Điểm nghẽn truy xuất nguồn gốc và bài toán chất lượng

Theo Báo Hà Nội mới, bên cạnh những bước tiến đáng ghi nhận trong hành trình xây dựng nền nông nghiệp đô thị hiện đại, sản xuất nông nghiệp tại Hà Nội vẫn đang đối diện với không ít điểm nghẽn và thách thức lớn cần sớm tháo gỡ để có thể vươn xa hơn trên thị trường trong nước cũng như quốc tế. Một trong những hạn chế nổi cộm hiện nay là chất lượng sản phẩm giữa các vùng sản xuất trên địa bàn thành phố chưa thật sự đồng đều, khiến việc hình thành mặt bằng chung về tiêu chuẩn kỹ thuật và chất lượng hàng hóa gặp nhiều trở ngại trong quá trình triển khai thực tế tại các địa phương.

Bên cạnh đó, công tác ghi chép, cập nhật dữ liệu và lưu trữ thông tin trong suốt quá trình sản xuất tại một số cơ sở, hợp tác xã vẫn còn mang nặng tính hình thức và thiếu sự đồng bộ cần thiết. Không ít hộ nông dân và đơn vị sản xuất chưa thực hiện nghiêm túc việc theo dõi nhật ký đồng ruộng, từ khâu lựa chọn giống cây trồng, vật nuôi, sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đến các quy trình chăm sóc định kỳ. Điều này dẫn đến việc chứng minh nguồn gốc sản phẩm chưa thể đáp ứng đầy đủ những yêu cầu ngày càng khắt khe từ phía các đối tác thương mại lớn.

Thực tế phát triển cho thấy, Công ty Cổ phần và kinh doanh thực phẩm an toàn Vinh Hà đã đầu tư trang trại trồng rau sạch, cây ăn quả với quy mô 5ha, trong đó 3ha sản xuất theo phương pháp hữu cơ, cung cấp sản phẩm ổn định cho hàng trăm hộ gia đình tại các khu chung cư và hơn 20 bếp ăn trường học trong và ngoài địa phương. Chia sẻ về danh mục sản phẩm, theo bà Đồng Thị Vinh, Giám đốc Công ty Cổ phần và kinh doanh thực phẩm an toàn Vinh Hà, doanh nghiệp hiện có 44 sản phẩm, trong đó 8 sản phẩm rau, củ, quả đạt chứng nhận OCOP, gồm rau muống tiến vua, cải xanh, cải ngọt, cải chíp, cải bó xôi, bắp cải, cà chua và bưởi.

Bên cạnh đó, Công ty cổ phần Tiên Viên tại phường Chương Mỹ cũng lựa chọn truy xuất nguồn gốc là một phần trong quy trình kiểm soát chất lượng, với quy mô hơn 70.000 con gà đẻ trứng trên diện tích khoảng 10ha cùng hệ thống sơ chế, đóng gói hiện đại, công suất khoảng 200.000 quả trứng mỗi ngày. Làm rõ hơn về cách thức vận hành nhằm tạo sự khác biệt, theo ông Đặng Đình Tiên, Giám đốc Công ty cổ phần Tiên Viên, để tạo sự khác biệt và giúp người tiêu dùng nhận diện sản phẩm, trứng gia cầm của doanh nghiệp đều được dán tem QR. Nhờ áp dụng quy trình chăn nuôi khép kín, kiểm soát chặt chẽ các khâu sản xuất, mỗi tháng doanh nghiệp cung ứng khoảng 2 triệu quả trứng và hơn 2 tấn thịt gà cho các hệ thống siêu thị, nhà hàng lớn. Hệ thống chuồng kín cùng quy trình quản lý đồng bộ cũng giúp doanh nghiệp kiểm soát tốt hơn các nguy cơ dịch bệnh, hạn chế rủi ro sinh học và bảo đảm yêu cầu về an toàn thực phẩm.

Giải pháp đồng bộ nâng tầm giá trị nông sản Thủ đô

Để giải quyết những điểm nghẽn tồn đọng và không ngừng nâng cao sức cạnh tranh cho nông sản trên thị trường, các cơ quan quản lý nhà nước cùng cộng đồng doanh nghiệp Thủ đô đã và đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, thiết thực và có chiều sâu. Trong đó, việc gắn kết chặt chẽ giữa truy xuất nguồn gốc với quy trình sản xuất thực chất được xem là chìa khóa cốt lõi, giúp doanh nghiệp không chỉ cung cấp thêm thông tin minh bạch cho khách hàng mà còn sở hữu một công cụ quản trị toàn diện đối với toàn bộ chuỗi sản xuất, chế biến và phân phối sản phẩm.

Về góc độ quản lý chuyên môn và định hướng phát triển thị trường, theo bà Nguyễn Thị Thu Hằng, Trưởng phòng Chất lượng và phát triển thị trường (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội), minh bạch quy trình sản xuất không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu của thị trường trong nước và xuất khẩu mà còn tạo nền tảng cho một nền nông nghiệp hiện đại, có trách nhiệm và phát triển bền vững. Thực tế cho thấy, thành phố hiện đang duy trì, vận hành và phát triển hệ thống truy xuất nguồn gốc nông lâm sản thủy sản thực phẩm thành phố Hà Nội, với lũy kế đã có 12.313 sản phẩm của 3.267 cơ sở tham gia hệ thống, nhằm tăng cường khả năng kiểm soát và kết nối sản phẩm với thị trường.

Ở góc độ tổ chức hội đoàn thể và người sản xuất trực tiếp, Phó Chủ tịch Hội Nông dân Hà Nội Trương Văn Nhung cho biết, nguồn gốc minh bạch và kiểm soát chất lượng là con đường quan trọng nhất để nông dân khẳng định giá trị nông sản của mình. Do đó, người sản xuất phải thay đổi tư duy, coi sản xuất an toàn không chỉ nhằm bán được sản phẩm với giá cao hơn mà còn là trách nhiệm đối với cộng đồng và thị trường. Khi người nông dân chủ động ghi chép, tuân thủ quy trình và minh bạch thông tin, sản phẩm sẽ có cơ sở để xây dựng thương hiệu lâu dài.

Dưới góc độ chỉ đạo quản lý vĩ mô của cơ quan nhà nước, theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường, trong thời gian tới, Sở sẽ tiếp tục siết chặt quản lý chất lượng, an toàn thực phẩm, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và dữ liệu trong toàn chuỗi sản xuất, chế biến, tiêu thụ. Thành phố cũng tăng cường kiểm tra, giám sát, hậu kiểm, gắn sản xuất an toàn với mở rộng thị trường tiêu thụ, nhất là đối với các sản phẩm chủ lực, sản phẩm OCOP và đặc sản vùng miền. “Siết chặt an toàn thực phẩm, minh bạch nguồn gốc không chỉ bảo vệ sức khỏe người dân mà còn củng cố niềm tin đối với nông sản Thủ đô, hướng tới nền nông nghiệp hiện đại, bền vững và hội nhập”, ông Tạ Văn Tường nhấn mạnh.