Hiệu quả kinh tế từ mô hình trồng xen canh mắc ca và cà phê bền vững tại Lâm Đồng
Chuyển đổi từ canh tác truyền thống sang nông nghiệp hữu cơ, mô hình trồng xen canh mắc ca trong vườn cà phê đang mang lại "lợi ích kép" cho nông dân Di Linh (Lâm Đồng). Hướng đi này không chỉ giúp đa dạng hóa nguồn thu, tạo ra hệ sinh thái bền vững mà còn góp phần nâng cao giá trị cho các sản phẩm nông nghiệp chủ lực tại địa phương.
Theo Báo Lâm Đồng: Di Linh thực sự là vùng chuyên canh cà phê quan trọng. Hiện nay, nhằm giúp vùng nguyên liệu này phát triển bền vững và mang lại giá trị kinh tế lâu dài, Sở Khoa học và Công nghệ đang phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu thực nghiệm Nông lâm nghiệp Lâm Đồng triển khai dự án canh tác mắc ca theo tiêu chuẩn hữu cơ. Tiến sĩ Lê Quý Tùy, Giám đốc Trung tâm cho biết, mắc ca đã bám rễ và sinh trưởng ổn định ở Di Linh từ nhiều năm qua. Việc đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật canh tác theo hướng hữu cơ cho cả hai loại cây không chỉ gia tăng hiệu quả kinh tế mà còn kiến tạo nên một vùng sinh cảnh nông nghiệp đẹp mắt, lâu bền.
Lợi ích sinh thái và kinh tế rõ rệt
Đánh giá về tính hiệu quả của mô hình, ông Đoàn Văn Duẩn, nguyên Khuyến nông viên khu vực Liên Đầm chia sẻ, phương pháp xen canh này đang nhận được phản hồi rất tích cực từ phía người dân địa phương. Đặc tính của cây cà phê là ưa ánh sáng tán xạ và dễ bị tổn thương nếu chịu ảnh hưởng bởi gió lớn. Do đó, việc đưa mắc ca vào trồng xen kẽ giúp tán cây làm nhiệm vụ che bóng, chắn gió và hạn chế cỏ dại rất hiệu quả.
Sự kết hợp này tạo ra một sinh cảnh hoàn hảo, giúp bà con nông dân tiết giảm được đáng kể lượng phân bón. Đồng thời, nguồn thu nhập hàng năm của các nông hộ cũng được củng cố vững chắc, không còn tình trạng bấp bênh, phụ thuộc duy nhất vào độc canh cây cà phê như trước đây.
Nông dân làm chủ quy trình, khép kín chuỗi giá trị sản phẩm
Xu hướng canh tác thông minh này đang lan tỏa mạnh mẽ tại các thôn thuộc xã Di Linh. Ông K’Minh, Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã Di Linh khẳng định, nông dân trên địa bàn hiếm khi trồng mắc ca độc lập mà chủ yếu tận dụng tối đa không gian vườn cà phê để đa dạng hóa cây trồng. Việc áp dụng các tiêu chuẩn canh tác hữu cơ đang được triển khai đồng bộ thông qua dự án liên kết tiêu thụ.
Điển hình cho sự thành công này là hộ gia đình ông Vòng Vĩnh Đức (thôn Liên Đầm 3). Vườn cà phê của ông có thâm niên từ trước năm 2000, sau đó được điểm xuyết thêm hàng chục gốc mắc ca từ năm 2010. Giờ đây, những cây mắc ca 16 năm tuổi không chỉ che chắn tối ưu cho cà phê mà còn đều đặn cho thu hoạch quả có giá trị cao.
Nhờ tích cực tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật về cắt tỉa cành, bón phân do xã tổ chức, vườn cây của gia đình ông Đức luôn đạt chất lượng và năng suất vượt trội. Đáng chú ý, để chủ động đầu ra, gia đình ông còn đầu tư hệ thống máy móc chẻ, sấy hạt mắc ca cung cấp trực tiếp ra thị trường. Việc khép kín từ khâu sản xuất, thu hoạch đến chế biến ngay tại địa bàn chính là chìa khóa giúp nông sản có đầu ra ổn định, từng bước xây dựng thương hiệu nông sản vững mạnh trên thị trường.
