OCOP tạo đà tăng trưởng mới cho kinh tế nông thôn
Hơn 60% chủ thể tham gia Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” ghi nhận doanh thu tăng bình quân 17,6% mỗi năm. Sự kết hợp giữa OCOP và du lịch nông thôn đang mở ra hướng phát triển bền vững, góp phần nâng cao thu nhập và lan tỏa giá trị văn hóa bản địa.
Chương trình Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) tiếp tục khẳng định vai trò là động lực phát triển kinh tế khu vực nông thôn. Tính đến cuối năm 2025, cả nước có gần 17.400 sản phẩm đạt từ 3 sao trở lên. Trong số hơn 9.300 chủ thể tham gia, 40% là phụ nữ và gần 20% là người dân tộc thiểu số, cho thấy tính bao trùm và sức lan tỏa rộng rãi của chương trình.
Song hành với OCOP, phát triển du lịch nông thôn đang trở thành điểm nhấn quan trọng trong Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Mô hình này không chỉ tạo thêm việc làm mà còn góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa đặc trưng của từng địa phương.
Hiện có hơn 4.000 sản phẩm OCOP được gắn mã QR phục vụ truy xuất nguồn gốc; gần 3.000 sản phẩm được phân phối qua các sàn thương mại điện tử như Postmart, Voso, Shopee và Lazada. Việc mở rộng kênh phân phối đã góp phần thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Theo thống kê, 60,7% chủ thể OCOP có doanh thu tăng bình quân 17,6%/năm; 42,3% mở rộng quy mô lao động. Doanh thu từ hoạt động du lịch gắn với OCOP và làng nghề đạt hơn 25.000 tỷ đồng mỗi năm, chiếm khoảng 15% tổng giá trị sản xuất khu vực nông thôn. Những con số này phản ánh hiệu quả rõ nét của chương trình trong thúc đẩy sinh kế và chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn.
Nhiều sản phẩm OCOP đã từng bước khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế, xuất khẩu tới hơn 60 quốc gia. Tiêu biểu có gạo ST25, cà phê rang xay, tinh dầu quế, hạt điều, mật ong rừng, chè thảo mộc… Sự hiện diện ngày càng rộng rãi của các sản phẩm này góp phần nâng tầm thương hiệu nông sản Việt Nam.
Giai đoạn 2026–2030, Bộ Nông nghiệp và Môi trường định hướng chuyển từ OCOP “theo sản phẩm” sang OCOP “theo vùng và chuỗi giá trị”. Mục tiêu đến năm 2030, cả nước có 20.000 sản phẩm đạt từ 3 sao trở lên, trong đó 150 sản phẩm đạt chuẩn 5 sao quốc gia.
Để hiện thực hóa mục tiêu, Bộ xác định các nhiệm vụ trọng tâm như hoàn thiện cơ chế, chính sách; xây dựng nghị định riêng về phát triển OCOP và du lịch nông thôn; nghiên cứu cơ chế ưu đãi về đất đai, tín dụng, lao động, công nghệ. Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng khoa học – công nghệ và chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu số quốc gia về OCOP và du lịch nông thôn nhằm phục vụ truy xuất nguồn gốc, quản lý chất lượng và kết nối thị trường.
Với nền tảng đã đạt được cùng định hướng phát triển theo chuỗi giá trị, OCOP được kỳ vọng tiếp tục là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nông thôn trong giai đoạn mới.
