Phá thế độc đạo của Quốc lộ 27C

Sáng 14/5, tại kỳ họp chuyên đề khóa VIII, HĐND tỉnh Khánh Hòa đã thông qua nghị quyết về cơ quan có thẩm quyền, nguồn vốn và phương án phân chia dự án thành phần đối với dự án cao tốc Nha Trang - Đà Lạt theo phương thức đối tác công tư (PPP). Nghị quyết được thông qua với tỷ lệ tán thành 100%.

Hiện nay, Quốc lộ 27C là tuyến giao thông duy nhất kết nối trực tiếp giữa Nha Trang - phố biển xinh đẹp và Đà Lạt - nơi được ví như "tiểu Paris" của Việt Nam. Tuyến đường đi qua đèo Khánh Lê dài khoảng 30km, địa hình đồi núi quanh co, độ dốc lớn, xuất hiện nhiều khúc cua nguy hiểm và thường xuyên xảy ra sạt lở trong mùa mưa bão.

Cuối năm 2025, khu vực đèo Khánh Lê từng xảy ra vụ sạt lở nghiêm trọng khiến nhiều người thương vong, đồng thời làm giao thông giữa Khánh Hòa và Lâm Đồng bị chia cắt trong thời gian dài. Sự cố này ảnh hưởng lớn đến hoạt động vận tải hàng hóa, lưu thông hành khách cũng như chuỗi logistics giữa hai địa phương.

Theo đánh giá của cơ quan chức năng, với quy mô đường cấp III-IV miền núi hiện nay, Quốc lộ 27C chỉ đáp ứng khả năng thông hành tối đa khoảng 10.000 PCU/ngày đêm. Trong khi đó, lưu lượng phương tiện giai đoạn 2029-2030 được dự báo đạt khoảng 9.800-10.900 PCU/ngày đêm, tiệm cận ngưỡng quá tải.

Tuyến Quốc lộ 27C là tuyến giao thông duy nhất kết nối trực tiếp giữa Nha Trang và Đà Lạt. Ảnh: Internet

Trong bối cảnh đó, việc đầu tư tuyến cao tốc mới được xác định là giải pháp cấp thiết nhằm giảm tải cho Quốc lộ 27C, bảo đảm an toàn giao thông và hạn chế nguy cơ chia cắt tuyến đường do thiên tai.

Theo phương án được thông qua, cao tốc Nha Trang - Đà Lạt có điểm đầu kết nối với tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông tại xã Diên Thọ, tỉnh Khánh Hòa, điểm cuối tại ngã ba Đarahoa, phường Đà Lạt.

Theo hồ sơ trình HĐND tỉnh, tuyến cao tốc có chiều dài khoảng 80,8km, quy mô 4 làn xe, tốc độ thiết kế từ 80-100km/giờ, tổng mức đầu tư hơn 25.000 tỷ đồng.

Để thuận lợi cho quá trình triển khai, dự án được chia thành 3 dự án thành phần. Trong đó, dự án thành phần 1 là xây dựng tuyến cao tốc theo hình thức PPP, hợp đồng BOT.

Hai dự án thành phần còn lại gồm công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng đoạn qua tỉnh Khánh Hòa và tỉnh Lâm Đồng, được triển khai theo hình thức đầu tư công do UBND hai địa phương thực hiện.

Theo phương án trình HĐND tỉnh thông qua, dự án cao tốc Nha Trang - Đà Lạt dự kiến huy động khoảng 8.772 tỷ đồng từ nhà đầu tư theo hình thức BOT, chiếm 35% tổng mức đầu tư. Phần vốn nhà nước tham gia khoảng 16.286 tỷ đồng, tương đương 65%.

Trong tổng nguồn vốn ngân sách, tỉnh Khánh Hòa dự kiến bố trí 1.500 tỷ đồng, tỉnh Lâm Đồng bố trí 768 tỷ đồng. Phần còn lại khoảng 14.018 tỷ đồng được kiến nghị Trung ương hỗ trợ trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030.

Sau khi hoàn thành, tuyến cao tốc được kỳ vọng rút ngắn thời gian di chuyển giữa Nha Trang và Đà Lạt xuống còn khoảng 1,5-2 giờ, thay vì 3,5-4 giờ như hiện nay.

Phối cảnh dự án cao tốc Nha Trang - Đà Lạt. Ảnh: Internet

Tạo điều kiện mở rộng không gian phát triển liên vùng

Ông Châu Ngô Anh Nhân, Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Khánh Hòa cho biết, dự án cao tốc Nha Trang - Đà Lạt là công trình quan trọng quốc gia, thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Quốc hội.

Theo lãnh đạo Sở Tài chính, tuyến cao tốc sau khi hình thành sẽ tạo nên trục kết nối chiến lược giữa khu vực Tây Nguyên và duyên hải Nam Trung Bộ. Đồng thời, tuyến đường góp phần tăng cường liên kết giữa các trung tâm kinh tế, cảng biển cùng hệ thống giao thông trục dọc Bắc - Nam, mở ra động lực phát triển mới cho toàn vùng.

Quang cảnh kỳ họp chuyên đề khóa VIII, HĐND tỉnh Khánh Hòa. Ảnh: Báo Nhân dân

Bên cạnh vai trò phục vụ vận tải hàng hóa, hệ thống cao tốc còn tạo điều kiện mở rộng không gian phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ và du lịch liên vùng. Trong đó, trục du lịch biển - cao nguyên giữa Nha Trang và Đà Lạt được kỳ vọng trở thành hành lang du lịch trọng điểm khi thời gian di chuyển được rút ngắn đáng kể.

Theo định hướng phát triển vùng, tỉnh Khánh Hòa được xác định là trung tâm kinh tế biển, logistics và dịch vụ cảng biển của khu vực Nam Trung Bộ. Trong khi đó, Tây Nguyên là vùng trọng điểm phát triển nông nghiệp, năng lượng và công nghiệp chế biến. Việc kết nối đồng bộ các tuyến cao tốc được xem là nền tảng hạ tầng quan trọng để tăng cường liên kết vùng, hình thành chuỗi giá trị kinh tế liên vùng bền vững trong tương lai.