Smartphone Trung Quốc: Thắng thế về pin sạc và AI nhưng vẫn "dưới chiếu" về phần mềm
Dẫn đầu về pin và sạc nhanh nhưng lại hụt hơi trong trải nghiệm người dùng vì giao diện sao chép và nhiều ứng dụng rác, các hãng điện thoại Trung Quốc đang ở thế khó. Bối cảnh năm 2026 càng trở nên khốc liệt khi tình trạng khan hiếm chip nhớ đe dọa xóa sổ lợi thế cạnh tranh cốt lõi về giá của họ.
Cuộc cách mạng phần cứng và đòn bẩy AI
Chưa bao giờ smartphone Trung Quốc lại trở nên hấp dẫn về mặt thông số kỹ thuật như hiện nay. Các nhà sản xuất đại lục đang đóng vai trò dẫn dắt sự đổi mới với những thử nghiệm phần cứng táo bạo:
Kỷ nguyên pin Silicon-Carbon: Đây là điểm sáng lớn nhất giúp các mẫu flagship (cao cấp) đạt dung lượng trên 5.000 mAh mà không làm tăng độ dày thiết bị. Kết hợp với công nghệ sạc nhanh 80-100W, smartphone Trung Quốc giải quyết triệt để nỗi lo về năng lượng, đáp ứng cường độ sử dụng lên tới 2 ngày – điều mà Apple hay Samsung vẫn đang chật vật cải thiện.
Nhiếp ảnh di động: Với cảm biến kích thước lớn, ống kính tiềm vọng và thuật toán xử lý ảnh ngày càng hoàn thiện, nhiều mẫu máy đến từ Honor hay Vivo đang dẫn đầu các bảng xếp hạng camera, đặc biệt là khả năng zoom xa và chụp đêm.
Chiến lược "hút" người dùng iPhone bằng AI: Trong bối cảnh Apple vướng quy trình phê duyệt AI tại Trung Quốc, các hãng nội địa đã nhanh chóng lấp chỗ trống. Oppo, Honor tích hợp AI sâu vào các tác vụ đời thường như phân tích chi tiêu, hướng dẫn tập gym hay tự động tìm mã giảm giá. Thậm chí, các công cụ như "Device Clone" hay khả năng tương thích chéo (nhận tin nhắn iMessage trên Android) đang phá vỡ rào cản hệ sinh thái khép kín của Apple, khiến lượng người dùng chuyển từ iOS sang Android ngày càng tăng.
Điểm yếu cốt tử: Phần mềm và trải nghiệm người dùng
Dù sở hữu phần cứng "khủng", smartphone Trung Quốc vẫn gặp khó khi thuyết phục người dùng quốc tế, đặc biệt là tại thị trường Bắc Mỹ và Châu Âu.
Giao diện "lai tạp" và thiếu bản sắc: Theo PhoneArena, dù cầm trên tay những thiết bị cao cấp như Vivo X Fold Pro hay Xiaomi 15 Ultra, người dùng vẫn cảm thấy thiếu sự độc đáo. Giao diện của các hãng này thường sao chép iOS một cách rõ rệt, từ trung tâm điều khiển đến các biểu tượng, tạo cảm giác "vay mượn" và thiếu sự thoải mái trong trải nghiệm so với giao diện One UI được tối ưu riêng biệt của Samsung.
Gánh nặng từ ứng dụng cài sẵn (Bloatware): Một rào cản lớn được đề cập là tình trạng giao diện rườm rà, cài sẵn quá nhiều ứng dụng thừa và tích hợp quảng cáo ngay trong hệ thống. Dù người dùng có thể gỡ bỏ hoặc tắt bớt, nhưng trải nghiệm ban đầu thiếu sự thân thiện và gọn gàng, gây khó chịu cho những ai quen dùng Android thuần.
Thua thiệt về hệ sinh thái: So với giao diện One UI của Samsung – được đánh giá là bản tùy biến Android tốt nhất hiện nay với khả năng tùy chỉnh sâu (Good Lock) và Galaxy AI ổn định – các hãng Trung Quốc vẫn còn khoảng cách lớn về tính đồng bộ.
Rào cản hạ tầng: Việc thiếu hụt các băng tần sóng quan trọng khiến nhiều mẫu máy xách tay hoặc nội địa Trung Quốc hoạt động thiếu ổn định tại các nước phương Tây. Đây là điểm trừ lớn đối với những người dùng thường xuyên di chuyển quốc tế.
Thách thức 2026: Cơn bão giá linh kiện và bài toán lợi nhuận
Một "đám mây đen" đang bao phủ ngành công nghiệp smartphone toàn cầu: Sự khan hiếm chip nhớ.
Sự bùng nổ của AI đã khiến các ông lớn như Samsung, SK Hynix chuyển trọng tâm sang sản xuất bộ nhớ hiệu năng cao cho máy chủ, dẫn đến thiếu hụt nguồn cung chip nhớ cho thiết bị tiêu dùng. Theo SCMP, giá bộ nhớ flash NAND và DRAM dự kiến tăng từ 40-100% trong năm nay.
Tác động của làn sóng này đang hiện hữu rõ rệt:
Cắt giảm sản lượng: Xiaomi và Transsion – những hãng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất – đã phải điều chỉnh giảm mục tiêu xuất xưởng hàng chục triệu thiết bị. Oppo thậm chí phải tái cơ cấu Realme để kiểm soát chi phí.
Kỷ nguyên "giá rẻ cấu hình cao" chấm dứt: Carl Pei, nhà sáng lập Nothing, nhận định 2026 sẽ là năm "chưa từng có". Mô hình kinh doanh dựa trên việc linh kiện ngày càng rẻ đi đã bị phá vỡ. Các hãng smartphone buộc phải lựa chọn: hoặc tăng giá bán, hoặc cắt giảm cấu hình.
Áp lực lên Samsung: Ngay cả "gã khổng lồ" Hàn Quốc cũng đang cân nhắc chiến lược giá cho Galaxy S26. Dù muốn giữ giá để cạnh tranh, áp lực chi phí nguyên vật liệu (BoM) tăng 8-15% có thể buộc hãng phải cắt giảm các ưu đãi đặt trước.
Smartphone Trung Quốc hiện tại là một lựa chọn đầy hấp dẫn cho những người dùng am hiểu công nghệ, ưu tiên pin trâu, sạc nhanh và muốn trải nghiệm các tính năng AI mới mẻ với mức giá (hiện tại) vẫn còn cạnh tranh.
Tuy nhiên, với người dùng phổ thông đề cao sự ổn định lâu dài, bảo mật và trải nghiệm phần mềm liền mạch, Samsung và Apple vẫn giữ ngôi vương. Bước sang năm 2026, khi lợi thế về giá bị xóa nhòa bởi chi phí linh kiện tăng cao, cuộc chiến trên thị trường di động sẽ không còn chỉ là cuộc đua về cấu hình, mà là cuộc đua về khả năng tối ưu hóa chi phí và giữ chân người dùng bằng giá trị thương hiệu thực sự.




