Siết chặt thẩm định và hậu kiểm để nâng tầm sản phẩm OCOP 5 sao

Sản phẩm • 19/11/2026 15:04

Sáng 18/11 tại Hà Nội, Hội đồng đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP cấp Trung ương năm 2026 xem xét 36 hồ sơ, thống nhất đề nghị công nhận, công nhận lại 32 sản phẩm, tiếp tục siết chặt tiêu chí chất lượng OCOP 5 sao.

Siết thẩm định, nâng chuẩn sản phẩm OCOP

cuochop_1795062182.webp
Quang cảnh cuộc họp. Ảnh: Trường Giang.

Sau 8 năm triển khai, chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) đã lan tỏa rộng khắp cả nước với những kết quả ấn tượng về số lượng. Lũy kế đến tháng 11/2026, cả nước có hơn 21.000 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, thuộc 10.657 chủ thể. Tuy nhiên, số sản phẩm đạt 5 sao cấp quốc gia mới dừng ở mức 166, cho thấy dư địa nâng cao chất lượng sản phẩm còn rất lớn.

Nhằm khắc phục sự chênh lệch này, quy chế mới tại Quyết định 3081 siết chặt quy trình công nhận ngay từ khâu thẩm định đầu vào. Ở cấp cơ sở, UBND cấp xã tiếp nhận, đánh giá sơ bộ trong 15 ngày trước khi chuyển hồ sơ lên cấp tỉnh. Chỉ những sản phẩm thực sự ưu tú, có tiềm năng vươn ra thị trường toàn cầu mới được gửi về Bộ. Hội đồng Trung ương tổ chức thẩm định ít nhất 2 đợt mỗi năm, dựa trên các tiêu chí về kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi số và phát thải thấp.

Tại cuộc họp đợt 1 năm 2026, Hội đồng xem xét 16 hồ sơ đề nghị công nhận mới, gồm 14 sản phẩm thuộc nhóm thực phẩm và 2 sản phẩm thuộc nhóm thủ công mỹ nghệ. Kết quả, có 12 sản phẩm được thống nhất thông qua, đạt chuẩn OCOP 5 sao cấp quốc gia; 4 sản phẩm còn lại chưa đáp ứng yêu cầu, cần tiếp tục giải trình, bổ sung hồ sơ và minh chứng theo yêu cầu của Hội đồng.

Bên cạnh đó, Hội đồng đánh giá lại 20 trong tổng số 22 sản phẩm đã được công nhận theo Quyết định số 2476/QĐ-BNN-VPĐP ngày 20/6/2023 và thống nhất thông qua cả 20 sản phẩm. Như vậy, tổng cộng có 32 sản phẩm được đề nghị trình Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường xem xét, ban hành quyết định công nhận. Đáng chú ý, TP. Hồ Chí Minh có 6 sản phẩm thuộc nhóm thủ công mỹ nghệ và thực phẩm được thông qua ngay lần đầu tham gia với số lượng đăng ký lớn.

Ông Nguyễn Xuân Đại, Chánh Văn phòng Điều phối Trung ương Chương trình mục tiêu quốc gia, Phó Chủ tịch Hội đồng cho biết, công tác đánh giá, phân hạng ngày càng chú trọng chất lượng với những yêu cầu chặt chẽ hơn. Sản phẩm OCOP không chỉ phục vụ thị trường trong nước mà còn hướng tới xuất khẩu, do đó cần bảo đảm giá trị sản phẩm, uy tín thương hiệu và hình ảnh hàng hóa Việt Nam.

Tăng hậu kiểm, giữ vững chất lượng OCOP

htx_1795062647.jpg
Hợp tác xã Hệ sinh thái Du lịch Suối Giàng có 4 sản phẩm trà của được công nhận OCOP 5 sao.

Để biến danh hiệu OCOP 5 sao thành thước đo năng lực cạnh tranh thực chất, quy chế mới đặt trọng tâm vào hai khâu: thẩm định đầu vào và hậu kiểm sau công nhận. Danh hiệu OCOP 5 sao có thời hạn, thường là 36 tháng, nhằm hạn chế tình trạng chủ thể chỉ tập trung hoàn thiện hồ sơ khi xét duyệt nhưng buông lỏng chất lượng trong quá trình sản xuất, kinh doanh.

Theo quy chế mới, các chủ thể phải cam kết duy trì chất lượng sản phẩm ổn định, bảo đảm an toàn thực phẩm và tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật trong suốt quá trình sản xuất. Hội đồng Trung ương sẽ kiểm tra định kỳ, đồng thời sẵn sàng thu hồi danh hiệu nếu chủ thể để xảy ra sự cố về chất lượng, an toàn thực phẩm hoặc vi phạm các tiêu chuẩn đã cam kết. Qua đó, danh hiệu OCOP 5 sao không chỉ ghi nhận chất lượng mà còn trở thành bệ phóng thương mại, góp phần đưa tinh hoa làng nghề Việt vươn xa.

Ông Nguyễn Xuân Đại đề nghị các thành viên Hội đồng đánh giá khách quan, công tâm, căn cứ đúng Bộ tiêu chí và xem xét thấu đáo chất lượng sản phẩm, điều kiện sản xuất, hồ sơ minh chứng cũng như tâm huyết của các chủ thể. Những nhận xét cụ thể từ Hội đồng sẽ giúp địa phương và chủ thể hoàn thiện sản phẩm, củng cố liên kết với người sản xuất và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Trên thực tế, sự chuyển dịch tư duy sản xuất theo hướng đáp ứng chuẩn mực chất lượng cao đang mang lại tín hiệu tích cực tại nhiều địa phương và hợp tác xã. Trong số 12 sản phẩm mới đạt chuẩn OCOP 5 sao đợt này, tỉnh Lào Cai có 4 sản phẩm trà của Hợp tác xã Hệ sinh thái Du lịch Suối Giàng, tại xã Văn Chấn, được công nhận OCOP 5 sao cấp quốc gia, gồm: Vietnam Teashop - Bạch trà Suối Giàng, Vietnam Teashop - Hoàng trà Suối Giàng, Vietnam Teashop - Hồng trà Suối Giàng và Vietnam Teashop - Diệp trà Suối Giàng.

Anh Đào Đức Hiếu, Giám đốc Hợp tác xã Hệ sinh thái Du lịch Suối Giàng chia sẻ: “4 sản phẩm trà của Hợp tác xã được công nhận OCOP 5 sao cấp quốc gia lần này không chỉ là niềm vui của người dân và Hợp tác xã cũng như những người sản xuất ra sản phẩm chè Suối Giàng, mà còn khẳng định về chất lượng, thương hiệu chè của tỉnh Yên Bái và là niềm tự hào của người dân Việt”.

Các sản phẩm được công nhận và công nhận lại dự kiến công bố, trao chứng nhận tại Festival OCOP Việt Nam 2026, diễn ra ngày 3/12 tại TP. Hồ Chí Minh. Khi chuẩn mực chất lượng được duy trì xuyên suốt từ sản xuất đến tiêu thụ, sản phẩm OCOP 5 sao mới có thể khẳng định giá trị thương mại và phát triển bền vững trên thị trường trong nước và quốc tế.

Mai Hương
Tin đáng đọc