Đưa tôm Việt về quê nhà: Thị trường nội địa “mỏ vàng” bị bỏ quên
Nhiều năm qua, tôm Việt Nam là “ngôi sao” trên bản đồ xuất khẩu thủy sản. Nhưng trước sức ép thuế quan, cạnh tranh từ Ấn Độ và Ecuador, cộng thêm chi phí trong nước tăng cao, doanh nghiệp tôm đang đối diện nhiều khó khăn. Trong bối cảnh ấy, thị trường nội địa 100 triệu dân nổi lên như một “mỏ vàng” tiềm năng, hứa hẹn trở thành trụ cột song hành cùng xuất khẩu.
“Mỏ vàng” 100 triệu dân
Việt Nam hiện có mức tiêu thụ thủy sản bình quân 35–38 kg/người/năm, thuộc nhóm cao trong khu vực. Tầng lớp trung lưu ngày càng mở rộng, nhu cầu thực phẩm an toàn, có truy xuất nguồn gốc ngày càng tăng. Người tiêu dùng cũng chuyển dần từ mua tôm tươi ngoài chợ sang lựa chọn sản phẩm chế biến sẵn, tiện lợi tại siêu thị, cửa hàng thực phẩm sạch và sàn thương mại điện tử.
 |
| Thị trường nội địa cần được khai thác, tránh bị bỏ quên |
Thống kê năm 2023 cho thấy, thực phẩm tươi sống trên Shopee tăng 38% đơn hàng, trong đó thủy sản tăng trưởng mạnh nhất.
Hiện nay, Thói quen tiêu dùng đang thay đổi, người Việt sẵn sàng trả nhiều hơn cho sản phẩm có thương hiệu, quy trình chuẩn quốc tế, song vẫn còn rào cản: thói quen chuộng hàng rẻ, thiếu niềm tin vào chất lượng nội địa và hệ thống phân phối chưa đồng bộ.
Vì vậy, minh bạch quy trình nuôi trồng, ứng dụng công nghệ truy xuất nguồn gốc và kể câu chuyện thương hiệu trở thành chìa khóa để chinh phục người tiêu dùng.
Con đường cho tôm Việt
Thời gian gần đây, Một số doanh nghiệp đã thành công khi quay về thị trường nội địa. Saigon Food phát triển sản phẩm phù hợp từng nhóm khách hàng, chú trọng marketing 4P và trở thành thương hiệu quen thuộc của người tiêu dùng thành thị. Lenger Việt Nam – từ chỗ chỉ xuất khẩu nghêu – đã ra mắt nghêu sạch, nghêu sốt bơ tỏi, nghêu thịt đóng hộp và mở rộng phân phối khắp siêu thị, cửa hàng thực phẩm sạch, giúp doanh thu nội địa tăng mạnh.
 |
| Một số doanh nghiệp đã chú trọng vào thị trường nội địa |
Trước đây, Ấn Độ – cường quốc tôm thế giới – từng phụ thuộc xuất khẩu trên 90%. Trước áp lực cạnh tranh, quốc gia này đã mở rộng tiêu thụ trong nước và phát triển tôm sú để nâng cao giá trị. Với dân số 1,4 tỷ người, thị trường nội địa trở thành trụ cột mới, mang lại sự phát triển bền vững hơn.
Để tôm Việt thực sự bén rễ tại quê nhà, doanh nghiệp cần đa dạng hóa sản phẩm từ tôm nguyên liệu đến chế biến sâu như tôm hấp chín, tôm viên, lẩu đông lạnh; đồng thời phát triển hệ thống phân phối đa kênh, từ siêu thị, cửa hàng thực phẩm sạch, HORECA cho tới sàn thương mại điện tử. Song song, cần đẩy mạnh truyền thông kể câu chuyện vùng nuôi, chất lượng quốc tế (ASC, BAP) và cam kết minh bạch nguồn gốc.
Việc đưa tôm quay về thị trường nội địa không phải là bước lùi, mà là bước đi chiến lược. Khi người Việt tin và chọn tôm Việt, đó sẽ là nền tảng vững chắc để xây dựng thương hiệu tôm Việt bền lâu, bất chấp biến động toàn cầu.
