Bản chất giao dịch quyết định mức thuế suất áp dụng

Hiện nay, nhiều cá nhân làm Affiliate, KOL, KOC hay streamer lầm tưởng rằng mọi khoản hoa hồng tiếp thị liên kết đều chịu chung một mức thuế. Tuy nhiên, cơ quan quản lý thuế không phân loại dựa trên tên gọi công việc mà căn cứ trực tiếp vào bản chất của hợp đồng, giao dịch cũng như cách thức tổ chức hoạt động của người nộp thuế.

Cụ thể, nếu cá nhân hoạt động độc lập, thường xuyên, tự tổ chức công việc tiếp thị, chủ động tìm kiếm khách hàng và đã đăng ký hộ kinh doanh, khoản hoa hồng nhận được sẽ xếp vào nhóm cung cấp dịch vụ. Khi đó, khoản thu này sẽ chịu mức thuế suất 7% trên doanh thu (bao gồm 5% thuế giá trị gia tăng và 2% thuế thu nhập cá nhân).

Ngược lại, trong trường hợp cá nhân không đăng ký kinh doanh, không tự tổ chức hoạt động mà thực hiện công việc dưới sự phân công, hợp đồng của một tổ chức hoặc cá nhân khác, khoản thu nhập từ Affiliate sẽ được coi là tiền lương, tiền công. Lúc này, thu nhập sẽ bị áp dụng biểu thuế thu nhập cá nhân lũy tiến từng phần, với mức cao nhất có thể lên tới 35%. Do đó, để minh bạch nghĩa vụ tài chính và tránh rủi ro, các cá nhân làm Affiliate hoạt động độc lập, thường xuyên nên chủ động đăng ký hộ kinh doanh và mã số thuế.

Cách gộp doanh thu và tối ưu thuế khi kết hợp bán hàng online

Một thực tế phổ biến trên các nền tảng số là cá nhân thường kết hợp cả bán hàng online và làm tiếp thị liên kết. Theo quy định, đây là hai loại doanh thu mang bản chất hoàn toàn khác nhau: doanh thu bán hàng chịu thuế thu nhập cá nhân 0,5%, trong khi doanh thu hoa hồng Affiliate chịu thuế 2%.

Tại một hội thảo về chính sách thuế gần đây, bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam nhấn mạnh, người nộp thuế được phép cộng gộp tất cả các khoản doanh thu này để xác định ngưỡng doanh thu không chịu thuế (ngưỡng 1 tỷ đồng áp dụng cho hộ, cá nhân kinh doanh). Đáng chú ý, chính sách hiện hành cho phép người kinh doanh tự do lựa chọn khoản doanh thu nào được ưu tiên đưa vào ngưỡng miễn thuế nhằm bảo đảm quyền lợi tối đa.

Theo góc độ tư vấn chuyên môn, người nộp thuế nên ưu tiên đưa phần doanh thu từ hoa hồng Affiliate (chịu thuế suất cao hơn là 2%) vào ngưỡng 1 tỷ đồng trước. Nếu vẫn chưa đủ, phần thiếu mới tiếp tục được bù đắp bằng doanh thu bán hàng (thuế suất 0,5%). Đối với phần doanh thu vượt ngưỡng miễn thuế, cá nhân phải hạch toán riêng rẽ để áp dụng đúng mức thuế suất tương ứng của từng hoạt động. Giải pháp phân bổ thông minh này sẽ giúp giảm thiểu đáng kể số tiền thuế phải nộp một cách hoàn toàn đúng luật.

Khấu trừ 10% tại nguồn chưa phải là nghĩa vụ cuối cùng

Theo ghi nhận của Cục Thuế, nhiều nền tảng thương mại điện tử hoặc đơn vị chi trả hiện đang thực hiện khấu trừ 10% trước khi thanh toán tiền hoa hồng cho người làm tiếp thị liên kết. Dù vậy, người nộp thuế cần hiểu rõ đây chỉ là hình thức tạm khấu trừ tại nguồn, tuyệt đối không phải là nghĩa vụ thuế cuối cùng.

Vào kỳ quyết toán thuế, cơ quan quản lý sẽ tiến hành rà soát kỹ lưỡng hồ sơ, hợp đồng, chứng từ thanh toán để xác định chính xác khoản thu nhập này thuộc diện kinh doanh dịch vụ hay tiền lương, tiền công. Dựa trên kết quả đánh giá toàn diện đó, cơ quan thuế mới chốt số tiền thuế thực tế phải nộp, yêu cầu nộp bổ sung hoặc tiến hành hoàn trả nếu cá nhân đã nộp thừa.

Vì vậy, để quá trình kê khai và quyết toán diễn ra thuận lợi, người làm Affiliate cần đặc biệt chú trọng việc lưu giữ đầy đủ các chứng từ thanh toán, hợp đồng hợp tác và hồ sơ giao dịch. Việc am hiểu và tuân thủ chặt chẽ quy định không chỉ giúp loại bỏ các rủi ro pháp lý mà còn hỗ trợ cá nhân, doanh nghiệp tối ưu hóa lợi ích kinh tế trên không gian số.