Loài cá nhà nghèo xưa ít người ăn, nay thành đặc sản đồng quê, đem kho tiêu gợi nhớ bầu trời tuổi thơ
Cá lòng tong có thể chế biến thành nhiều món ngon độc đáo như nấu canh chua, kho quẹt, kho mẳn, kho mắm, chiên giòn... nhưng hấp dẫn nhất là kho tiêu.
| Gỏi bông bần, món đặc sản của miền Tây sông nước Đặc sản miền Tây ai cũng mê đến “quên lối về” Xưa là cây dại mọc đầy đồng nay “lên đời” thành đặc sản nức tiếng miền Tây |
 |
| Cá lòng tong ngày càng được ưa chuộng trong ẩm thực miền Tây |
Cá lòng tong tuy nhỏ con nhưng thịt hiền, ngọt và rất ngon cơm. Trước kia, sông nước miền Tây cá tôm hào sảng nên con cá này rẻ như bèo, chỉ dành cho những bếp nghèo.
Bởi thế dân gian mới có câu:“Thiếp như con cá lòng tong. Đói đem kho quẹt đỡ lòng trống không”. Nhưng ngày nay lòng tong lại là một thứ đặc sản, một loại cá thiên nhiên, cá sạch, hoàn toàn không bị nhiễm hóa chất, “con cá lòng tong ẩn bóng ăn rong” nên các bà nội trợ rất an tâm.
Dựa vào con nước và đặc điểm của cá lòng tong, một số hộ dân sống ven sông Cổ Chiên đã mưu sinh bằng nghề thả lưới bắt cá lòng tong.
Đầu tư cho nghề này không quá tốn kém, chỉ với chiếc xuồng, vài trăm mét lưới chuyên để bắt cá lòng tong, một ít vật dụng làm phao… là có thể “hành nghề”.
 |
| Cá lòng tong thủa xưa được coi là cá nhà nghèo bởi có rất nhiều ở kênh, rạch |
Việc đánh bắt cá lòng tong cũng chỉ diễn ra theo con nước, xong mỗi đợt nghỉ ngơi vài hôm. Mỗi tháng cũng chỉ đánh bắt cá lòng tong được khoảng 10-15 ngày và phải qua tận bên sông Tiền, thả lưới đi xa hàng mấy cây số.
Mặc dù, cá lòng tong có rải rác khắp các tháng trong năm, nhưng xuất hiện nhiều vào mùa mưa, từ tháng tư, tháng năm, là lúc vào mùa cá lòng tong sinh sôi, kéo thành bầy.
Tháng năm vừa rồi là lúc “cao điểm”, có ngày người dân đánh lưới trúng lên đến vài chục ký cá lòng tong. Giá bán mỗi ký cá lòng tong chưa qua sơ chế khoảng 35.000-40.000 đồng.
Cá lòng tong có thể chế biến thành nhiều món ngon độc đáo như nấu canh chua, kho quẹt, kho mẳn, kho mắm, chiên giòn... nhưng hấp dẫn nhất là kho tiêu. Dù làm món gì, con cá lòng tong vẫn ngon, vẫn hấp dẫn nhờ thịt mềm, ít xương, nhất là “kho tiêu bỏ mỡ bỏ hành” càng thêm đậm đà và thi vị, ăn hoài không thấy ngán.
 |
| Cá lòng tong kho tiêu ăn nhớ đời |
Món cá lòng tong tuy đơn giản nhưng mỗi bà nội trợ đều có bí quyết riêng để làm cho món ăn thăng hoa. Chẳng hạn như muốn kho tiêu, các bà phải chọn cho được mớ cá còn tươi đem về cắt đuôi, bỏ đầu, móc ruột, làm sạch vẩy, để ráo rồi ướp với nước mắm hòn, tỏi phi, hành lá, đường, thêm ít thịt ba rọi độ 15 phút mới bắt đầu kho, mà phải kho bằng ơ đất mới đúng điệu nghệ. Khi kho chỉ cần giữ lửa liu riu. Trước khi nhắc ơ xuống bếp nhớ rắc tiêu lên mặt thật nhiều, đồng thời điểm xuyết thêm vài trái ớt đỏ cho bắt mắt.
Cá lòng tong kho tiêu mà ăn với gạo nàng thơm kèm thêm đĩa dưa leo, cà chua thái mỏng hoặc điểm tâm sáng với cháo mới cảm thấy ấm lòng và no bụng. Còn cá lòng tong chiên giòn hay kho mắm mà dùng trong các buổi tiệc gia đình mới thấy hết cái thú vị của loài cá nhỏ bé mà nhớ đời.
