Đổi mới tư duy lập pháp, đưa thể chế thành động lực kiến tạo phát triển

Phiên họp có sự tham dự của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cùng các thành viên Ban Chỉ đạo và đại diện lãnh đạo nhiều ban, bộ, ngành Trung ương. Tại đây, các đại biểu đã cho ý kiến sâu sát vào 5 nội dung cốt lõi, bao gồm: Dự thảo Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI; Đề cương Đề án "Chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới"; cùng các báo cáo chuyên đề về phát triển kinh tế tư nhân, an toàn thực phẩm và kết quả công tác hoàn thiện thể chế thời gian qua.

Phát biểu tại phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính cơ bản nhất trí với 8 định hướng lớn và 159 nhiệm vụ trong định hướng xây dựng pháp luật giai đoạn 2026-2031, tầm nhìn đến năm 2045. Tuy nhiên, Thủ tướng lưu ý cần xác định rõ thứ tự ưu tiên trong thực thi. Trọng tâm trước mắt là bám sát Nghị quyết Đại hội XIV, các nghị quyết chuyên đề của Bộ Chính trị, xử lý triệt để những vấn đề thực tiễn đặt ra nhưng chưa giải quyết được, và cụ thể hóa các chỉ đạo mới nhất của Tổng bí thư. Thể chế cần tiếp tục hoàn thiện các quy định về mô hình chính quyền ba cấp và phải phục vụ đắc lực cho mục tiêu tăng trưởng hai con số giữa bối cảnh còn nhiều thách thức. Tư duy kiến tạo phát triển đòi hỏi hệ thống pháp luật phải trở thành lợi thế cạnh tranh quốc gia, mạnh dạn đổi mới, mở rộng phạm vi điều chỉnh và tích hợp chặt chẽ với cải cách tư pháp.

Đồng tình với định hướng đổi mới, Tổng bí thư Tô Lâm ghi nhận và đánh giá cao những nỗ lực của Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy Chính phủ trong việc tháo gỡ vướng mắc, giải phóng sức sản xuất. Về Dự thảo Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI, Tổng bí thư yêu cầu phải thể chế hóa ngay trong năm 2026 những nội dung cốt lõi của Đại hội XIV, bảo đảm đồng bộ với thiết kế tổng thể hệ thống pháp luật. Thường trực Ban Chỉ đạo giao Đảng ủy Bộ Tư pháp tiếp thu, hoàn thiện Đề cương chiến lược pháp luật kỷ nguyên mới dựa trên sự kết hợp giữa nền tảng lý luận, tổng kết thực tiễn sâu sắc và kinh nghiệm quốc tế. Chiến lược này phải bảo đảm tính toàn diện, minh bạch, ổn định, bảo vệ hiệu quả quyền con người và kiến tạo phát triển. Quá trình này cần gắn kết chặt chẽ với các mốc lịch sử trọng đại: Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo, 40 năm thực hiện Cương lĩnh và sửa đổi tổng thể Hiến pháp 2013. Tổng bí thư đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu chuyển đổi tư duy đánh giá từ "pháp luật tốt trong văn bản" sang "pháp luật tốt trong cuộc sống".

Khơi thông nguồn lực kinh tế tư nhân và tái thiết lập quản lý an toàn thực phẩm

Một trong những điểm nhấn quan trọng của phiên họp là chuyên đề thể chế hóa chủ trương phát triển kinh tế tư nhân theo Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị. Để trợ lực cho khu vực này, Thủ tướng Chính phủ chỉ rõ cần đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho địa phương, đi đôi với việc phân bổ nguồn lực, nâng cao năng lực thực thi và tăng cường giám sát. Yêu cầu cấp bách là phải quyết liệt cắt giảm tối đa các thủ tục hành chính và giấy phép con không cần thiết.

Nhấn mạnh tầm quan trọng của khu vực kinh tế này, Tổng bí thư Tô Lâm yêu cầu tiếp tục cụ thể hóa đầy đủ chủ trương của Đảng, kiến tạo môi trường kinh doanh thuận lợi và giảm thiểu chi phí tuân thủ pháp luật cho doanh nghiệp. Nền tảng để thúc đẩy kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ là bảo đảm các nguồn lực thiết yếu: đất đai, vốn, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Từ việc rà soát, đánh giá các chính sách hiện hành, các cơ quan cần sớm hoàn thiện cơ chế để tạo ra một lộ trình thăng tiến liền mạch cho doanh nghiệp: giúp cá nhân, hộ kinh doanh phát triển thành doanh nghiệp nhỏ và vừa; doanh nghiệp nhỏ và vừa vươn lên quy mô lớn; và các doanh nghiệp lớn phải đủ sức vóc trở thành những tập đoàn kinh tế mang tầm khu vực và quốc tế.

Bên cạnh bài toán kinh tế, vấn đề sức khỏe nhân dân cũng được ưu tiên hàng đầu qua báo cáo chuyên đề về an toàn thực phẩm của Đảng ủy Bộ Y tế. Cả Thủ tướng và Tổng bí thư đều thống nhất nguyên tắc bất biến: Sức khỏe và tính mạng của người dân là trên hết. Về mặt quản lý, Thủ tướng gợi mở việc nghiên cứu xây dựng các hàng rào kỹ thuật kiểm soát chặt chẽ và hướng tới mô hình một cơ quan đầu mối quản lý nhà nước để xóa bỏ tình trạng chồng chéo hiện nay.

Tổng bí thư đề nghị Đảng ủy Chính phủ chỉ đạo rà soát tổng thể các chủ trương, đặc biệt là Chỉ thị 17 của Ban Bí thư, nhằm kiên quyết xử lý nghiêm các sai phạm trong sản xuất, kinh doanh thực phẩm. Trọng tâm thời gian tới là tập trung nguồn lực sửa đổi, bổ sung Luật An toàn thực phẩm. Mục tiêu đặt ra là xây dựng một khung pháp lý hiện đại, chuyển dịch từ tư duy quản lý cắt khúc từng khâu riêng lẻ sang quản lý toàn bộ chuỗi giá trị thực phẩm. Quá trình này cần sự tham gia đầy đủ của các hiệp hội, ngành hàng, cộng đồng doanh nghiệp và phải chuẩn bị sẵn sàng nguồn lực vật chất, kỹ thuật, nhân sự để tổ chức thực thi hiệu quả.