Bài thuốc dân gian từ cây bàng không phải ai cũng biết Sống khỏe: Bài thuốc chữa bệnh ít người biết từ cây cam thảo đất Một số bài thuốc chữa bệnh hiệu quả từ cây sả |
![]() |
Cây ráy gai |
Cây ráy gai còn có tên gọi khác là: Hải vu, dã vu, chóc gai, sơn thục gai hay cây móp (Nam bộ), cây cừa.
Tên khoa học: Lasia spinosa Thwaites
Thuộc họ: Ráy (Araceae)
Tính vị: Dược liệu có vị cay và tính ấm.
Đặc điểm của cây ráy gai
Cây ráy gai là loài cây thân thảo. Phần thân, rễ, cuống đều có gai.
Lá cây ráy gai có hình mũi tên về sau xẻ lông chim, cuống lá có bẹ.
Hoa cây ráy gai không phân nhánh.
Quả mọng, hình trứng vuông, gai ngắn ở đỉnh, hạt dẹp. Hoa nở vào mùa hạ.
Bộ phận dùng, thu hái, chế biến và bảo quản
Bộ phận dùng: Phần thân rễ dùng để làm thuốc chữa bệnh.
Thu hái: Quanh năm nhưng thời điểm thu hoạch tốt nhất là vào mùa đông.
Chế biến: Phần thân rễ sau khi thu hái thì đem rửa sạch, phơi khô, ngâm với nước đường phèn và gừng để làm sạch, loại bỏ độc tố rồi thái mỏng và sao vàng lên.
Phân bố
Cây mọc hoang ở vùng đất ẩm ướt, bên trên có tán che như: Ruộng nước, bãi lầy, bờ ao, ven suối
Trên thế giới: Người ta tìm thấy cây ráy gai ở nhiều nước thuộc khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới như: Ấn Độ, Malaysia, Thái Lan, Việt Nam, Lào, Trung Quốc, Campuchia…
Ở trong nước, loại cây này phân bố rải rác khắp các địa phương ở vùng đồng bằng, trung du và núi thấp.
![]() |
Cây mọc hoang ở vùng đất ẩm ướt... |
Công dụng chữa bệnh của cây ráy gai
Theo Đông y, cây ráy gai có khả năng hỗ trợ điều trị các bệnh: Ho, đau họng, phù thũng, suy gan, viêm gan nhẹ, di chứng sau sốt rét, tê buốt bàn chân, lở ngứa ngoài da, mụn nở mắt, đau lưng mỏi gối.
Một số bài thuốc chữa bệnh từ ráy gai
Bài thuốc chữa bệnh gan vàng da, suy gan:
Dùng 12 – 16g cây ráy gai.
Sắc uống trước mỗi bữa ăn chính khoảng 1.5 giờ, dùng từ 2 -3 lần/ ngày.
Bài thuốc chữa bệnh suy nhược cơ thể do sốt rét hoặc các di chứng sau đợt sốt rét:
Dùng 12g cây ráy gai, đảng sâm, bạch truật, hoàng kỳ và cam thảo.
Sắc uống mỗi ngày.
Bài thuốc hỗ trợ điều trị tê thấp, bàn chân tê buốt:
Dùng 12g cây ráy gai, cẩu tích, kê huyết đằng, tỳ giải và ngưu tất.
Sắc uống mỗi ngày một thanh, chia làm 3 lần, dùng trước khi ăn, liên tục trong 3 – 4 tuần lễ cho đến khi triệu chứng bệnh thuyên giảm.
Bài thuốc hỗ trợ điều trị đau gối, đau lưng, đau xương khớp:
Dùng 20g cây ráy gai, ngưu tất, ngũ gia bì, cẩu tích, bạch thược, cốt toái bổ, đỗ trọng và trần bì.
Đem đi ngâm với rượu làm thuốc.
![]() |
Giảm tình trạng đau gối, đau lưng, đau xương khớp... |
Bài thuốc hỗ trợ điều trị viêm tinh hoàn:
Dùng 12g cây ráy gai, 10g lá trâu cổ (lá vẩy ốc)đem đi sao vàng, lệ chi hạch (hạt vải) thái mỏng sao vàng lên.
Sắc uống mỗi ngày 1 thang, chia làm 2 lần uống, dùng trước mỗi bữa ăn. Dùng thuốc cho đến khi triệu chứng bệnh thuyên giảm.
Bài thuốc hỗ trợ điều trị ho do phế nhiệt, nước tiểu đậm màu, vàng:
Dùng cây ráy gai, bạc hà, huyền sâm, mạch môn và râu ngô mỗi vị từ 10 – 12g.
Sắc uống mỗi ngày 1 thang, dùng liên tục từ 1 – 2 tuần cho đến khi triệu chứng biến mất.
Những điều cần lưu ý khi dùng cây ráy gai
Cây ráy gai có hình dáng, màu sắc khá giống vị thuốc thổ phục linh nên cần lưu ý phân biệt, tránh nhầm lẫn.
Tránh nhầm lẫn cây ráy gai với một số loại cây thuộc họ ráy như cây ráy leo (ráy leo lá rách), cây ráy dại (dã vu) và cây củ chóc (bán hạ nam).
Những người bị dị ứng với các thành phần hóa học của cây ráy gai thì tuyệt đối không nên dùng chữa bệnh bằng loại cây này.
Nếu trong quá trình chữa bệnh cơ thể có các biểu hiện xấu như nổi mẩn ngứa, tức ngực, khó thở, buồn nôn… thì nên ngưng uống ngay.
Tuỳ liều lượng và đặc tính thuốc có thể thay đổi tùy vào thể trạng của mỗi người, nên khi bạn muốn sử dụng các bài thuốc từ cây ráy gai thì bạn cần trao đổi trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa Y học cổ truyền hoặc những người hiểu biết về cây thuốc dân gian.
*Những thông tin về dược liệu cây ráy gai mà bài viết đề cập chỉ có giá trị tham khảo. Trước khi áp dụng bất cứ bài thuốc nào từ dược liệu này bạn nên tham khảo người có chuyên môn để đảm bảo tính an toàn.