. Đối với phần dịch vụ y tế theo yêu cầu hoặc vượt mức cơ bản, người bệnh vẫn chi trả một phần để bảo đảm sử dụng dịch vụ hợp lý, tiết kiệm chi phí chung. Liên quan đến đề xuất miễn đóng BHYT cho toàn bộ người từ 65 tuổi trở lên ngoài các nhóm đã được ngân sách nhà nước hỗ trợ hiện hành, Bộ Y tế ghi nhận và sẽ phối hợp với các bộ, ngành liên quan nghiên cứu kỹ lưỡng trên cơ sở khả năng cân đối quỹ BHYT và tính đồng bộ của hệ thống an sinh xã hội.

Song song với chính sách tài chính y tế, trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030, ngành y tế tập trung triển khai nhiều dự án mua sắm trang thiết bị hiện đại, thay thế thiết bị lạc hậu nhằm đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh chuyên sâu. Đặc biệt, từ năm 2026, Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026-2035 được đưa vào vận hành. Chương trình này ưu tiên đầu tư mạnh mẽ cho hệ thống y tế cơ sở, bao gồm trạm y tế xã, phường, đặc khu, các trạm quân dân y và cơ sở y tế thuộc lực lượng vũ trang. Việc củng cố các cơ sở y tế tuyến đầu này đóng vai trò then chốt trong nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu, đồng thời giải quyết triệt để tình trạng quá tải tại các bệnh viện tuyến trên.

Số hóa dữ liệu sức khỏe toàn dân qua ứng dụng công nghệ

Một trong những mục tiêu chiến lược cốt lõi từ năm 2026 là người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần, đồng thời được lập sổ sức khỏe điện tử để quản lý sức khỏe theo vòng đời. Để hiện thực hóa điều này, điểm nhấn mang tính đột phá chính là công tác chuyển đổi số và xây dựng hệ thống dữ liệu sức khỏe thống nhất, liên thông trên cả nước.

Đến nay, Bộ Y tế đã hoàn thành việc tích hợp Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID. Cuối năm 2025, Bộ đã ban hành danh mục, kế hoạch triển khai các nền tảng số dùng chung, công bố dữ liệu và hướng dẫn khai thác Sổ sức khỏe điện tử trên VNeID thay thế sổ giấy trong giải quyết thủ tục hành chính. Hiện tại, công dân có tài khoản VNeID mức độ 2 đã có thể sử dụng tiện ích này.

Thông qua sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ Y tế, Bộ Công an và Bảo hiểm xã hội Việt Nam, hơn 34 triệu Sổ sức khỏe điện tử đã được khởi tạo và cập nhật liên tục. Hệ thống này không chỉ tạo nền tảng quản lý sức khỏe người dân theo vòng đời mà còn hỗ trợ đắc lực cho công tác khám sức khỏe định kỳ, giúp phát hiện sớm bệnh tật trong cộng đồng. Hiện bộ cũng đang hoàn thiện hướng dẫn chuyên môn về quy trình khám sức khỏe định kỳ, bảo đảm kết nối chặt chẽ giữa hoạt động khám, sàng lọc với việc quản lý dữ liệu liên tục ngay từ tuyến y tế cơ sở.

Quyết tâm hành động và mô hình đột phá từ Thành phố Hồ Chí Minh

Là trung tâm kinh tế, văn hóa, khoa học và y tế lớn, Thành phố Hồ Chí Minh đã khẳng định vai trò tiên phong bằng việc ban hành Chương trình hành động số 08-CTrHĐ/TU ngày 2/3/2026 nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị. Với quy mô dân số gần 15 triệu người cùng hệ thống y tế gồm 170 bệnh viện, trung tâm y tế, 168 trạm y tế và khoảng 12.000 phòng khám tư nhân (hơn 48.000 giường bệnh), áp lực y tế của thành phố là vô cùng lớn. Trung bình mỗi năm, các cơ sở tại đây tiếp nhận hơn 51 triệu lượt khám ngoại trú và trên 3,8 triệu lượt điều trị nội trú.

Để giải bài toán này, với quyết tâm chính trị rất cao từ Ban Thường vụ Thành ủy, Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân thành phố, đề án “Khám sức khỏe và sàng lọc toàn dân giai đoạn 2026-2030” đã được triển khai bài bản theo tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm, rõ kết quả”. Thành phố đặt mục tiêu cụ thể trong năm 2026: 100% người dân sinh sống ở 168 phường, xã, đặc khu được khám sức khỏe định kỳ miễn phí ít nhất một lần. Thời gian triển khai bắt đầu từ ngày 25/5 và hoàn thành chậm nhất vào ngày 31/12/2026, với nguồn kinh phí dự kiến chuẩn bị hơn 2.500 tỷ đồng.

Thực tế hành động ghi nhận những con số ấn tượng. Nhân lễ hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân năm 2026, thành phố đồng loạt triển khai khám sàng lọc, tầm soát bệnh lý chuyên khoa miễn phí với sự tham gia của 60 bệnh viện. Đến ngày 17/4, chương trình khám sức khỏe toàn dân được phát động rộng rãi tại 168 phường, xã và đặc khu với hơn 100 bệnh viện đồng hành. Chỉ trong 10 ngày đầu triển khai, chương trình đã ghi nhận hơn 162.000 lượt khám. Giám đốc Sở Y tế Tăng Chí Thượng khẳng định, kết quả bước đầu cho thấy quyết tâm lớn của thành phố và đây không phải chiến dịch ngắn hạn, mà là bước khởi đầu cho quá trình quản lý sức khỏe cộng đồng bền vững, lâu dài.

Sự thành công của Thành phố Hồ Chí Minh còn đến từ các giải pháp đồng bộ về công nghệ và nhân lực. Đến nay, có 163/164 bệnh viện triển khai thành công bệnh án điện tử; dữ liệu khám sức khỏe đã cập nhật cho gần 1,9 triệu học sinh và hơn 600.000 người cao tuổi. Ngành y tế thành phố đã tổ chức tập huấn chuyên môn qua 400 điểm cầu nhằm thống nhất quy trình, quyết tâm hoàn thiện hồ sơ sức khỏe điện tử cho toàn bộ người dân ngay trong năm 2026.

Bên cạnh đó, nguồn lực y tế chuyên sâu được phân bổ đến các khu vực xa nhất thông qua việc luân phiên bác sĩ tuyến trên về hỗ trợ tuyến cơ sở. Nhiều hình thức khám linh hoạt được áp dụng như tổ chức điểm khám lưu động tại trường học, doanh nghiệp, khu dân cư. Đặc biệt, mô hình “Đội chăm sóc sức khỏe liên tục” thí điểm tại 13 phường, xã đã phát huy hiệu quả tích cực. Sau hơn hai tháng triển khai, hàng nghìn người dân đã được đội ngũ y, bác sĩ đến tận nhà khám, tư vấn và theo dõi sức khỏe. Thực tiễn tại Thành phố Hồ Chí Minh là minh chứng sinh động cho thấy khi chủ trương của Đảng được cụ thể hóa bằng quyết tâm chính trị cao, giải pháp khoa học và hành động quyết liệt, mục tiêu nâng cao tuổi thọ và chất lượng cuộc sống của nhân dân sẽ sớm trở thành hiện thực.