Câu chuyện đau lòng và hành trình giành lại sự sống
Ngày 4/10/2025, Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam – Cuba Đồng Hới (Quảng Trị) đã tiếp nhận bệnh nhi Y.M. (sinh ngày 30/9/2025, tại bản A Ky, xã Thượng Trạch) trong tình trạng nguy kịch: sốt cao, khó thở, bụng chướng căng.
Qua khai thác bệnh sử, các bác sĩ đã không khỏi bàng hoàng. Do hoàn cảnh khó khăn, bé được sinh thường tại nhà mà không có bất kỳ sự hỗ trợ y tế nào. Người nhà đã dùng liềm – một dụng cụ nông nghiệp – để cắt rốn cho bé, sau đó còn tự dùng kim chỉ khâu lại một vết thương ở vùng bìu. Nghiêm trọng hơn, ngay từ khi mới chào đời, bé đã được cho ăn cơm.
 |
| Bé sơ sinh được điều trị tại bệnh viện. |
Hậu quả của chuỗi hành động sai lầm này là bé bị thủng dạ dày, dẫn đến nhiễm khuẩn huyết nặng. Các bác sĩ đã phải tiến hành phẫu thuật khẩn cấp, kết hợp điều trị bằng kháng sinh mạnh và nuôi dưỡng hoàn toàn qua đường tĩnh mạch. Sau gần một tháng điều trị tích cực, bé Y.M. đã may mắn hồi phục và được xuất viện.
Phân tích của chuyên gia
Trường hợp của bé Y.M. là một ví dụ điển hình về hậu quả thảm khốc khi áp dụng các phương pháp chăm sóc trẻ phản khoa học.
Thức ăn rắn – "Mối đe dọa" cho hệ tiêu hóa non nớt
Theo bác sĩ Phạm Thị Ngọc Hân – Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam – Cuba Đồng Hới, hệ tiêu hóa của trẻ sơ sinh chưa hoàn thiện và chỉ được thiết kế để tiêu hóa sữa. Dạ dày của trẻ khi mới sinh chỉ nhỏ bằng quả anh đào, với dung tích khoảng 5-7ml.
Bác sĩ dinh dưỡng Vi Thị Tươi phân tích rõ hơn, việc cho trẻ ăn cơm gây hại trên cả hai phương diện:
Cơ học: Hạt cơm là thức ăn rắn, to, không tan, dễ gây tắc nghẽn, làm tăng áp lực trong dạ dày và có thể dẫn đến thủng.
Hóa học: Hệ tiêu hóa của trẻ sơ sinh thiếu hụt nghiêm trọng các men để tiêu hóa tinh bột. Việc ăn cơm không những không cung cấp dinh dưỡng mà còn tạo gánh nặng, gây tổn thương niêm mạc dạ dày - ruột.
Khi dạ dày bị thủng, dịch vị, sữa và vi khuẩn sẽ tràn vào ổ bụng gây viêm phúc mạc cấp, nhanh chóng dẫn đến nhiễm trùng huyết, sốc nhiễm trùng, suy đa cơ quan và tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.
Cắt rốn bằng dụng cụ không vô khuẩn – Cửa ngõ của tử thần
Bác sĩ Hân nhấn mạnh, việc dùng liềm, dao, kéo không được vô trùng để cắt rốn là hành động cực kỳ nguy hiểm, tạo điều kiện cho vi khuẩn (đặc biệt là uốn ván) xâm nhập, gây nhiễm trùng rốn và lan rộng thành nhiễm khuẩn huyết – một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ sơ sinh tại các vùng sâu, vùng xa.
Không chỉ gây ra những nguy cơ cấp tính như thủng dạ dày, việc cho trẻ ăn dặm quá sớm (trước 4 tháng tuổi) còn kéo theo nhiều hệ lụy lâu dài:
 |
| Việc ăn dặm quá sớm có thể gây ảnh hưởng xấu tới sự phát triển sau này của bé (Ảnh minh họa). |
Rối loạn tiêu hóa kéo dài: Trẻ dễ bị nôn trớ, đầy hơi, đau bụng, thậm chí viêm ruột.
Suy giảm miễn dịch và tăng nguy cơ dị ứng: Hệ đường ruột non nớt dễ bị kích ứng bởi các protein phức tạp, làm tăng nguy cơ mắc chàm, hen suyễn.
Suy dinh dưỡng: Trẻ ăn dặm sớm sẽ giảm bú sữa mẹ, dẫn đến thiếu hụt các dưỡng chất và kháng thể quan trọng, rơi vào vòng luẩn quẩn suy dinh dưỡng - giảm miễn dịch - ăn kém.
Nguy cơ bệnh mạn tính: Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng trẻ ăn dặm sớm có nguy cơ cao hơn mắc các bệnh rối loạn chuyển hóa như béo phì, tiểu đường khi lớn lên.
Lời khuyên của bác sĩ: Chuẩn mực "vàng" trong dinh dưỡng cho trẻ
Để đảm bảo sự phát triển toàn diện và an toàn cho trẻ, các chuyên gia y tế và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo:
Nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu: Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng hoàn hảo, cung cấp đủ năng lượng, dưỡng chất và các kháng thể tự nhiên giúp trẻ chống lại bệnh tật.
Thời điểm ăn dặm lý tưởng là khi trẻ tròn 6 tháng tuổi: Phụ huynh cần quan sát các dấu hiệu sẵn sàng của trẻ như: giữ vững đầu, ngồi vững khi được hỗ trợ, giảm phản xạ đẩy lưỡi và tỏ ra hứng thú với thức ăn.
Tuân thủ nguyên tắc ăn dặm:
Từ ít đến nhiều, từ loãng đến đặc: Bắt đầu bằng những loại bột, cháo mịn và tăng dần độ thô.
Đa dạng và cân đối: Đảm bảo đủ 4 nhóm thực phẩm chính: bột đường, đạm, chất béo, vitamin và khoáng chất.
Không nêm gia vị: Tuyệt đối không thêm muối, đường hay gia vị công nghiệp vào thức ăn của trẻ dưới 1 tuổi.
Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm: Rửa tay sạch, chế biến và bảo quản thực phẩm đúng cách.
Trường hợp của bé Y.M. là một bài học đắt giá, cho thấy việc trang bị kiến thức y khoa đúng đắn là vô cùng quan trọng. Sức khỏe và tính mạng của trẻ không thể bị đánh đổi bởi những kinh nghiệm truyền miệng thiếu cơ sở khoa học.
 Những sai lầm khi sử dụng men vi sinh cho trẻ sơ sinh |
 Những dấu hiệu thừa vitamin D3 ở trẻ sơ sinh |
 Hà Nội xuất hiện bệnh nhân ho gà đầu tiên trong năm, là bé gái 6 tuần tuổi |
