Áp lực từ USD và lãi suất cao kéo giá vàng giảm sâu

Thị trường vàng thế giới vừa trải qua một tuần giao dịch đầy biến động với xu hướng giảm chiếm ưu thế. Trong phiên ngày 20/3, giá vàng giao ngay tại Mỹ giảm mạnh tới 158 USD, tương đương 3,4%, xuống còn khoảng 4.492 USD/ounce, đánh dấu tuần giảm thứ 3 liên tiếp và rơi về mức thấp nhất nhiều tháng.

Trước đó, giá vàng từng phục hồi lên vùng 4.730 USD/ounce sau khi chạm ngưỡng hỗ trợ 4.550 USD/ounce, song lực bán gia tăng mạnh về cuối tuần đã khiến kim loại quý quay đầu lao dốc. Tính từ đỉnh lịch sử 5.600 USD/ounce thiết lập cuối tháng 1, giá vàng đã giảm hơn 1.100 USD/ounce.

Đà giảm tiếp tục kéo dài sang phiên 21/3, khi giá vàng có thời điểm rơi xuống quanh 4.490 USD/ounce. Các mốc 4.570 USD/ounce và 4.553 USD/ounce lần lượt bị xuyên thủng trong bối cảnh tâm lý thị trường trở nên thận trọng.

Nguyên nhân chính đến từ sự phục hồi mạnh của đồng USD và việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) duy trì lập trường thắt chặt tiền tệ. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ tăng cao – với kỳ hạn 2 năm lên 3,83% và 5 năm lên 3,91% – khiến vàng, vốn là tài sản không sinh lãi, trở nên kém hấp dẫn hơn.

Bên cạnh đó, kỳ vọng về việc Fed sớm cắt giảm lãi suất đã suy giảm mạnh. Nếu trước đây thị trường dự báo mức nới lỏng khoảng 61 điểm cơ bản, thì hiện con số này chỉ còn khoảng 3 điểm cơ bản, phản ánh sự thay đổi đáng kể trong kỳ vọng chính sách.

Theo ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng (Trường Đại học Nguyễn Trãi), đợt giảm giá lần này “không nằm ngoài quy luật vận động của thị trường sau một chu kỳ tăng kéo dài”.

Ông Huy cho rằng, có ba yếu tố chính gây áp lực lên giá vàng. Thứ nhất là định hướng duy trì lãi suất cao của Fed khiến dòng vốn ưu tiên các tài sản sinh lợi. Thứ hai là sự phục hồi của đồng USD làm suy giảm sức hấp dẫn của vàng trên phạm vi toàn cầu. Thứ ba là yếu tố kỹ thuật khi thị trường xuất hiện làn sóng chốt lời quy mô lớn sau khi giá đạt đỉnh lịch sử.

Không chỉ vậy, áp lực bán còn gia tăng do nhu cầu thanh khoản trên thị trường tài chính. Khi chứng khoán Mỹ giảm điểm, nhiều nhà đầu tư buộc phải bán vàng để bổ sung dòng tiền, từ đó khiến giá kim loại quý chịu thêm sức ép.

Dù căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông leo thang và giá dầu tăng mạnh – những yếu tố thường hỗ trợ vàng – nhưng trong bối cảnh hiện tại, lãi suất và đồng USD lại đóng vai trò chi phối mạnh hơn.

Thị trường trong nước “lệch pha”, chuyên gia khuyến nghị thận trọng

Trái với xu hướng giảm sâu của thế giới, thị trường vàng trong nước ghi nhận những diễn biến trái chiều. Trong ngày 20/3, giá vàng SJC tăng lên mức 173,1 – 176,1 triệu đồng/lượng, dù giá quốc tế giảm mạnh.

Tuy nhiên, sang ngày 21/3, giá vàng trong nước đã điều chỉnh giảm mạnh. Vàng miếng SJC được niêm yết quanh mức 168 – 171 triệu đồng/lượng, giảm khoảng 5,1 triệu đồng/lượng so với phiên trước. Giá vàng nhẫn tại các doanh nghiệp lớn cũng giảm tương tự, về cùng vùng giá.

Một số thương hiệu ghi nhận mức giảm sâu hơn, lên tới 5,4 triệu đồng/lượng, đưa giá vàng nhẫn về khoảng 167,7 – 170,7 triệu đồng/lượng. Dù vậy, giá vàng trong nước vẫn cao hơn giá thế giới quy đổi gần 30 triệu đồng/lượng, phản ánh sự chênh lệch đáng kể giữa hai thị trường.

Theo chuyên gia vàng Chu Phương, diễn biến giảm mạnh của giá vàng hiện nay chủ yếu phản ánh tâm lý ngắn hạn của nhà đầu tư trước các thông tin vĩ mô và địa chính trị.

Bà Phương nhận định: “Đà giảm của giá vàng phản ánh áp lực bán sau các thông tin bất lợi. Thị trường đang trong nhịp điều chỉnh khi không thể quay lại vùng đỉnh sau khi thử thách mốc cao trước đó. Đây là diễn biến mang tính kỹ thuật, lành mạnh và chưa xuất hiện rủi ro nghiêm trọng”.

Theo bà, kỳ vọng lớn nhất của thị trường trước đây là Fed sẽ sớm hạ lãi suất. Tuy nhiên, việc giá dầu tăng mạnh đã làm gia tăng áp lực lạm phát, khiến khả năng nới lỏng chính sách bị trì hoãn. Điều này góp phần làm thay đổi dòng tiền và gây áp lực lên giá vàng.

Ở góc độ kỹ thuật, bà Chu Phương cho biết giá vàng đã đóng cửa dưới đường trung bình động 50 ngày trong nhiều phiên liên tiếp, phát đi tín hiệu tiêu cực ngắn hạn. Mốc hỗ trợ tiếp theo được xác định quanh vùng 4.600 USD/ounce, và nếu bị xuyên thủng, kịch bản thị trường có thể kém tích cực hơn.

Dù vậy, các chuyên gia đều cho rằng xu hướng giảm hiện tại chủ yếu mang tính điều chỉnh. Ông Nguyễn Quang Huy nhận định đây là quá trình “tái cân bằng” của thị trường hơn là sự đảo chiều dài hạn.

“Vàng vốn vận động theo chu kỳ và các nhịp giảm sâu thường là bước ‘làm sạch’ thị trường trước khi hình thành nền giá mới”, ông Huy phân tích, đồng thời cho rằng khả năng giá vàng trong nước giảm sâu về vùng 160 triệu đồng/lượng không phải là kịch bản cơ sở, dù vẫn có thể xảy ra nếu các yếu tố bất lợi đồng thời xuất hiện.

Trước bối cảnh biến động mạnh, các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư không nên hành động theo cảm xúc. Với nhà đầu tư dài hạn, có thể xem xét tích lũy từng phần khi giá điều chỉnh, nhưng tránh mua dồn dập. Trong khi đó, nhà đầu tư ngắn hạn cần ưu tiên quản trị rủi ro, hạn chế sử dụng đòn bẩy và theo dõi sát diễn biến từ Fed cũng như xu hướng của đồng USD.

Bà Chu Phương cũng lưu ý, trong bối cảnh chênh lệch giá trong nước và thế giới còn cao, nhà đầu tư chỉ nên giải ngân với tỷ trọng nhỏ, không quá 20% danh mục. Đồng thời, cần chờ thêm các tín hiệu rõ ràng hơn về lạm phát và chính sách tiền tệ trước khi đưa ra quyết định lớn.

Nhìn tổng thể, đà giảm mạnh của giá vàng hiện nay không phản ánh sự suy yếu của vai trò trú ẩn, mà chủ yếu là hệ quả của áp lực lãi suất cao, đồng USD mạnh và nhu cầu thanh khoản. Khi các yếu tố này dịu bớt, trong khi rủi ro kinh tế và địa chính trị vẫn hiện hữu, vàng nhiều khả năng sẽ quay trở lại xu hướng tăng trong trung và dài hạn.