Chiều 25/5, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì cuộc làm việc với UBND thành phố Hà Nội cùng đại diện các bộ, ngành liên quan về định hướng phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn Thủ đô.

Tại cuộc họp, Thủ tướng cho rằng thời gian qua, thị trường bất động sản chủ yếu tập trung phát triển nhà ở thương mại để bán, trong khi phân khúc nhà ở cho thuê vẫn chưa được quan tâm tương xứng với nhu cầu thực tế. Điều này dẫn tới tình trạng thiếu hụt nguồn cung nhà thuê giá phù hợp dành cho công nhân, người lao động, sinh viên và người thu nhập trung bình tại các đô thị lớn.

Theo người đứng đầu Chính phủ, tại nhiều quốc gia phát triển, nhà ở cho thuê là một cấu phần quan trọng của thị trường bất động sản và đóng vai trò bảo đảm an sinh xã hội. Việt Nam cần từng bước hình thành hệ sinh thái nhà ở cho thuê chuyên nghiệp, ổn định và bền vững thay vì phụ thuộc quá lớn vào tâm lý sở hữu nhà ở.

Thủ tướng nhấn mạnh nhà ở cho thuê phải được xác định là phân khúc chiến lược, phục vụ nhu cầu ở thực của người dân, đặc biệt tại các khu công nghiệp, khu công nghệ cao, trường đại học và các trung tâm kinh tế lớn.

Theo báo cáo tại cuộc họp, nhu cầu thuê nhà tại Hà Nội hiện tăng mạnh do tốc độ đô thị hóa nhanh, dân số cơ học lớn và lượng lao động nhập cư ngày càng cao. Tuy nhiên, nguồn cung nhà ở cho thuê chất lượng, giá hợp lý vẫn còn hạn chế. Phần lớn người dân đang thuê trọ nhỏ lẻ, thiếu đồng bộ về hạ tầng và chưa bảo đảm điều kiện sinh hoạt lâu dài.

Nhiều ý kiến cho rằng việc phát triển nhà ở cho thuê không chỉ giúp giảm áp lực sở hữu nhà ở mà còn góp phần điều tiết giá bất động sản, tạo sự linh hoạt cho thị trường lao động và nâng cao chất lượng sống tại đô thị.

Nêu rõ các cơ chế thí điểm của Hà Nội nếu triển khai hiệu quả sẽ được nghiên cứu nhân rộng ra cả nước, Thủ tướng yêu cầu Hà Nội chủ động rà soát nhu cầu, xác định rõ nhóm đối tượng thụ hưởng, cơ chế đầu tư xây dựng và triển khai mô hình nhà ở cho thuê quy mô lớn, bảo đảm chất lượng và phù hợp với nhu cầu thực tế của người dân sinh sống, làm việc tại Thủ đô.

Trong đó, đối tượng ưu tiên bao gồm cán bộ, công chức, viên chức của các cơ quan Trung ương, người lao động và các nhóm có nhu cầu thuê nhà dài hạn. Thủ tướng yêu cầu Hà Nội phấn đấu khởi công một số dự án nhà ở cho thuê ngay trong tháng 6/2026.

Người đứng đầu Chính phủ cũng yêu cầu sử dụng linh hoạt nguồn thu nghĩa vụ nhà ở xã hội bằng tiền theo hướng Nhà nước đầu tư, doanh nghiệp chuyên nghiệp vận hành; đồng thời xây dựng kế hoạch đầu tư, xây dựng và vận hành các dự án nhà ở cho thuê, báo cáo kết quả với Thủ tướng Chính phủ trong tháng 7/2026.

Bên cạnh đó, Hà Nội được giao chủ động đề xuất cơ chế huy động nguồn lực xã hội cũng như cơ chế giao đất, cho thuê đất phù hợp nhằm thúc đẩy phát triển loại hình nhà ở này.

Đối với Bộ Xây dựng, Thủ tướng giao chủ trì rà soát, đề xuất các cơ chế, chính sách mới; phối hợp với Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Hải Phòng và Đà Nẵng xác định nhu cầu nhà ở cho thuê theo từng nhóm đối tượng; xây dựng bản đồ cung - cầu để làm cơ sở quy hoạch và phân bổ nguồn lực.

Bộ Xây dựng cũng được giao nghiên cứu đề xuất giao chỉ tiêu cụ thể về phát triển nhà ở cho thuê trên phạm vi cả nước, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong tháng 7/2026; đồng thời rà soát, sửa đổi các quy chuẩn, tiêu chuẩn liên quan đến nhà ở cho thuê, đặc biệt là quy định về an toàn phòng cháy, chữa cháy đối với nhà cho thuê quy mô nhỏ và vừa.

Nhấn mạnh hoàn thiện thể chế là nhiệm vụ mang tính quyết định và lâu dài, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành nghiên cứu định hướng phân loại phát triển nhà ở theo 4 nhóm gồm: Nhà ở thương mại, nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách.

Thủ tướng cũng gợi mở nhiều chính sách mới như nghiên cứu mô hình thuê nhà dài hạn từ 15 - 20 năm hoặc lâu hơn; đồng thời yêu cầu xem xét quy định các dự án nhà ở thương mại phải dành một tỷ lệ nhất định để phát triển nhà cho thuê.

Cùng với đó, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành xác định các giải pháp đột phá về thủ tục đầu tư, đất đai, quy hoạch và xây dựng theo cơ chế “một cửa, một đầu mối, một quy trình chuẩn” đúng tinh thần chỉ đạo tại Thông báo số 64-TB/VPTW.

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh cần khẩn trương xây dựng quy trình chuẩn, rút ngắn thời gian xử lý thủ tục hành chính, gắn trách nhiệm cụ thể với từng cơ quan liên quan nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp đầu tư phát triển nhà ở cho thuê.

Bộ Xây dựng được giao chủ trì phối hợp với các bộ, ngành tập trung sửa đổi, bổ sung Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản theo định hướng mới; khẩn trương cụ thể hóa các chủ trương, chính sách để trình Quốc hội tại kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI vào tháng 10/2026.

Trong khi đó, Bộ Tài chính được yêu cầu sớm hướng dẫn cơ chế hạch toán nguồn thu nghĩa vụ nhà ở xã hội bằng tiền; xây dựng phương án bảo toàn vốn khi đầu tư phát triển nhà ở cho thuê và đề xuất cơ chế ưu đãi về tài chính, thuế đối với các dự án nhà ở cho thuê dài hạn nhằm thu hút mạnh dòng vốn tư nhân và các quỹ đầu tư dài hạn tham gia thị trường.

Ngân hàng Nhà nước được giao nghiên cứu, đề xuất chính sách tín dụng ưu đãi dành cho các chủ đầu tư dự án nhà ở cho thuê dài hạn theo hướng lãi suất ổn định, thời hạn vay phù hợp với chu kỳ hoàn vốn của dự án. Trường hợp cần thiết, cơ quan này sẽ nghiên cứu cơ chế tái cấp vốn hoặc nới hạn mức tín dụng cho các ngân hàng thương mại tham gia lĩnh vực nhà ở cho thuê.

Giao Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tiếp tục trực tiếp chỉ đạo các công việc liên quan, Thủ tướng nhấn mạnh phát triển nhà ở cho thuê không chỉ là vấn đề kinh tế mà còn là vấn đề an sinh xã hội, thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với đời sống người dân.

Theo Thủ tướng, với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, sự đồng thuận của người dân và cộng đồng doanh nghiệp, mục tiêu phát triển nhà ở cho thuê sẽ đạt được nhiều kết quả tích cực trong thời gian tới.