Quỹ Dầu khí Thái Lan lâm nguy vì thiếu nhiên liệu, thâm hụt hơn 34.090 tỷ đồng

Các cơ quan chức năng đang chuẩn bị nộp hồ sơ vay từ các ngân hàng thương mại nhằm ổn định Quỹ Dầu khí quốc gia, sau khi nội các mới dưới sự lãnh đạo của Thủ tướng Anutin Charnvirakul được công bố.

Một quan chức năng lượng (đề nghị giấu tên) xác nhận kế hoạch đang được chuẩn bị khi Chính phủ chuyển từ trạng thái tạm quyền sang toàn quyền, qua đó có thể phê duyệt các biện pháp vay vốn. Danh sách nội các đã được công bố trên Công báo Hoàng gia hôm 31/3, mở đường cho Chính phủ do ông Anutin lãnh đạo trình bày chính sách trước Quốc hội Thái Lan vào đầu tháng 4. Nội các tạm quyền có quyền hạn tài chính hạn chế, làm giảm đáng kể khả năng ứng phó với cuộc khủng hoảng năng lượng đang ngày càng trầm trọng.

Quan chức này cho biết dù số tiền vay cụ thể chưa được chốt, một sắc lệnh khẩn cấp dự kiến sẽ được ban hành để cho phép vay vốn, tương tự như quy trình giai đoạn 2023–2024. Theo Luật Quỹ Dầu khí Thái Lan, mức vay tối đa là 40 tỷ baht (gần 32.390 tỷ đồng). “Có thể cho rằng việc vay vốn để ổn định giá dầu sẽ không gây ra vấn đề dài hạn”, vị quan chức kể trên nói.

Các cơ quan năng lượng Thái Lan đã bắt đầu chuẩn bị khoản vay từ vài tuần trước khi giá dầu thô toàn cầu tăng mạnh. Giá tham chiếu dầu tinh chế tại Singapore đã tăng lên 238 USD/thùng, gây áp lực lớn lên Quỹ Dầu khí Thái Lan, vốn đóng vai trò như một “tấm đệm” trước biến động giá nhiên liệu.

Mặc dù Ủy ban điều hành Quỹ Dầu khí Thái Lan đã quyết định tăng trợ giá dầu diesel thêm 2,09 baht/lít (hơn 1.692 đồng/lít) lên mức 18,76 baht (gần 15/191 đồng), giá loại nhiên liệu trong nước vẫn tăng lên 40,74 baht/lít (gần 32.989 đồng/lít) vào ngày 31/3, từ mức 38,94 baht (hơn 31.531 đồng) trước đó. Giá xăng sinh học cũng tăng lên mức 41,68 - 42,05 baht/lít (hơn 33.750 - gần 34.050 đồng/lít), so với mức 40,68 - 41,05 baht (hơn 32.940 - 33.240 đồng) trước đó.

Ông Veerapat Kiatfuengfoo, Thứ trưởng thường trực Bộ Năng lượng Thái Lan cho biết mức tăng này là do biến động mạnh của thị trường dầu toàn cầu, đặc biệt là dầu diesel.

Mức trợ giá cao hơn đã khiến chi tiêu của Quỹ Dầu khí nước này tăng lên 1,5 tỷ baht (gần 1.215 tỷ đồng) mỗi ngày, từ mức 1,3 tỷ baht (xấp xỉ 1.053 tỷ đồng).

Tính đến ngày 29/3, Quỹ Dầu khí Thái Lan đã bị thâm hụt 42,1 tỷ baht (hơn 34.090 tỷ đồng), bao gồm 4,83 tỷ baht từ tài khoản dầu mỏ và 37,3 tỷ baht từ tài khoản khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG), theo Văn phòng Quỹ này.

Đề xuất vay vốn cho thấy nhu cầu cấp bách của Chính phủ Thái Lan trong việc củng cố Quỹ Dầu khí quốc gia đang cạn kiệt khi thị trường năng lượng toàn cầu vẫn bất ổn. Với nội các mới được thành lập, các quan chức dự kiến sẽ nhanh chóng huy động tài chính để giúp giảm bớt tác động của việc tăng giá nhiên liệu đối với người tiêu dùng.

Đề nghị Bộ Tài chính bảo lãnh, vay 150 tỷ baht để hỗ trợ giá nhiên liệu

Hàng loạt nhật báo nổi tiếng Thái Lan như Bangkok Post và The Nation ngày 1/4 đưa tin Quỹ Dầu khí quốc gia đã đề nghị Bộ Tài chính Thái Lan bảo lãnh khoản vay lên tới 150 tỷ baht (hơn 121.461 tỷ đồng) nhằm mục đích tăng cường thanh khoản và giảm thiểu tác động của biến động giá dầu trong nước liên quan đến cuộc khủng hoảng Trung Đông.

“Điều này sẽ làm tăng mức nợ công, nhưng vẫn nằm trong khuôn khổ tài khóa”, ông Lavaron Sangsnit - Tổng Cục trưởng Cục Chính sách Tài khóa thuộc Bộ Tài chính Thái Lan cho biết hôm thứ Ba (1/4) khi nhấn mạnh đây là biện pháp cần thiết để giảm biến động của thị trường dầu toàn cầu.

Tính đến tháng 2 năm nay, nợ công của Thái Lan ở mức 66,1% tổng sản phẩm quốc nội (GDP), thấp hơn mức trần 70%, tương đương dư địa tài khóa khoảng 4% GDP. Ông Lavaron cho biết GDP của Thái Lan - nền kinh tế lớn thứ 2 Đông Nam Á ước tính khoảng 18.000 tỷ baht (hơn 14,57 triệu tỷ đồng), tạo dư địa hạn chế nhưng đủ cho việc vay thêm nếu cần.

Ông giải thích rằng việc nâng hạn mức vay của Quỹ Dầu khí quốc gia từ 40 tỷ lên 150 tỷ baht sẽ cần một sắc lệnh Hoàng gia để sửa đổi quy định hiện hành. Đề xuất này sẽ được trình lên nội các mới và đưa vào kế hoạch quản lý nợ công của Chính phủ.

Ông Lavaron dẫn lại tiền lệ trong cuộc xung đột Nga - Ukraine năm 2022, khi Bộ Tài chính Thái Lan đã bảo lãnh khoản vay tương tự. Khi đó, Quỹ Dầu khí quốc gia Thái Lan đã giúp kiềm chế giá nhiên liệu bán lẻ nhưng đã tích lũy khoản lỗ khoảng 120 tỷ baht (hơn 97.169 tỷ đồng). Quỹ Dầu khí Thái Lan hiện đã lỗ 42 tỷ baht (hơn 34.009 tỷ đồng) do trợ giá dầu diesel và các loại nhiên liệu khác, dù giá bán lẻ vẫn tăng kể từ khi chiến sự Trung Đông giữa liên quân Mỹ - Israel với Iran bùng phát hôm 28/2 năm nay.

Video Thái Lan chuẩn bị vay 150 tỷ baht để ổn định giá xăng dầu - Nguồn clip: TNN

Để giảm tác động của cuộc khủng hoảng năng lượng hiện nay đối với các nhóm dễ tổn thương, Bộ Tài chính “xứ sở Chùa Vàng” cũng đề xuất hỗ trợ thêm 100 baht (khoảng 80.974 đồng) mỗi tháng cho 13,4 triệu người có thẻ phúc lợi Nhà nước, với ngân sách khoảng 1,3 tỷ baht (gần 1.053 tỷ đồng). Biện pháp này dự kiến sẽ được đưa ra trong cuộc họp nội các mới vào tuần tới.

Ông Lavaron cũng cho biết việc người dân Thái Lan đăng ký phúc lợi xã hội sẽ được hiện đại hóa thông qua việc truy cập bằng điện thoại thông minh (smartphone), đồng thời vẫn giữ phương thức dùng giấy tờ tùy thân. Ông cho biết thêm giai đoạn 2 của chương trình đồng chi trả “Khon La Khrueng Plus” dự kiến mở đăng ký trước tháng 5 năm nay và người dân có thể tiêu số tiền trợ cấp ngay trong tháng đó.