Kinh doanh nhiều ngành, nhiều địa điểm: Cách áp dụng mức trừ 500 triệu đồng khi tính thuế từ năm 2026
Chính sách thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh từ năm 2026 được thiết kế theo hướng phân tầng theo quy mô doanh thu, đồng thời bổ sung cơ chế linh hoạt cho nhóm kinh doanh đa ngành, đa địa điểm. Điểm đáng chú ý là người nộp thuế được lựa chọn phương án có lợi nhất khi áp dụng mức trừ 500 triệu đồng trước khi tính thuế thu nhập cá nhân (TNCN).
Theo hướng dẫn của Cục Thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống không phải nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế TNCN và các loại thuế, phí khác theo quy định (nếu có).
Tuy nhiên, cơ quan thuế lưu ý, không phát sinh nghĩa vụ nộp thuế không đồng nghĩa với việc không thực hiện thủ tục thuế. Hộ kinh doanh vẫn phải thông báo doanh thu thực tế cho cơ quan thuế, chậm nhất ngày 31/1 của năm dương lịch kế tiếp.
Doanh thu trên 500 triệu đồng: Phải kê khai, nộp thuế theo quy định
Trường hợp doanh thu trên 500 triệu đồng/năm, hộ kinh doanh phải nộp thuế GTGT, thuế TNCN và các loại thuế, phí khác (nếu có), đồng thời thực hiện kê khai, nộp thuế theo tháng hoặc theo quý theo quy định hiện hành.
Đối với hộ kinh doanh có nhiều ngành nghề hoặc nhiều địa điểm, cơ quan thuế cho phép lựa chọn một ngành nghề hoặc một địa điểm kinh doanh để áp dụng mức trừ 500 triệu đồng trước khi tính thuế TNCN theo phương án có lợi nhất. Nếu phần doanh thu được trừ chưa đủ 500 triệu đồng, người nộp thuế có thể tiếp tục lựa chọn thêm ngành nghề hoặc địa điểm khác để trừ cho đến khi đủ mức này.
Cơ chế này nhằm bảo đảm nguyên tắc công bằng, tránh việc cộng dồn toàn bộ doanh thu đa mảng vào một ngưỡng tính thuế duy nhất, trong khi hiệu quả kinh doanh giữa các mảng có thể khác nhau.
Phương pháp tính thuế theo từng ngưỡng doanh thu
Cục Thuế phân loại phương pháp tính thuế như sau:
Từ trên 500 triệu đồng đến 3 tỷ đồng/năm
-
Thuế GTGT: Tính theo tỷ lệ % trên doanh thu.
-
Thuế TNCN: Được lựa chọn một trong hai cách:
-
Thuế suất nhân với doanh thu tính thuế (phần vượt trên 500 triệu đồng); hoặc
-
Thuế suất 15% nhân với thu nhập tính thuế (thu nhập tính thuế = doanh thu trừ chi phí).
-
Từ trên 3 tỷ đồng đến 50 tỷ đồng/năm
-
Thuế GTGT: Tính theo tỷ lệ % trên doanh thu.
-
Thuế TNCN: 17% nhân với thu nhập tính thuế.
Trên 50 tỷ đồng/năm
-
Thuế GTGT: Tính theo tỷ lệ % trên doanh thu.
-
Thuế TNCN: 20% nhân với thu nhập tính thuế.
Ổn định phương pháp tính thuế trong 2 năm liên tiếp
Một nguyên tắc quan trọng là tính ổn định của phương pháp tính thuế.
Hộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ đồng, hoặc có doanh thu từ trên 500 triệu đồng đến 3 tỷ đồng đang áp dụng phương pháp tính thuế TNCN theo thu nhập tính thuế nhân với thuế suất, phải duy trì phương pháp này trong 2 năm liên tục kể từ năm đầu tiên áp dụng.
Trường hợp hộ kinh doanh thuộc nhóm doanh thu từ trên 500 triệu đồng đến 3 tỷ đồng đang áp dụng phương pháp thuế suất nhân với doanh thu tính thuế, nhưng sau khi xác định doanh thu thực tế cả năm vượt 3 tỷ đồng, thì từ năm kế tiếp phải chuyển sang phương pháp tính theo thu nhập tính thuế nhân với thuế suất.
Hướng tới quản lý minh bạch và dự báo được nghĩa vụ thuế
Với cơ chế phân ngưỡng rõ ràng và cho phép lựa chọn phương án có lợi trong khuôn khổ pháp luật, chính sách mới vừa bảo đảm nguyên tắc quản lý thuế minh bạch, vừa tạo điều kiện để hộ kinh doanh chủ động dự báo nghĩa vụ tài chính khi mở rộng hoạt động.
Trong bối cảnh khu vực kinh tế cá thể vẫn chiếm tỷ trọng lớn trong nền kinh tế, việc hoàn thiện chính sách thuế theo hướng rõ ràng, ổn định và có lộ trình được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao tính chính thức, đồng thời tạo nền tảng để các hộ kinh doanh phát triển lên quy mô lớn hơn trong những năm tới.





