Đẩy mạnh khoa học công nghệ trong nghiên cứu và chế biến thảo dược quý
Với hệ sinh thái hơn 5.100 loài cây thuốc và nguồn dược tính vượt trội, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để biến dược liệu thành ngành kinh tế mũi nhâu. Tuy nhiên, để khai thác tối ưu "kho báu" này, các chuyên gia khẳng định việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ vào nghiên cứu và chế biến là yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh mới.
Tiềm năng thảo dược Việt và kỳ vọng trở thành ngành công nghiệp tỷ đô
Việt Nam từ lâu đã được đánh giá là quốc gia có nguồn dược liệu đa dạng với nhiều loài tự nhiên quý hiếm. Theo thống kê, nước ta sở hữu trên 5.100 loài cây dược liệu, tạo ra lợi thế cạnh tranh rất lớn để phát triển không chỉ ở thị trường trong nước mà còn hướng tới xuất khẩu.
Tại Hội thảo khoa học “Vai trò của kiềm hữu cơ có nguồn gốc thảo dược đối với đời sống con người”, bác sĩ Trần Thị Thùy - Giám đốc quản lý Dự án chăm sóc sức khỏe người cao tuổi nhận định, Việt Nam có đủ nguồn lực để phát triển dược liệu thành một ngành công nghiệp cho năng suất cao. Điều này không chỉ giúp phục vụ sức khỏe cộng đồng mà còn góp phần quan trọng vào việc xóa đói giảm nghèo cho người dân tại các vùng nguyên liệu.
Đồng quan điểm, bà Nguyễn Thị Ánh Nguyệt - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư DDA Việt Nam nhấn mạnh: "Dược liệu Việt Nam có hàm lượng dược tính rất cao nhờ sự khác biệt về thổ nhưỡng, khí hậu nhiệt đới gió mùa và nguồn nước. Thậm chí, nhiều loại thảo dược của chúng ta có chỉ số vượt trội hơn hẳn so với các quốc gia khác trên thế giới".
Việc phát triển dược liệu cũng là nhiệm vụ chiến lược được Đảng và Nhà nước quan tâm sâu sắc. Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị đã nêu rõ các giải pháp đột phá nhằm phát huy tiềm năng dược liệu, đẩy mạnh quy hoạch, phát triển vùng trồng đạt chuẩn và bảo tồn các bài thuốc quý giá của nền y học cổ truyền lâu đời.
Khoa học công nghệ là "chìa khóa" chuyển đổi giá trị dược tính
Dù tiềm năng rất lớn, nhưng thực tế hiện nay việc khai thác nguồn tài nguyên này mới chỉ đạt khoảng 1/10 so với tiềm năng thực sự. Để thu hẹp khoảng cách này, việc đưa hàm lượng tri thức và công nghệ hiện đại vào sản xuất là hướng đi tất yếu giúp tạo ra các sản phẩm chất lượng cao, giúp người dân tiếp cận các giải pháp chăm sóc sức khỏe chủ động.
Bà Nguyễn Thị Ánh Nguyệt cho biết, sau 12 năm kiên trì nghiên cứu, nhóm chuyên gia của bà đã tiên phong áp dụng khoa học và công nghệ để tận dụng tối đa dược tính trong thảo dược. Thành quả là 1 công trình đã được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) cấp bằng độc quyền sáng chế cho quy trình sản xuất dung dịch kiềm hữu cơ. Công nghệ trích ly chọn lọc này giúp tách chiết các thành phần có tính kiềm và dược tính tốt, đồng thời giảm thiểu mùi vị khó chịu để tạo ra những sản phẩm gần gũi với người tiêu dùng.
Dưới góc độ chuyên môn y tế, TS.BSCKII Lê Quang Minh - nguyên Trưởng phòng Tham mưu Cục Y tế (Bộ Công an) khẳng định, đã đến lúc ngành dược học cổ truyền phải đặt ứng dụng khoa học công nghệ làm trọng tâm để chủ động nguồn cung, giảm sự phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu.
Để hỗ trợ các nhà khoa học và doanh nghiệp, TS. Lê Quang Minh cho rằng Nhà nước cần xem xét giảm bớt các thủ tục hành chính phức tạp khi triển khai cơ chế hỗ trợ vốn đầu tư dài hạn, bởi nghiên cứu y dược không thể làm theo kiểu “mì ăn liền”. Đồng thời, cần thực hiện hiệu quả các chính sách ưu đãi về thuế và tiền thuê đất, tạo cơ hội cho doanh nghiệp tiếp cận với các nền công nghiệp dược tiên tiến trên thế giới, kết nối thị trường và bảo vệ thương hiệu trước vấn nạn hàng giả, hàng nhái.
Ông Hoàng Văn Dũng - Phó Chủ tịch Chi hội Tư vấn Nâng cao Sức khỏe Hà Nội 1 tin tưởng rằng, với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ y sinh và chiết xuất, Việt Nam sẽ sớm có thêm nhiều sản phẩm từ thảo dược mang lại hiệu quả thực thiết. Điều này không chỉ nâng cao tính tự chủ của ngành dược mà còn hiện thực hóa mục tiêu nâng cao chất lượng thuốc cổ truyền tương đương với các nước có nền y học phát triển trên thế giới.






