 |
| Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu kết luận Hội nghị về thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam - Ảnh: VGP |
Hoàn thiện thể chế cho mô hình "một trung tâm hai điểm đến"
Sáng 1 tháng 11, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Hội nghị về thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam. Hội nghị được kết nối trực tuyến với các đầu cầu quốc tế như Anh, Czech, Hong Kong và Indonesia. Tham dự có Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình, Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc, lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan trung ương, lãnh đạo TPHCM và Đà Nẵng cùng đại diện nhiều tổ chức tài chính, doanh nghiệp, quỹ đầu tư, ngân hàng và công ty luật trong nước và quốc tế. Không khí hội nghị cho thấy một bức tranh hợp tác rộng mở, nơi tầm nhìn chiến lược kết hợp với kinh nghiệm toàn cầu để xây dựng một thể chế tài chính tương lai của Việt Nam.
Việc thành lập Trung tâm tài chính quốc tế đã được Quốc hội quyết nghị từ tháng 6 năm 2025 bằng Nghị quyết số 222. Trên cơ sở đó, hội nghị lần này nhằm tiếp thu ý kiến chuyên gia, nhà khoa học và tổ chức quốc tế để hoàn thiện thể chế, chính sách và đặc biệt là dự thảo Nghị định của Chính phủ. Đây là văn bản nền tảng đặt khung cho toàn bộ tiến trình triển khai.
Theo báo cáo của Bộ Tài chính, mô hình "một trung tâm hai điểm đến" đặt trụ sở tại TPHCM và Đà Nẵng. TPHCM sẽ đóng vai trò đầu mối với trọng tâm là thị trường chứng khoán, ngân hàng, quản lý quỹ và các dịch vụ tài chính cao cấp. Đà Nẵng sẽ phát triển các dịch vụ liên quan đến logistics, thương mại tự do, hàng hải và chuỗi cung ứng công nông nghiệp, tạo thế liên kết giữa tài chính và kinh tế thực. Quy mô dự kiến là 899 ha cho TPHCM và 300 ha cho Đà Nẵng, thể hiện tầm nhìn xây dựng các không gian tài chính đa dịch vụ, hiện đại, đủ sức kết nối với thế giới.
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng, các bộ ngành đã được giao nhiệm vụ xây dựng tám nghị định liên quan. Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết nghị định về thành lập Trung tâm tài chính quốc tế là văn bản mang tính bản lề, quyết định cơ chế tổ chức, giám sát, điều hành, quyền hạn của các cơ quan trong trung tâm và các chính sách đặc thù phù hợp thông lệ quốc tế. Mục tiêu là tạo một hành lang pháp lý cạnh tranh nhưng ổn định, thiết kế chặt chẽ và minh bạch để củng cố niềm tin của các định chế tài chính toàn cầu ngay từ khởi đầu.
Các chuyên gia tại hội nghị tập trung góp ý về mô hình quản trị, cơ chế giám sát, bảo đảm minh bạch, cơ chế quản trị rủi ro, khung sản phẩm tài chính, hạ tầng giao dịch, môi trường đầu tư và giải pháp thu hút nhân lực trình độ cao. Các kinh nghiệm quốc tế được phân tích với tinh thần học hỏi có chọn lọc, đảm bảo tính đặc thù và chủ quyền quốc gia. Không khí thảo luận gợi cảm giác như đang sắp đặt bộ khung xương cho một cơ thể kinh tế mới, nơi mỗi chi tiết đều phải tính chính xác để sau này vận hành linh hoạt, mạnh mẽ và bền vững.
Yêu cầu sớm thông qua nghị định, bảo đảm vận hành trong tháng 11
 |
| Thủ tướng yêu cầu các cơ quan được giao soạn thảo tiếp tục cập nhật, sớm hoàn thành dự thảo Nghị định về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam - Ảnh: VGP |
Kết luận hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá cao tinh thần đóng góp trí tuệ của các đại biểu trong và ngoài nước. Thủ tướng nhấn mạnh đây là nhiệm vụ chưa từng thực hiện ở Việt Nam, đòi hỏi tâm thế vừa kiên trì, vừa quyết liệt, không cầu toàn nhưng không để lỡ thời cơ. Tinh thần được nhấn mạnh rõ: đã nói là làm, đã cam kết là thực hiện và phải có kết quả cụ thể.
Trên cơ sở các ý kiến chuyên gia, Thủ tướng khẳng định sẽ lựa chọn phương án tốt nhất để xây dựng cơ chế vận hành Trung tâm tài chính quốc tế với yêu cầu tiếp thu thông lệ tiên tiến nhưng dựa trên điều kiện văn hóa và thực tiễn Việt Nam. Hệ sinh thái trung tâm cần kết hợp chặt chẽ giữa tài chính, thương mại và đầu tư, tăng cường hợp tác giữa lực lượng trong nước và quốc tế và tôn trọng luật pháp quốc tế.
Thủ tướng cho biết đã thành lập Ban Chỉ đạo chung do Thủ tướng đứng đầu, đồng thời định hướng mô hình hai cơ quan điều hành tại hai địa phương và một cơ quan giám sát chung cùng một tòa án chuyên trách. Trung tâm sẽ vận hành dựa trên nền tảng số hóa, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, bảo đảm tính cạnh tranh và thu hút nguồn lực chất lượng cao từ toàn cầu. Yêu cầu đặt ra là xây dựng chính sách tuyển dụng cởi mở, thu hút chuyên gia quốc tế nhưng đồng thời chú trọng bồi dưỡng nhân lực Việt Nam để tiếp thu tinh hoa và chuyển hóa thành lợi thế quốc gia.
Bên cạnh yếu tố thể chế, Thủ tướng nhấn mạnh điều kiện hạ tầng sống và môi trường sinh hoạt tại TPHCM và Đà Nẵng cần đạt chuẩn quốc tế, từ giao thông, dịch vụ, giáo dục, văn hóa đến môi trường và an ninh. Cơ chế hành chính phải vận dụng tinh thần một cửa, một dấu, một người chịu trách nhiệm, giảm tiền kiểm và đẩy mạnh hậu kiểm, mở lối thông thoáng nhưng vẫn quản trị rủi ro hiệu quả.
Người đứng đầu Chính phủ nêu rõ trung tâm tài chính quốc tế không tạo rào cản đối với các trung tâm khác và ngược lại. Trung tâm không chỉ thuần tài chính mà còn gắn sản xuất, đầu tư và thương mại để tạo chuỗi giá trị rộng mở. Khung pháp lý phải minh bạch, tự chủ, ưu đãi hợp lý và gắn cam kết chuyển giao công nghệ để tăng năng lực nội sinh. Hai địa phương cần khẩn trương chuẩn bị điều kiện, công khai chính sách và tạo khí thế triển khai.
Thủ tướng nhấn mạnh: không có việc gì dễ nhưng cũng không có gì không thể. Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, sự dám nghĩ dám làm và nguồn lực bắt nguồn từ tư duy sẽ là động lực. Người dân và doanh nghiệp được xem là trung tâm sức mạnh phát triển trung tâm tài chính quốc tế của Việt Nam.
Một lần nữa, Thủ tướng cảm ơn sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế, nêu kỳ vọng tiếp tục nhận được đồng hành trong quá trình đối mặt các nhiệm vụ mới có độ phức tạp cao và nhu cầu vốn lớn. Khẳng định quyết tâm, Thủ tướng yêu cầu các cơ quan khẩn trương hoàn thiện dự thảo Nghị định, trình Chính phủ xem xét trong những ngày tới và đặt mục tiêu đưa Trung tâm vào vận hành ngay trong tháng 11.
