Giống nếp bể còn có tên gọi khác rất hay, quý đến mức được dân làng Keo duy trì từ đời này qua đời khác
Trải qua thời gian, nhiều giống lúa mới cho năng suất, chất lượng được đưa vào đồng ruộng sản xuất nhưng người dân làng Keo vẫn một lòng duy trì cấy giống nếp bể của cha ông truyền lại.
 |
| Cánh đồng 160 ha lúa nếp bể của xã Duy Nhất |
Lúa nếp cái hoa vàng truyền thống hay còn gọi là lúa nếp bể gieo trồng trên đất làng Keo (xã Duy Nhất, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình) từ xa xưa đã nổi tiếng đồ xôi dẻo thơm, hạt mềm, vị đậm đà, tạo hương vị đặc trưng riêng có cho sản phẩm “rượu nếp làng Keo” truyền thống.
Trải qua thời gian, nhiều giống lúa mới cho năng suất, chất lượng được đưa vào đồng ruộng sản xuất nhưng người dân làng Keo vẫn một lòng duy trì cấy giống lúa quý của cha ông truyền lại.
Làng Keo là tên gọi xưa, hiện nay gồm một số thôn, làng thuộc xã Duy Nhất. Xưa kia, chỉ người dân làng Keo mới gieo cấy lúa nếp bể do đặc thù đồng đất của làng Keo chua trũng, thích hợp với giống lúa này. Tuy nhiên, mấy năm gần đây, bà con các làng lân cận cũng bắt đầu mở rộng diện tích gieo trồng lúa nếp bể. Nếu các lúa khác có thể gieo cấy cả “vụ chiêm”, “vụ mùa” thì lúa nếp bể chỉ có một mùa vụ duy nhất trong năm là vụ mùa.
Bà Nguyễn Thị Hậu, thôn Dũng Nghĩa cho biết: Chính cây lúa nếp bể đã giúp nông dân làng Keo chúng tôi biến cái khó của vùng đồng chua, đất trũng thành lợi thế thiên nhiên ưu đãi, tạo ra đặc sản lúa nếp bể nổi tiếng gần xa. Kinh nghiệm cho thấy, chất lượng lúa nếp bể được gieo cấy ở đây cao hơn hẳn so với các địa phương khác, hạt gạo sau khi đồ xôi rền, thơm, vị đượm, nấu rượu tạo hương vị đặc trưng, chỉ loại nếp bể này mới tạo ra thứ hương vị nồng nàn, ngây ngấy của rượu nếp làng Keo truyền thống mà bà con, du khách xa gần đều “say đắm”. Lúa nếp bể của dân làng chúng tôi hiện sản xuất ra chủ yếu phục vụ bà con sản xuất rượu nếp truyền thống, chưa đáp ứng đủ nhu cầu thị trường, lúa sản xuất ra đến đâu tiêu thụ nhanh gọn đến đấy.
 |
| Lúa nếp bể truyền thống cho hiệu quả cao |
Không chỉ cho năng suất, giá trị hạt thóc, hạt gạo cao hơn các loại lúa khác mà gieo cấy lúa nếp bể truyền thống, người dân làng Keo còn tận dụng thu hoạch sản phẩm phụ là phần rơm nếp, thêm nguồn thu từ 400.000 - 500.000 đồng/sào từ rơm nếp bể. Nhiều hộ dân làng Keo thường tích trữ, thu mua rơm nếp để làm chổi rơm. Cây lúa nếp bể giúp bà con nơi đây phát triển nghề làm chổi rơm thủ công, tạo việc làm lúc nông nhàn cho hàng trăm lao động địa phương với thu nhập từ 1 - 1,5 triệu đồng/người/tháng.
Làng Keo, bốn mùa quanh năm đều phảng phất trong gió mùi men rượu xen lẫn mùi gạo nếp thơm nồng. Chính sản phẩm lúa nếp bể đã giúp gần 70 hộ dân trong làng duy trì nghề nấu rượu nếp truyền thống của cha ông, cho thu nhập hàng trăm triệu đồng/hộ mỗi năm.
Rượu nếp làng Keo mang hương vị đặc trưng riêng, nhờ những hạt nếp bể căng tròn chắt lọc tinh túy từ đất và nước làng Keo mang lại hương vị rượu thơm nồng dễ chịu, không giống bất cứ thứ rượu nơi nào.
