Thách thức nâng chất lượng và mở rộng thị trường

Tại hội nghị đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP năm 2026 (đợt 1), thành phố quy tụ 16 sản phẩm của 6 chủ thể đến từ các xã Bát Tràng, Phúc Thịnh, Hồng Sơn, Cổ Đô, Đông Anh và Minh Châu. Bên cạnh các sản phẩm mới như bánh sắn, khoai lang chế biến, chuối tiêu, táo đại hay các dòng sản phẩm chế biến từ đông trùng hạ thảo, nhiều chủ thể cũng đăng ký đánh giá lại để nâng hạng sao. Điều này cho thấy yêu cầu ngày càng khắt khe trong việc duy trì tiêu chuẩn chất lượng, cải tiến mẫu mã và đáp ứng thị hiếu ngày càng cao của người tiêu dùng.

Phát biểu tại hội nghị, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Đình Hoa khẳng định Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) có ý nghĩa quan trọng trong việc khơi dậy tiềm năng, lợi thế của khu vực nông thôn, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân. Đồng thời, chương trình còn thúc đẩy tái cơ cấu ngành nông nghiệp gắn với phát triển tiểu thủ công nghiệp, ngành nghề, dịch vụ và du lịch nông thôn.

Đánh giá về kết quả triển khai Chương trình OCOP của Thủ đô, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội nhấn mạnh các sản phẩm OCOP đã từng bước khẳng định vị trí, vai trò là động lực phát triển khu vực nông thôn; góp phần giúp các làng nghề, doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ sản xuất, kinh doanh phát triển ổn định, đồng thời bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.

Nghệ nhân Ưu tú Trần Đức Tân, người sáng lập Hợp tác xã Sản xuất kinh doanh gốm sứ Tân Thịnh, cho biết bộ gốm men suối ngọc đã được công nhận OCOP 5 sao cách đây ba năm và nay tiếp tục tham gia đánh giá lại. Theo ông Tân, Chương trình OCOP không chỉ góp phần tôn vinh các làng nghề truyền thống mà còn trở thành "tấm giấy thông hành" giúp sản phẩm tiếp cận sâu rộng hơn với thị trường trong và ngoài nước. Hiện bộ sản phẩm gốm men suối ngọc không chỉ được tiêu thụ trên cả nước mà còn xuất khẩu sang thị trường Ấn Độ. Hợp tác xã kỳ vọng tiếp tục được công nhận OCOP 5 sao, qua đó góp phần quảng bá giá trị văn hóa làng nghề Hà Nội và Việt Nam tới bạn bè quốc tế.

Tương tự, đổi mới quy trình sản xuất nhằm gia tăng giá trị nông sản cũng đang trở thành hướng đi trọng tâm của nhiều đơn vị. Giám đốc Hợp tác xã Kovi Ngộ Quốc Hưng cho biết, thay vì chỉ cung cấp đông trùng hạ thảo tươi như trước, đơn vị đã đầu tư hệ thống chiết xuất hiện đại để phát triển các dòng sản phẩm chế biến sâu, gia tăng giá trị và đáp ứng nhu cầu thị trường. Theo ông Hưng, việc tham gia Chương trình OCOP giúp người tiêu dùng và các hệ thống phân phối có thêm cơ sở để tin tưởng, lựa chọn sản phẩm, đồng thời mở ra cơ hội kết nối với các đối tác trong và ngoài nước. Hiện hợp tác xã đang xúc tiến đưa sản phẩm vào thị trường Hàn Quốc.

Giải pháp toàn diện thúc đẩy phát triển bền vững

Để giải quyết những thách thức hiện nay và duy trì định hướng phát triển lâu dài, Hà Nội tập trung phát triển OCOP trên nền tảng ứng dụng công nghệ và phát triển xanh. Theo ông Nguyễn Đình Hoa, Chương trình OCOP còn góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn bền vững thông qua việc tăng cường ứng dụng chuyển đổi số, kinh tế tuần hoàn; bảo tồn các giá trị văn hóa, quản lý tài nguyên, bảo vệ đa dạng sinh học, cảnh quan và môi trường nông thôn. Qua đó, chương trình góp phần xây dựng nông thôn mới đi vào chiều sâu, hiệu quả và bền vững.

Đến nay, với sự chỉ đạo đồng bộ của thành phố cùng sự vào cuộc tích cực của các địa phương, doanh nghiệp, hợp tác xã và các chủ thể OCOP, Hà Nội tiếp tục là địa phương dẫn đầu cả nước về số lượng sản phẩm OCOP với 3.531 sản phẩm được đánh giá từ 3 sao trở lên. Đáng chú ý, Hà Nội hiện có 4 làng nghề được Hội đồng Thủ công Thế giới ghi danh vào Mạng lưới các thành phố thủ công sáng tạo thế giới, là địa phương duy nhất trong cả nước đạt được thành tích này. Đây không chỉ là niềm tự hào của Thủ đô mà còn tạo nền tảng thuận lợi để các sản phẩm OCOP và sản phẩm làng nghề nâng cao giá trị, từng bước chinh phục thị trường quốc tế.

Đánh giá về vai trò hỗ trợ của mô hình quản lý mới đối với các cơ sở, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cho biết, sau khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp chính thức đi vào hoạt động, công tác quản lý, hướng dẫn và hỗ trợ các chủ thể OCOP tại cơ sở được triển khai đồng bộ, qua đó tạo điều kiện thuận lợi hơn trong việc hoàn thiện hồ sơ, phát triển sản phẩm và kết nối thị trường.

Nhằm phát huy hơn nữa những kết quả đã đạt được, ông Nguyễn Đình Hoa đề nghị các chủ thể OCOP tiếp tục nâng cao chất lượng, hoàn thiện tem nhãn, bao bì sản phẩm; tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và liên kết sản xuất theo hướng xanh, bền vững, thân thiện với môi trường. Đồng thời, cần phát triển các vùng sản xuất tập trung theo hướng sinh thái, hữu cơ, tuần hoàn gắn với du lịch sinh thái, du lịch trải nghiệm và du lịch làng nghề, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường trong nước và quốc tế.