Thách thức từ thực tiễn quản lý tài sản trí tuệ

Theo Báo Lào Cai, trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng, việc xây dựng và bảo vệ tài sản trí tuệ là hướng đi thiết yếu để nâng tầm giá trị nông sản. Tuy nhiên, hành trình đưa các sản phẩm đặc trưng vươn xa không tránh khỏi rào cản từ cơ chế quản lý và nguồn lực tại cơ sở. Tỉnh Lào Cai đã có 150 sản phẩm đặc sản, chủ lực và dịch vụ du lịch được cấp văn bằng bảo hộ sở hữu trí tuệ, gồm chỉ dẫn địa lý, nhãn hiệu chứng nhận và nhãn hiệu tập thể. Dù vậy, công tác quản lý tài sản trí tuệ tại cơ sở vẫn bộc lộ những khoảng trống, đòi hỏi sự nhạy bén và chủ động từ các cấp chính quyền trong giai đoạn chuyển đổi mô hình hành chính mới.

Đơn cử như tại vùng chè nổi tiếng, sự thay đổi về mô hình quản lý đặt ra bài toán cấp bách về việc tiếp nhận quyền sở hữu trí tuệ. Chia sẻ về vấn đề này, ông Nguyễn Hữu Lực - Chủ tịch UBND xã Văn Chấn cho biết: "Trước đây, bảo hộ sở hữu trí tuệ chè Shan tuyết Suối Giàng được cấp cho huyện Văn Chấn. Do vậy, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã Văn Chấn đang phối hợp với các cơ quan chuyên môn hoàn thiện thủ tục tiếp nhận quyền quản lý nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý theo quy định. Việc chuyển giao này không chỉ bảo đảm tính liên tục trong quản lý mà còn giúp địa phương chủ động hơn trong việc hỗ trợ các hợp tác xã, doanh nghiệp khai thác hiệu quả tài sản trí tuệ".

Bên cạnh áp lực bảo đảm tính liên tục trong quản lý, áp lực duy trì uy tín thương hiệu cũng là thử thách lớn đối với các hợp tác xã quy mô nhỏ khi nguồn lực đầu tư còn hạn chế. Hiểu rõ giá trị cốt lõi của thương hiệu trong nền kinh tế thị trường, các đơn vị luôn nỗ lực tìm hướng đi bền vững để phát triển sản phẩm. Chia sẻ từ góc độ thực tiễn sản xuất, bà Lâm Thị Kim Thoa - Giám đốc Hợp tác xã Suối Giàng cho biết: "Thương hiệu là tài sản quý nhất của hợp tác xã. Khi nhãn hiệu được bảo hộ sở hữu trí tuệ, chúng tôi không chỉ yên tâm phát triển sản xuất còn tạo được niềm tin với đối tác và người tiêu dùng. Đây cũng là “tấm hộ chiếu” để sản phẩm chè Shan tuyết từng bước chinh phục thị trường lớn hơn, nâng cao giá trị vùng nguyên liệu".

Giải pháp đồng bộ từ chính quyền đến cơ sở

Để tháo gỡ điểm nghẽn và phát huy tối đa giá trị tài sản trí tuệ, tỉnh Lào Cai xác định đây là công cụ chiến lược nâng cao năng lực cạnh tranh, đồng hành sát sao cùng các chủ thể trong suốt quá trình xây dựng, bảo vệ và khai thác hiệu quả thương hiệu đặc sản. Điểm nhấn trong công tác cải cách là việc ủy quyền thủ tục hành chính lĩnh vực sở hữu trí tuệ từ UBND tỉnh về Sở Khoa học và Công nghệ, giúp rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ. Các cơ quan chuyên môn trực tiếp hỗ trợ chủ thể hoàn thiện hồ sơ đăng ký bảo hộ, xây dựng hệ thống nhận diện và truy xuất nguồn gốc điện tử minh bạch.

Nói về định hướng hỗ trợ phát triển, bà Nhữ Thị Hằng - Phó Trưởng phòng Nông nghiệp và Môi trường xã Mù Cang Chải cho biết: "Xã Mù Cang Chải tiếp tục hỗ trợ các doanh nghiệp, hợp tác xã trong việc xây dựng thương hiệu, hoàn thiện các thủ tục bảo hộ sở hữu trí tuệ, xúc tiến thương mại và kết nối thị trường. Đặc biệt, đối với sản phẩm thổ cẩm truyền thống đã được bảo hộ sở hữu trí tuệ, xã tập trung hỗ trợ người dân khai thác hiệu quả giá trị của tài sản trí tuệ gắn với phát triển du lịch và gìn giữ bản sắc văn hoá địa phương".

Bên cạnh đó, các địa phương khác cũng thể hiện tinh thần chủ động cao độ. Chính quyền các xã Chấn Thịnh, Khánh Yên, Lùng Phình, Lương Thịnh, Văn Chấn hướng dẫn hợp tác xã quản lý nhãn hiệu; xã Bảo Thắng đẩy mạnh tuyên truyền; xã Phúc Lợi thành lập Tổ công tác liên ngành xử lý nghiêm các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Nhìn nhận về tiềm năng phát triển thời gian tới, ông Giàng A Vừ - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Púng Luông cho biết: "Địa phương tập trung nghiên cứu các sản phẩm có thế mạnh, có chất lượng để phối hợp với doanh nghiệp, hợp tác xã xây dựng thương hiệu và đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ. Mục tiêu năm 2027 sẽ có thêm từ 2 đến 3 sản phẩm được xác lập quyền sở hữu trí tuệ, góp phần nâng cao giá trị nông sản và tạo sinh kế bền vững cho người dân".