Phúc Thọ mở lối tăng trưởng mới từ chuyển đổi số trong nông nghiệp
Lấy khoa học, công nghệ và chuyển đổi số làm động lực phát triển, xã Phúc Thọ (Hà Nội) đang từng bước xây dựng nền nông nghiệp sinh thái, hiện đại và giá trị cao. Từ quy hoạch vùng chuyên canh, phát triển chuỗi giá trị đến đẩy mạnh thương mại điện tử và du lịch nông nghiệp, địa phương đang mở rộng không gian tăng trưởng, nâng cao thu nhập cho người dân và tạo nền tảng phát triển bền vững.
Trong bối cảnh Hà Nội đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, xã Phúc Thọ đang từng bước đưa chuyển đổi số vào mọi khâu của sản xuất nông nghiệp. Hướng đi này không chỉ giúp nâng cao giá trị trên từng héc-ta đất canh tác mà còn mở ra dư địa tăng trưởng mới cho kinh tế nông thôn thông qua phát triển chuỗi giá trị, thương mại số và du lịch nông nghiệp.
Nông nghiệp vẫn là một trong những trụ cột quan trọng của kinh tế Phúc Thọ. Tuy nhiên, quỹ đất sản xuất ngày càng hạn hẹp, lao động dịch chuyển sang khu vực công nghiệp - dịch vụ và yêu cầu ngày càng cao của thị trường về chất lượng, truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm đã đặt ra yêu cầu phải đổi mới mô hình phát triển.
Theo định hướng của địa phương, nông nghiệp không còn phát triển theo chiều rộng mà chuyển mạnh sang mô hình kinh tế nông nghiệp hiện đại, lấy khoa học - công nghệ và chuyển đổi số làm nền tảng để nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm.
Phúc Thọ đang tập trung xây dựng các vùng sản xuất chuyên canh, phát triển hoa, cây cảnh, cây ăn quả, dược liệu và cây đô thị; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất, tạo việc làm và hình thành các chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ bền vững.
Điểm nhấn là vùng hoa, cây cảnh Tích Giang rộng khoảng 120 ha được quy hoạch theo hướng tập trung, kết hợp sản xuất với phát triển du lịch sinh thái và trải nghiệm. Mô hình này hiện tạo giá trị khoảng 300 triệu đồng/ha trong ba tháng, giải quyết việc làm thường xuyên cho gần 900 lao động với thu nhập bình quân từ 7-8 triệu đồng/người/tháng.
Sau Festival làng nghề hoa, cây cảnh Tích Giang lần thứ nhất năm 2025, giá trị kinh tế của nhiều hộ dân tăng mạnh khi doanh thu bình quân từ khoảng 500 triệu đồng đến 1 tỷ đồng/ha đã vươn lên 3-5 tỷ đồng/ha nhờ mở rộng thị trường và xây dựng thương hiệu.
Từ nền tảng này, địa phương đang xây dựng Đề án phát triển làng nghề hoa, cây cảnh Tích Giang quy mô gần 492 ha, kết hợp phát triển du lịch nông nghiệp với các điểm di tích lịch sử, văn hóa nhằm tạo thêm động lực cho kinh tế nông thôn.
Song song với quy hoạch vùng sản xuất, xã Phúc Thọ đẩy mạnh xây dựng sản phẩm OCOP, bảo hộ nhãn hiệu, truy xuất nguồn gốc bằng mã QR và đưa nông sản lên các sàn thương mại điện tử nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ.
Theo ông Kiều Trọng Sỹ, Chủ tịch UBND xã Phúc Thọ, chuyển đổi số chỉ thực sự có ý nghĩa khi góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất và cải thiện đời sống người dân. Vì vậy, địa phương ưu tiên xây dựng cơ sở dữ liệu nông nghiệp, phát triển thương mại điện tử, kết nối tiêu thụ và tạo điều kiện để doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao.
Cùng với đó, địa phương tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, hoàn thiện hạ tầng phục vụ sản xuất, quy hoạch các điểm giết mổ tập trung và xây dựng trung tâm dịch vụ phát triển kinh tế nông thôn nhằm nâng cao hiệu quả chuỗi giá trị nông nghiệp.
Theo ông Nguyễn Như Thành, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Tích Giang, quy hoạch vùng nguyên liệu ổn định cùng định hướng phát triển theo chuỗi giá trị đã tạo niềm tin để doanh nghiệp mở rộng đầu tư, đồng hành với nông dân từ sản xuất đến tiêu thụ.
Đối với người dân, việc ứng dụng các nền tảng số và tăng cường xúc tiến thương mại đã giúp sản phẩm hoa, cây cảnh Tích Giang tiếp cận nhiều khách hàng hơn, giảm phụ thuộc vào thương lái và mở ra cơ hội nâng cao thu nhập bền vững.
Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Đình Hoa, định hướng phát triển của Phúc Thọ phù hợp với chiến lược xây dựng nền nông nghiệp sinh thái, hiện đại của Thủ đô, kết hợp hài hòa giữa sản xuất, bảo tồn giá trị làng nghề và phát triển du lịch.
Thành phố cũng đang triển khai nhiều chính sách hỗ trợ phát triển làng nghề, vùng nguyên liệu, xúc tiến thương mại, đào tạo nguồn nhân lực và quảng bá sản phẩm, tạo điều kiện để các địa phương nâng cao giá trị nông sản và mở rộng thị trường.
Thực tiễn tại Phúc Thọ cho thấy, chuyển đổi số chỉ phát huy hiệu quả khi được triển khai đồng bộ với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, đầu tư hạ tầng, cải cách hành chính và phát triển nguồn nhân lực. Việc kết hợp giữa khoa học, công nghệ với đổi mới mô hình sản xuất đang từng bước tạo động lực mới cho tăng trưởng, đồng thời mở rộng không gian phát triển cho nông nghiệp và kinh tế nông thôn.
Trong thời gian tới, xã Phúc Thọ tiếp tục định hướng phát triển nông nghiệp sinh thái, kinh tế tuần hoàn và nông nghiệp công nghệ cao; khuyến khích các làng nghề đổi mới công nghệ, xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường trên nền tảng số, đồng thời gắn phát triển sản xuất với bảo vệ môi trường, du lịch trải nghiệm và kinh tế xanh.
Với những giải pháp được triển khai đồng bộ, Phúc Thọ đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, thông minh và bền vững, biến chuyển đổi số thành động lực thúc đẩy tăng trưởng mới cho kinh tế nông thôn và đóng góp tích cực vào sự phát triển của Thủ đô Hà Nội.