Trong khuôn khổ Hội nghị lần thứ 58 của ESCAP/WMO Typhoon Committee đang diễn ra tại Jeju, Hàn Quốc, các quốc gia và vùng lãnh thổ thành viên đã tiến hành thảo luận, thống nhất thay thế một số tên bão trong danh sách sử dụng cho khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương.

Theo cơ chế hoạt động của Ủy ban Bão, từ năm 2000 Trung tâm Khí tượng chuyên trách khu vực về bão - WMO Regional Specialized Meteorological Centre Tokyo - Typhoon Center - chịu trách nhiệm gán tên và mã số bốn chữ số cho các xoáy thuận nhiệt đới đạt cấp bão nhiệt đới (tropical storm) trở lên trong khu vực. Danh sách tên bão được xây dựng từ các đề xuất của 14 quốc gia và vùng lãnh thổ thành viên, sau đó được sử dụng luân phiên trong công tác theo dõi và dự báo bão.

Trong trường hợp một cơn bão gây thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng hoặc vì những lý do đặc biệt khác, quốc gia thành viên có thể đề nghị loại bỏ tên bão khỏi danh sách. Khi đề xuất này được chấp thuận, quốc gia đã đóng góp tên ban đầu sẽ đưa ra ba phương án thay thế để Ủy ban Bão xem xét và lựa chọn tại các kỳ họp thường niên.

Tại phiên thảo luận của hội nghị năm nay, các đại biểu đã xem xét 9 tên bão cần thay thế và tiến hành lựa chọn trên nguyên tắc đồng thuận. Kết quả, Ủy ban Bão đã thống nhất các tên mới để cập nhật vào danh sách sử dụng trong thời gian tới.

Đáng chú ý, tên bão Yagi - cơn bão được đánh giá là mạnh nhất trong 30 năm qua trên Biển Đông - đã được thay thế bằng tên Tomo, sau hơn một năm kể từ khi cơn bão này đổ bộ và gây thiệt hại nặng nề tại Việt Nam và Philippines. Tên Tomo do Nhật Bản đề xuất, mang ý nghĩa là người bạn, tình bạn.

Ngoài ra, 8 tên bão khác trong danh sách hiện hành cũng được thay thế, gồm: Toraji được thay bằng Gaeguri, Kong-rey bằng Koki, Man-yi bằng Dim-sum, Usagi bằng Hebi, Jebi bằng Narae, Krathon bằng Burapha, Trami bằng Hoaban và Ewiniar bằng Tirou.

Trong đó, tên Hoaban (Hoa ban) do Việt Nam đề xuất đã được thông qua để thay thế cho tên bão Trami. Hoa ban là loài hoa đặc trưng của vùng núi Tây Bắc, được xem là biểu tượng văn hóa và vẻ đẹp thiên nhiên của khu vực miền núi phía Bắc Việt Nam.

Hội nghị cũng ghi nhận đề nghị từ Philippines về việc ngừng sử dụng thêm một số tên bão từng gây thiệt hại nghiêm trọng, gồm Wipha, Co-May, Mitag, Ragasa, Bualoi, Kalmaegi và Fung-Wong. Những quốc gia đã đóng góp các tên này sẽ tiếp tục đề xuất phương án thay thế để Ủy ban Bão xem xét tại các kỳ họp tiếp theo.

Theo quy định của Ủy ban Bão, từ năm 2000 Trung tâm Khí tượng chuyên trách khu vực về bão - Trung tâm Cảnh báo Bão Tokyo thuộc Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) - chịu trách nhiệm gán tên và mã bốn chữ số cho các xoáy thuận nhiệt đới đạt cấp bão nhiệt đới (tropical storm) trở lên trong khu vực.

Danh sách tên bão được xây dựng dựa trên đề xuất của 14 quốc gia và vùng lãnh thổ thành viên, sau đó sử dụng luân phiên. Khi một cơn bão gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng hoặc vì các lý do đặc biệt khác, quốc gia thành viên có thể đề nghị loại bỏ tên bão khỏi danh sách. Sau khi được chấp thuận, quốc gia đã đề xuất tên ban đầu sẽ đưa ra ba tên thay thế để Ủy ban Bão xem xét và lựa chọn trong các kỳ họp thường niên.

Theo quy định của Ủy ban Bão, tên bão mới phải đáp ứng một số tiêu chí như không quá 9 ký tự, dễ phát âm trên các phương tiện truyền thông, không mang ý nghĩa tiêu cực trong ngôn ngữ của các nước thành viên, không phải tên thương mại và không gây nhầm lẫn với tên xoáy thuận nhiệt đới ở các khu vực khác.

Việc duy trì và cập nhật danh sách tên bão được thực hiện thường xuyên nhằm chuẩn hóa thông tin trong công tác theo dõi, dự báo bão nhiệt đới, đồng thời hỗ trợ hoạt động truyền thông, cảnh báo thiên tai và tăng cường hợp tác quốc tế trong khu vực.