Ngày 7/10/2026, Hội nghị Bộ trưởng Năng lượng ASEAN lần thứ 44 (AMEM 44) diễn ra tại Manila, Philippines, dưới sự chủ trì của bà Sharon S. Garin, Bộ trưởng Năng lượng Philippines. Tham dự Hội nghị có các Bộ trưởng phụ trách năng lượng của các nước thành viên ASEAN, Tổng Thư ký ASEAN, Trung tâm Năng lượng ASEAN cùng các cơ quan và mạng lưới chuyên ngành năng lượng của khu vực.

AMEM 44 diễn ra trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới tiếp tục đối mặt với nhiều yếu tố bất định, các diễn biến địa chính trị và nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu khí, trong khi nhu cầu năng lượng tại ASEAN không ngừng gia tăng.

Đây cũng là năm đầu tiên ASEAN triển khai Kế hoạch hành động về hợp tác năng lượng giai đoạn 2026-2030 (APAEC 2026-2030), với định hướng tăng cường an ninh năng lượng, đẩy nhanh quá trình giảm phát thải và bảo đảm chuyển dịch năng lượng theo hướng công bằng, bao trùm.

Tại Hội nghị, các Bộ trưởng tập trung trao đổi về tình hình và triển vọng năng lượng khu vực; việc thực hiện các mục tiêu kinh tế ưu tiên (PED) của kênh năng lượng và các ưu tiên thường niên về năng lượng năm 2026 của Philippines; tiến độ triển khai APAEC 2026-2030.

Các nội dung quan trọng khác gồm phát triển Lưới điện ASEAN và kết nối năng lượng khu vực; bảo đảm an ninh nguồn cung dầu khí; sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả; phát triển năng lượng tái tạo và các công nghệ năng lượng mới; tăng cường hợp tác với các đối tác, tổ chức quốc tế và huy động nguồn lực cho các dự án năng lượng khu vực.

Hội nghị ghi nhận những tiến triển trong thúc đẩy kết nối năng lượng ASEAN, trọng tâm là triển khai Bản ghi nhớ nâng cao về Lưới điện ASEAN (APG), hoàn thiện kế hoạch công tác của các nhóm chuyên trách và tăng cường phối hợp trong quy hoạch hệ thống điện khu vực.

Việc tăng cường kết nối và thương mại điện xuyên biên giới được kỳ vọng góp phần bảo đảm an ninh cung ứng điện, nâng cao khả năng chống chịu của hệ thống và khai thác hiệu quả hơn các nguồn năng lượng tái tạo trong khu vực.

Các Bộ trưởng cũng hoan nghênh những tiến triển của Sáng kiến tài chính Lưới điện ASEAN (APGF), đồng thời nhấn mạnh yêu cầu tăng cường chuẩn bị dự án, làm rõ các quy định và nâng cao khả năng huy động vốn nhằm sớm triển khai những dự án kết nối điện được ưu tiên.

Đối với vấn đề an ninh năng lượng, các Bộ trưởng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chia sẻ thông tin kịp thời, theo dõi diễn biến thị trường, đa dạng hóa nguồn cung và tăng cường phối hợp ứng phó trước các nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu khí.

Hội nghị ghi nhận tiến độ hoàn tất thủ tục phê chuẩn Hiệp định khung ASEAN về An ninh dầu khí (APSA), đồng thời khuyến khích các nước thành viên còn lại sớm hoàn thành thủ tục trong nước để Hiệp định có thể có hiệu lực.

Hội nghị cũng hoan nghênh việc công bố Báo cáo Triển vọng Năng lượng ASEAN lần thứ 9 và các kết quả hợp tác trong sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, phát triển năng lượng tái tạo, lưu trữ năng lượng và các công nghệ giảm phát thải.

ASEAN tiếp tục đặt mục tiêu đến năm 2030 giảm 40% cường độ năng lượng so với năm 2005, nâng tỷ trọng năng lượng tái tạo lên 30% trong tổng cung năng lượng sơ cấp và 45% trong tổng công suất nguồn điện lắp đặt. Hợp tác với các đối tác và tổ chức quốc tế tiếp tục được thúc đẩy nhằm hỗ trợ thực hiện các mục tiêu này.

Phát biểu tại Hội nghị, Việt Nam nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường hợp tác, chia sẻ thông tin và phối hợp ứng phó với các nguy cơ gián đoạn nguồn cung trong bối cảnh an ninh năng lượng khu vực tiếp tục đối mặt với nhiều thách thức.

Việt Nam thông báo đã hoàn tất nộp lưu chiểu văn kiện phê chuẩn APSA và là một trong 4 nước hoàn thành thủ tục phê duyệt sớm nhất. Việt Nam bày tỏ mong muốn tiếp tục phối hợp chuẩn bị triển khai Hiệp định, đồng thời ủng hộ thúc đẩy các bước tiếp theo đối với Bản ghi nhớ nâng cấp về Lưới điện ASEAN, phù hợp với các thủ tục và quy định liên quan.

Các Bộ trưởng giao Hội nghị Quan chức cấp cao về năng lượng ASEAN (SOME), các cơ quan chuyên ngành, Trung tâm Năng lượng ASEAN và Ban Thư ký ASEAN tiếp tục thúc đẩy triển khai APAEC 2026-2030 và các kết quả của AMEM 44.

Trong đó, các ưu tiên gồm thúc đẩy những dự án kết nối điện, tăng cường năng lực ứng phó với các rủi ro về an ninh năng lượng và huy động nguồn lực cho những chương trình hợp tác cụ thể.

Hội nghị AMEM 44 đã thông qua 7 văn kiện, các khuyến nghị của SOME trình Hội nghị và Thông tin báo chí về những kết quả chính. Đây là cơ sở tạo đà cho các Hội nghị tham vấn giữa Bộ trưởng Năng lượng ASEAN và các đối tác diễn ra trong ngày 7 và 8/10/2026.