Áp lực từ chi phí vận hành và bài toán biên lợi nhuận

Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý 2/2026, Viettel Post ghi nhận doanh thu thuần đạt 5.471,8 tỉ đồng, tăng gần 10% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, đà tăng của doanh thu đã hoàn toàn bị lấn át bởi tốc độ "leo thang" của các khoản chi phí. Giá vốn hàng bán tăng hơn 10% lên mức 5.177 tỉ đồng, khiến biên lợi nhuận gộp tiếp tục bị thu hẹp từ 5,6% xuống chỉ còn 5,4%.

Đáng chú ý nhất là sự phình to của các chi phí hoạt động. Chỉ trong một quý, chi phí bán hàng của doanh nghiệp tăng vọt 69% (đạt 37 tỉ đồng), chi phí quản lý doanh nghiệp tăng 24% (lên 169 tỉ đồng), và chi phí tài chính cũng tăng gấp đôi. Hậu quả là lợi nhuận sau thuế trong quý 2 chỉ còn vỏn vẹn 72,7 tỉ đồng, "bốc hơi" 25% so với cùng kỳ năm ngoái. Lũy kế 6 tháng đầu năm 2026, Viettel Post mang về 10.230 tỉ đồng doanh thu nhưng chỉ thu lại 111,7 tỉ đồng lợi nhuận sau thuế, giảm 33% và mới hoàn thành 28% mục tiêu lợi nhuận cả năm.

Sự sụt giảm này được lý giải chủ yếu bởi những biến động tiêu cực từ giá nhiên liệu và chi phí logistics thuê ngoài. Mặc dù từ tháng 4/2026, Viettel Post đã chủ động áp dụng phụ phí xăng dầu 15% đối với toàn bộ dịch vụ chuyển phát trong nước, song động thái này dường như chỉ mang tính chất "phòng thủ" tạm thời, chưa đủ sức bù đắp cho sự gia tăng chi phí đồng loạt. Trong khi đó, nhìn sang đối thủ cùng ngành là CTCP Chuyển phát nhanh Bưu điện (EMS), nhờ khả năng tinh gọn và cắt giảm mạnh tay 11,4 tỉ đồng chi phí quản lý, EMS đã lội ngược dòng với mức lãi sau thuế quý 2 tăng đột biến 156%, đạt 26,1 tỉ đồng. Điều này đặt ra thách thức không nhỏ cho Viettel Post trong việc tối ưu hóa bộ máy quản trị và vận hành.

Gánh nặng từ chu kỳ đầu tư hạ tầng và rủi ro pha loãng cổ phiếu

Không dừng lại ở sức ép chi phí đầu vào, hiệu quả sinh lời của Viettel Post còn đang chịu áp lực lớn từ chiến lược giải ngân mạnh tay cho các dự án hạ tầng logistics. Tại thời điểm 30/6/2026, giá trị xây dựng cơ bản dở dang của công ty đã tăng vọt từ 41,5 tỉ đồng lên 109,9 tỉ đồng. Trong đó, dự án Trung tâm Logistics Đà Nẵng ghi nhận mức đầu tư tăng gấp gần 6 lần chỉ sau nửa năm, đạt hơn 63 tỉ đồng. Các dự án nâng cấp hệ thống lõi chuyển phát và chế tạo robot tự hành cũng đang "ngốn" hàng chục tỉ đồng. Đây là những nền tảng công nghệ và hạ tầng cốt lõi giúp cải thiện năng suất dài hạn, nhưng trong ngắn hạn lại trực tiếp làm tăng chi phí khấu hao và nhu cầu vốn.

Bên cạnh đó, việc doanh nghiệp liên tiếp thực hiện các đợt tăng vốn trong nửa đầu năm 2026 đang tạo ra áp lực lớn lên thị giá cổ phiếu. Việc phát hành hơn 50 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu và gần 30 triệu cổ phiếu trả cổ tức đã giúp vốn chủ sở hữu tăng thêm hơn 500 tỉ đồng, song lại làm loãng đáng kể thu nhập trên mỗi cổ phần (EPS). Kết hợp cùng kết quả kinh doanh kém khả quan, thị trường đã có những phản ứng thận trọng khiến thị giá cổ phiếu VTP rớt xuống quanh mốc 48.000 đồng/cp, bốc hơi khoảng 50% giá trị so với vùng đỉnh gần 97.000 đồng/cp hồi đầu năm.

Những điểm sáng từ dòng tiền và động lực cho tương lai

Mặc dù bức tranh lợi nhuận nhuốm màu ảm đạm, báo cáo tài chính của Viettel Post vẫn hé lộ những tín hiệu tích cực về mặt dòng tiền và sức khỏe tài chính. Quy mô tổng tài sản của doanh nghiệp đã mở rộng 7,3%, đạt 8.067,2 tỉ đồng. Việc tích cực thu hồi công nợ giúp khoản phải thu khách hàng ngắn hạn giảm mạnh từ 2.169 tỉ đồng xuống còn 1.744 tỉ đồng.

Đặc biệt, lượng tiền và các khoản tương đương tiền tăng gần gấp 3 lần, vọt lên hơn 1.001 tỉ đồng, mang lại doanh thu tài chính ấn tượng nhờ lãi tiền gửi. Một chỉ báo quan trọng khác là khoản mục "Doanh thu chờ phân bổ ngắn hạn" bất ngờ tăng đột biến lên 315 tỉ đồng (từ mức gần bằng 0 hồi đầu năm). Đây là nguồn tiền khách hàng trả trước cho các dịch vụ bưu chính, chuyển phát trong tương lai, được kỳ vọng sẽ trở thành bộ đệm doanh thu vững chắc cho Viettel Post trong những quý tiếp theo khi dịch vụ được hoàn tất.

Nhìn chung, Viettel Post đang bước qua một giai đoạn chuyển giao đầy thách thức với "ba gánh nặng" bủa vây: chi phí vận hành leo thang, áp lực pha loãng cổ phiếu và sự hy sinh lợi nhuận ngắn hạn cho chu kỳ đầu tư vĩ mô. Tuy nhiên, với nền tảng dòng tiền dồi dào và các dự án logistics mang tính bước ngoặt đang dần thành hình, doanh nghiệp vẫn nắm trong tay những lợi thế cạnh tranh lớn. Vấn đề cốt lõi trong nửa cuối năm 2026 sẽ nằm ở năng lực quản trị chi phí và tốc độ tối ưu hóa hạ tầng công nghệ để chuyển hóa quy mô doanh thu thành sự tăng trưởng lợi nhuận thực chất.