Cây lá gai - Vị thuốc dân dã quen thuộc trong Đông y

Cây lá gai là loại cây quen thuộc, dễ trồng, thường được sử dụng để làm các loại bánh. Tuy nhiên trong Đông y, cây lá gai còn là vị thuốc có khả năng an thai, lợi tiểu, an thần, cầm máu… rất hiệu quả.
Bài thuốc dân gian từ cây mã đề trong đông y Những bài thuốc dân gian từ cây cỏ tranh trong Đông y Củ mài - Vị thuốc quý trong Đông y
Cây lá gai
Cây lá gai

Cây lá gai còn có tên gọi khác là: Trữ ma, cây gai, gai tuyến, tầm ma.

Tên khoa học: Boehmeria nivea.

Thuộc họ gai – urticaceae

Tính vị: Vị ngọt, tính hàn và không có độc.

Quy kinh: Quy vào kinh tâm, can và bàng quang.

Đặc điểm của cây lá gai

Cây lá gai là loài thực vật sống lâu năm, thân cao khoảng từ 1,5 - 2m.

Lá mọc so le, kích thước tương đối lớn, lá rộng từ 4 - 8cm, dài 7 - 15cm, phiến hình tim và mép có răng cưa. Mặt trên có màu lục sẫm, màu dưới có màu nhạt hơn do được phủ lông trắng.

Hoa mọc ở kẽ lá.

Quả bế mang đài tồn tại, hình lê và có nhiều lông.

Phân bố

Trên thế giới, cây lá gai là nguyên sản ở Ấn Độ, sau đó được di thực và trồng ở nhiều quốc gia như: Việt Nam, Trung Quốc, Lào, Malaysia, Nhật Bản ,Triều Tiên,…

Ở nước ta, cây mọc hoang và thường được trồng ở vùng trung du và đồng bằng để lấy sợi đan, dệt lưới, làm giấy in bạc rất bền, hoặc lấy lá làm bánh gai, lấy củ làm thuốc.

Bộ phận dùng, thu hái, sơ chế và bảo quản

Bộ phận dùng: Rễ và lá của cây lá gai được sử dụng để làm thuốc.

Thu hái: Lá và rễ có thể thu hái quanh năm. Nếu dùng rễ, nên thu hái vào mùa thu - đông. Vì thời điểm này rễ phát triển mạnh và có phẩm chất tốt nhất.

Sơ chế: Sau khi đào rễ về, đem cắt bỏ rễ con, rửa sạch đất cát rồi để nguyên hoặc thái mỏng đem phơi/ sấy khô. Ngoài ra, cũng có thể sử dụng dược liệu tươi.

Bảo quản: Nơi khô ráo và thoáng mát.

Cây lá gai - Vị thuốc dân dã quen thuộc trong Đông y
Rễ và lá của cây lá gai được sử dụng để làm thuốc

Công dụng từ cây lá gai

Theo Y học cổ truyền: Rễ cây lá gai có công dụng chỉ huyết, lương huyết, giải độc, thanh nhiệt và an thai… Ngoài ra, lá cây gai còn có công dụng tán ứ, chỉ huyết và lương huyết.

Theo Y hiện đại: Axit chlorogenic trong dược liệu có công dụng ức chế vi trùng và diệt nấm, tăng cường hiệu lực của adrenalin, thông tiểu tiện.

Chlorogenic acid trong dược liệu có công dụng chống oxy hóa cao gấp 10 lần so với vitamin E, từ đó ngăn chặn tình trạng cao huyết áp, xơ vữa động mạch và nhồi máu cơ tim.

Một số bài thuốc chữa bệnh từ cây lá gai

Bài thuốc giúp an thai

Dùng: 30g rễ cây lá gai phơi khô.

Đem sắc với 600ml nước còn lại 200ml, chia thành 3 lần uống trong ngày. Chỉ sử dụng bài thuốc này trong 2 - 3 ngày.

Bài thuốc hỗ trợ điều trị bệnh sa tử cung

Dùng: 30g rễ cây lá gai khô.

Đem sắc với 600ml nước, chia thành nhiều lần uống trong ngày. Áp dụng bài thuốc liên tục trong vòng 3 - 4 ngày.

Bài thuốc hỗ trợ điều trị phụ nữ mang thai bị đau bụng hoặc ra huyết dọa sảy thai

Dùng: Lá gai, ngải cứu, tía tố mỗi loại 12g, rễ gai tươi 48g.

Sắc uống lấy nước uống hằng ngày.

Bài thuốc hỗ trợ điều trị chứng động thai và đau bụng ở sản phụ

Dùng: 4g lá tía tô và 4g rễ cây lá gai.

Đem các vị băm nhỏ rồi phơi khô. Sau đó sắc với 400ml nước cho đến khi còn 100ml và uống hết trong ngày. Trường hợp có xuất huyết, gia thêm 10g lá huyết dụ.

Bài thuốc giúp cầm máu do vết thương hở

Dùng lá gai tươi, rửa sạch và để ráo dược liệu.

Trong thời gian này, nên vệ sinh vết thương và lau khô. Sau đó giã nát lá gai, đắp vào vết thương và cố định lại.

Giúp cầm máu do vết thương hở
Giúp cầm máu do vết thương hở

Bài thuốc giúp ngăn ngừa rụng tóc

Dùng: Rễ cây lá gai tươi hoặc khô, liều lượng tùy chỉnh.

Sắc uống hằng ngày.

Lưu ý khi sử dụng cây lá gai

Không phải bệnh do thực nhiệt không nên sử dụng cây gai.

Cây lá gai có thể gây ngứa khi dùng tươi nhưng khi luộc chín hoặc nấu canh, dược liệu không còn ngứa và có thể dùng ăn như một loại rau.

Cây lá gai không có độc nhưng có tính hàn. Vì vậy tránh sử dụng bài thuốc này cho người có thể trạng hư hàn hoặc sử dụng trong thời gian dài.

* Những thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo, người bệnh nên tham vấn ý kiến chuyên gia, bác sĩ chuyên khoa trước khi sử dụng vào mục đích điều trị bệnh.

H.Xuân

Có thể bạn quan tâm

Cùng chuyên mục

Tin khác

Cây mận - Loại cây ăn quả có nhiều tác dụng chữa bệnh

Cây mận - Loại cây ăn quả có nhiều tác dụng chữa bệnh

Mận là loại cây ăn quả phổ biến, các bộ phận của cây mận như quả, rễ, vỏ rễ, nhựa, lá, nhân hạt... đều có tác dụng chữa bệnh.
Cây đại kế - Vị thuốc nam trị nhiều bệnh

Cây đại kế - Vị thuốc nam trị nhiều bệnh

Cây đại kế có vị ngọt, đắng, tính mát, vào kinh tâm và can, có tác dụng làm mát máu (lương huyết), cảm máu, tán ứ, tiêu sưng tấy.
Cúc hoa vàng - Lợi ích và lưu ý khi sử dụng

Cúc hoa vàng - Lợi ích và lưu ý khi sử dụng

Cúc hoa vàng có vị đắng cay, tính ôn, vào 3 kinh, phế, can và thận, có tác dụng tán phong thấp, thanh nhiệt, giải độc, làm sáng mắt.
Cây đơn lá đỏ - Vị thuốc quý trong Đông y

Cây đơn lá đỏ - Vị thuốc quý trong Đông y

Cây đơn lá đỏ có tác dụng thanh nhiệt, chỉ thống, khu phong trừ thấp và lợi tiểu. Nhân dân thường dùng lá đơn đỏ để chữa đau nhức xương khớp, tiêu chảy lâu ngày
Cỏ seo gà - Vị thuốc dân gian chữa bệnh hiệu quả

Cỏ seo gà - Vị thuốc dân gian chữa bệnh hiệu quả

Không chỉ là một trong những loại rau và thảo mộc được sử dụng rộng rãi, cây cỏ seo gà còn là loại thảo dược dùng để chữa bệnh.
Bài thuốc Đông y từ cây bòng bong

Bài thuốc Đông y từ cây bòng bong

Cây bòng bong có đặc điểm, công dụng và các bài thuốc chữa bệnh sỏi đường tiểu, sỏi mật, thủy thũng, viêm thận, mụn nhọt sang lở, bỏng da….
Tác dụng trị bệnh của hạ khô thảo

Tác dụng trị bệnh của hạ khô thảo

Hạ khô thảo có vị cay đắng, tính hàn, quy kinh can đởm. Tác dụng minh mục, tiêu ứ, tán uất kết, thanh can hỏa, giải trừ nhiệt độc ở âm hộ và tử cung, chữa loa lịch, tiêu sưng.
Ích mẫu - Vị thuốc quý cho phụ nữ

Ích mẫu - Vị thuốc quý cho phụ nữ

Theo y học cổ truyền , ích mẫu có tác dụng hành huyết thông kinh, lợi thủy tiêu thũng, thanh can nhiệt, ích tinh, giải độc.
Kim tiền thảo - Đặc điểm, công dụng và bài thuốc trị bệnh

Kim tiền thảo - Đặc điểm, công dụng và bài thuốc trị bệnh

Kim tiền thảo là vị thuốc quý giúp trị sỏi thận, sỏi mật, lợi tiểu, bào mòn sỏi, có ít tác dụng phụ nên an toàn khi sử dụng lâu dài.
Xích đồng nam - Vị thuốc quý cho sức khỏe

Xích đồng nam - Vị thuốc quý cho sức khỏe

Xích đồng nam là loài cây bụi mọc hoang ở nhiều nơi, có tác dụng chữa nhiều bệnh như bạch đới khí hư, vàng da, tê thấp, kinh nguyệt không đều…
Cây vọng cách - Rau gia vị, vị thuốc quý

Cây vọng cách - Rau gia vị, vị thuốc quý

Lá cây vọng cách được sử dụng làm rau gia vị trong ẩm thực và dùng để phòng ngừa chữa một số bệnh về gan như gan nhiễm mỡ, viêm gan.
Gừng - Gia vị quen thuộc, dược liệu tốt cho sức khỏe

Gừng - Gia vị quen thuộc, dược liệu tốt cho sức khỏe

Gừng có vị cay, tính ấm và quy vào 3 kinh: Phế, Tỳ và Vị có tác dụng tán hàn ôn trung, phát biểu, hành thủy, tiêu đàm, giải độc. Khi đi vào cơ thể sẽ tạo cảm giác cân bằng, thoải mái nên giúp dễ ngủ hơn.
Húng chanh - Vị thuốc dân gian quen thuộc

Húng chanh - Vị thuốc dân gian quen thuộc

Húng chanh là loại cây vừa được dùng làm rau gia vị, vừa được khai thác làm thảo dược, rất phổ biến tại Việt Nam.
Cây phèn đen - Vị thuốc quý từ thiên nhiên

Cây phèn đen - Vị thuốc quý từ thiên nhiên

Cây thuốc phèn đen, với nhiều công dụng, được người dân sử dụng để trị nhiều căn bệnh khác nhau, trong đó có không ít những căn bệnh khó điều trị.
Xuyên tâm liên - Thảo dược giải độc, thanh nhiệt

Xuyên tâm liên - Thảo dược giải độc, thanh nhiệt

Xuyên tâm liên, một thảo có nguồn gốc từ Ấn Độ, đặc trưng bởi các tính chất hóa học và ứng dụng trong y học cổ truyền.
Hương nhu tía - Vị thuốc quý giúp giải cảm, hạ sốt

Hương nhu tía - Vị thuốc quý giúp giải cảm, hạ sốt

Hương nhu tía được dùng để điều trị các bệnh như nhức đầu, cảm nắng, đau bụng, đi ngoài, chuột rút, cước khí,…
Cây Hy thiêm – Cây cỏ mọc hoang và là vị thuốc tốt

Cây Hy thiêm – Cây cỏ mọc hoang và là vị thuốc tốt

Hy thiêm mọc hoang khắp nơi ở nước ta, chữa lưng đau mỏi, phong thấp, gối đau, tay chân tê dại.
Mần tưới - Bài thuốc Nam dân gian hiệu quả

Mần tưới - Bài thuốc Nam dân gian hiệu quả

Mần tưới là vị thuốc Nam quý hiếm với nhiều công dụng hoạt huyết, phá huyết ứ…, được trồng khá phổ biến ở vùng nông thôn miền Bắc nước ta.
Cây mỏ quạ - Đặc điểm, tác dụng và cách dùng

Cây mỏ quạ - Đặc điểm, tác dụng và cách dùng

Cây mỏ quạ - Vị thuốc quý trong điều trị nhiều bệnh, giúp mát phổi, giảm đau, trị ho, giãn gân, khứ phong, phá ứ, hoạt huyết và sỏi thận.
Nghệ vàng - Vị thuốc vàng, công dụng vàng

Nghệ vàng - Vị thuốc vàng, công dụng vàng

Nghệ vàng, gia vị quen thuộc cũng như vị thuốc dân gian, nhiều công dụng lợi ích cho sức khỏe, bí quyết làm đẹp, trị bệnh từ thiên nhiên.
Cây rẻ quạt - Bí quyết chữa bệnh từ thiên nhiên

Cây rẻ quạt - Bí quyết chữa bệnh từ thiên nhiên

Cây rẻ quạt là thực vật dễ trồng và thường được sử dụng trong bài thuốc truyền thống. Với vị đắng và tính lạnh, cây này chủ yếu thanh nhiệt và giải độc, đặc biệt trong việc chữa viêm họng.
Xem thêm

Thương hiệu nổi bật

eco-parl
cai-lan
vinamil
richy-nho
sun-group
logo-erowindow
partner-bivaco
partner-shb
partner-tan-hoang-minh-group
partner-hdbank
sunshine
partner-vinacomin
partner-viglacera
partner-th
partner-bacabank
partner-danko-group
ttp
doji
nam-cuong
partner-vingroup
Phiên bản di động