Xe điện hụt hơi: Các 'ông lớn' đồng loạt 'quay xe', 75 tỷ USD bốc hơi chỉ trong 1 năm
Làn sóng chuyển đổi sang xe điện đang chững lại khi ngày càng nhiều hãng xe lớn trên thế giới điều chỉnh chiến lược, trong bối cảnh nhu cầu đối với xe động cơ đốt trong vẫn dai dẳng và các chính sách hỗ trợ tại Mỹ và châu Âu dần bị thu hẹp.
Tuần trước, Honda gây chú ý khi từ bỏ mục tiêu dừng sản xuất xe động cơ đốt trong vào năm 2040, đồng thời dự báo khoản lỗ lên tới 16 tỷ USD trong 2 năm tới do phải tái cấu trúc chiến lược xe điện. Các hãng lớn như Mercedes-Benz, Ford, Stellantis và Volvo Cars cũng đã cắt giảm các mục tiêu “điện hóa hoàn toàn” trước đó.
Ở phân khúc xe sang, làn sóng điều chỉnh càng rõ nét. Rolls-Royce Motor Cars (thuộc BMW) mới đây tuyên bố sẽ tiếp tục sản xuất xe chạy xăng sau năm 2030. Trước đó, Bentley, Lotus Cars, Audi và Porsche cũng đã lùi kế hoạch chuyển sang 100% hoặc 80% xe điện trong thập kỷ tới, thay vào đó kéo dài vòng đời của các mẫu hybrid sạc điện.
Thậm chí, Lamborghini (thuộc Volkswagen Group) cũng vừa “quay xe” với dự án xe điện đầu tiên Lanzador. Thay vì ra mắt phiên bản thuần điện vào năm 2030, mẫu xe này sẽ chuyển sang cấu hình hybrid sạc điện.
Theo CEO Stephan Winkelmann, tỷ lệ khách hàng “từ chối” xe điện đang gia tăng. Ông nhấn mạnh trải nghiệm cảm xúc, từ độ rung, cảm giác lái đến âm thanh động cơ, là yếu tố cốt lõi của Lamborghini, trong khi xe điện lại thiếu đi “tiếng gầm” đặc trưng khiến nhiều khách hàng không còn hứng thú.
Ferrari cũng đã điều chỉnh kế hoạch khi cắt giảm một nửa mục tiêu sản xuất xe điện vào năm 2030, nhưng vẫn tiếp tục phát triển mẫu xe điện đầu tiên. Hãng khẳng định sẽ duy trì “cảm giác lái phấn khích” bất kể xe sử dụng động cơ xăng, hybrid hay pin điện. CEO Benedetto Vigna nhiều lần nhấn mạnh Ferrari sẽ không ép khách hàng từ bỏ âm thanh đặc trưng của động cơ xăng.
Với Bentley, hãng cho biết sẽ tiếp tục bán xe hybrid sạc điện sau năm 2035, chính thức từ bỏ mục tiêu chỉ sản xuất xe điện. Thực tế, quá trình chuyển đổi sang EV trong phân khúc xe sang diễn ra chậm hơn đáng kể so với thị trường đại chúng.
Ở chiều ngược lại, một số hãng vẫn tiếp tục triển khai xe điện, nhưng với cách tiếp cận thận trọng hơn. Rolls-Royce từng ra mắt mẫu xe điện Spectre vào năm 2023, một trong những bước đi tiên phong trong phân khúc siêu sang. Ferrari dự kiến bắt đầu nhận đặt hàng mẫu xe điện Luce vào tháng 5, trong khi Bentley sẽ trình làng mẫu xe điện đầu tiên vào năm sau, chậm 2 năm so với kế hoạch ban đầu.
“Thế giới đã thay đổi kể từ khi Spectre ra mắt”, CEO Chris Brownridge của Rolls-Royce nhận định.
Sự thay đổi này không chỉ đến từ thị hiếu người dùng mà còn từ chính sách. Kể từ khi ông Donald Trump trở lại nắm quyền, Mỹ đã chấm dứt ưu đãi thuế liên bang cho người mua xe điện, cắt giảm chi tiêu cho hạ tầng trạm sạc và nới lỏng các tiêu chuẩn khí thải. Liên minh châu Âu cũng có động thái tương tự khi hạ thấp mục tiêu phát thải.
Dù vậy, Rolls-Royce khẳng định vẫn sẽ tiếp tục phát triển xe điện song song với việc duy trì các mẫu xe sử dụng động cơ V12 truyền thống.
Theo tính toán của Financial Times, chỉ trong 1 năm qua, việc điều chỉnh chiến lược xe điện, bao gồm hủy dự án và cắt giảm đầu tư, đã khiến ngành công nghiệp ô tô toàn cầu “bốc hơi” ít nhất 75 tỷ USD.