Khơi dậy tiềm năng đất đai phát triển nông nghiệp

Theo Báo Lào Cai, xã Thác Bà có diện tích 142,5 km², với 8.782 hộ dân. Sở hữu tiềm năng, lợi thế phát triển nông - lâm nghiệp, chăn nuôi và thủy sản, người dân nơi đây đã từng bước xây dựng các sản phẩm đặc trưng. Trước đây, nhiều người tiêu dùng biết đến gạo Bạch Hà được trồng trên cánh đồng Bà Hoàng với hương thơm, vị ngọt và độ dẻo vừa phải, được người sành ẩm thực ưa chuộng. Tuy nhiên, cánh đồng Bà Hoàng thuộc thôn Bạch Hà, thời gian qua, việc các hộ dân tùy chọn đưa nhiều giống lúa lai vào gieo cấy đã khiến chất lượng gạo không còn đồng đều.

Là người gắn bó với đồng đất quê hương và luôn trăn trở với mong muốn giữ gìn chất lượng gạo nổi tiếng của địa phương, chị Đỗ Thị Tám quyết định đưa giống lúa thuần Chiêm hương trở lại sản xuất. “Trong một lần đến vùng Văn Chấn - Nghĩa Lộ vào dịp đang thu hoạch, tôi thấy ở đó có trồng giống lúa Chiêm hương trước mình từng gieo cấy. Tôi mua 5 kg giống về gieo cấy vụ vừa rồi, năng suất trung bình đạt trên 50 tạ/ha, không kém các giống lúa lai, gạo lại ăn rất ngon. Chi phí mua giống thấp, cây lúa sinh trưởng tốt, thời gian ngắn, thu hoạch xong có thể kịp thời trồng cây vụ đông. Giờ trong thôn đã có 5 - 7 hộ chuẩn bị giống này để gieo cấy vụ tới. Tôi mong muốn chính quyền quan tâm, vận động nhiều người cùng tham gia để tạo thành vùng gieo cấy, giữ chất lượng gạo từng là thương hiệu của xã Bạch Hà cũ để cung cấp ra thị trường”, chị Tám chia sẻ.

Cũng xuất phát từ mong muốn khai thác hiệu quả đồng đất quê hương, ông Nguyễn Bá Thuấn ở thôn Linh Môn đã mạnh dạn thay đổi phương thức sản xuất truyền thống. Với 8 sào ruộng của gia đình, ông xin chính quyền cho chuyển đổi sang đào ao thả cá. Sau khi tìm hiểu, học hỏi kinh nghiệm, ông bố trí hệ thống ao nuôi phù hợp, vừa nuôi cá thương phẩm, vừa tập trung chủ yếu vào sản xuất cá giống. “Thả cá thu nhập bằng 3 - 4 lần trồng lúa. Thấy người dân có nhu cầu nuôi cá nhưng phải đi mua giống xa nên tôi đã đầu tư sản xuất giống để cung cấp người nuôi trong vùng”, ông Thuấn chia sẻ thêm.

Sau hàng chục năm gắn bó với nghề, gia đình ông Thuấn từng bước hoàn thiện mô hình chăn nuôi liên hoàn. Chất thải từ chăn nuôi lợn được xử lý làm phân bón cho diện tích cây ăn quả, đồng thời tận dụng đưa vào ao nuôi bèo phục vụ đàn cá. Bình quân mỗi năm, gia đình ông nuôi 3 lứa lợn, xuất bán khoảng 10 tấn và hơn 1 tấn cá thịt. Bên cạnh đó, từ nguồn cá bột nhập về, mỗi năm gia đình sản xuất 5 - 10 vạn cá giống gồm trắm, chép, rô, trê… cung cấp cho nông dân tại các địa phương thuộc huyện Yên Bình cũ và tỉnh Tuyên Quang. Mô hình kinh tế tổng hợp không chỉ giúp gia đình ông Thuấn có được ngôi nhà khang trang mà còn mang lại nguồn thu nhập ổn định hơn trước.

Trong khi đó, gia đình chị Hoàng Thị Ngọc ở thôn Vĩnh Kiên đã tận dụng diện tích đất bãi bán ngập và đồi rừng trên đảo hồ Thác Bà để phát triển chăn nuôi bò. Đến nay, đàn bò của gia đình có 26 con, trong đó hơn một nửa là bò sinh sản. Từ việc bán bò giống và bò thương phẩm, mỗi năm gia đình thu lãi hàng trăm triệu đồng. “Nuôi đại gia súc cũng vất vả, nhưng nhà có rừng trồng nên còn chỗ chăn thả, nuôi ngoài đảo hồ cũng không ảnh hưởng môi trường và cách ly tốt để phòng bệnh dịch”, chị Ngọc cho biết.

Nhân rộng mô hình kinh tế hiệu quả nâng cao đời sống

Tại vùng bưởi Đại Minh, người dân đã áp dụng quy trình thâm canh bền vững, tuân thủ chặt chẽ các tiêu chuẩn VietGAP, qua đó nâng cao giá trị sản phẩm. Với mong muốn đa dạng hóa các loại quả đặc sản của địa phương, ông Phạm Thanh Sơn ở thôn Phúc Hòa đã trồng 400 gốc bưởi da xanh. Trong vụ vừa qua, gia đình thu hoạch bình quân 35 quả/cây, dự kiến thu lãi trên 100 triệu đồng.

Cùng với việc phát triển các giống cây trồng mới, người dân vùng bưởi Đại Minh vẫn nỗ lực gìn giữ, chăm sóc giống quả đặc sản quý của địa phương với tổng diện tích khoảng 700 ha. Sản phẩm đã được xác lập bảo hộ sở hữu trí tuệ chỉ dẫn địa lý và đạt tiêu chuẩn OCOP 4 sao, góp phần mang lại thu nhập, giúp người dân địa phương vươn lên làm giàu. Hiện nay, xã Thác Bà có gần 4.700 hội viên sinh hoạt tại 27 chi hội. Phát huy truyền thống cần cù lao động, mạnh dạn ứng dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật vào sản xuất, hội viên nông dân đã góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, tạo ra nhiều sản phẩm có giá trị hàng hóa, đồng thời cung cấp nguyên liệu cho hoạt động chế biến.

Ông Phạm Ngọc Thuận - Chủ tịch Hội Nông dân xã Thác Bà cho biết, hội đã ban hành kế hoạch, phát động phong trào nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi, với trên 40% hộ hội viên đăng ký đạt danh hiệu sản xuất, kinh doanh giỏi. Trên cơ sở điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng cùng những tiềm năng, lợi thế sẵn có, hội viên nông dân tập trung phát triển chăn nuôi thủy sản, đại gia súc, trồng cây ăn quả, trồng rừng và chế biến gỗ rừng trồng. Toàn xã hiện có trên 30 doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác do hội viên nông dân làm chủ. Đặc biệt, xã có hội viên Đỗ Cao Cường được công nhận danh hiệu Nông dân Việt Nam xuất sắc năm 2025 và hội viên Nguyễn Văn Đạt được vinh danh là Nông dân Lào Cai xuất sắc năm 2026.

Từ nỗ lực lao động, sản xuất trên đồng đất quê hương đến việc hưởng ứng phong trào Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững, nông dân xã Thác Bà đã góp phần tạo nên những kết quả đáng ghi nhận. Toàn xã duy trì gieo cấy ổn định 1.500 ha lúa, có gần 1.600 ha rau màu, trên 1.100 ha cây ăn quả, 343 ha chè, tổng đàn đại gia súc trên 5.600 con và 119,1 ha nuôi thủy sản… Cùng với đó, diện tích 6.380 ha rừng trồng cho sản lượng gỗ khai thác đạt 65.000 m³, cung cấp nguyên liệu cho hàng chục cơ sở chế biến gỗ, tạo việc làm và thu nhập cho hàng nghìn lao động địa phương. Đây là những nguồn lực quan trọng, tạo động lực thúc đẩy địa phương phát triển mạnh mẽ hơn trong thời gian tới.