Trào lưu tự làm 'thịt một nắng' giữa đợt nắng nóng: Chuyên gia nói gì?
Các chuyên gia khuyến cáo người dân cần cẩn trọng với những trào lưu chế biến thực phẩm lan truyền trên mạng xã hội, đặc biệt trong giai đoạn nắng nóng kéo dài.
Những ngày miền Bắc bước vào đợt nắng nóng gay gắt, nhiệt độ ngoài trời nhiều thời điểm vượt ngưỡng 40 độ C. Không chỉ ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày, thời tiết oi bức còn kéo theo nhiều trào lưu “giải trí mùa nóng” trên mạng xã hội.
Gần đây, nhiều người thích thú chia sẻ hình ảnh tự làm “thịt một nắng” ngay tại ban công, sân thượng hay trước hiên nhà. Chỉ sau vài giờ phơi dưới nắng lớn, các miếng thịt bắt đầu se mặt và được đem đi nướng hoặc chiên lại để sử dụng.
Tuy nhiên, phía sau những hình ảnh tưởng như đơn giản này lại tiềm ẩn không ít rủi ro về an toàn thực phẩm.
Thịt phơi ngoài trời dễ trở thành môi trường cho vi khuẩn phát triển
Theo các chuyên gia y tế, thịt một nắng thực chất chưa phải thực phẩm được làm khô hoàn toàn. Sau thời gian phơi ngắn, lớp ngoài của thịt có thể săn lại nhưng bên trong vẫn còn độ ẩm khá cao.
Trong điều kiện thời tiết nóng ẩm như hiện nay, đây lại là môi trường thuận lợi để vi khuẩn sinh sôi nhanh chóng. Nhiệt độ ngoài trời cao kết hợp độ ẩm lớn có thể khiến thực phẩm dễ bị biến chất nếu không được xử lý đúng cách.
Các loại vi khuẩn gây bệnh đường tiêu hóa như Salmonella, E.coli hay tụ cầu vàng có thể tồn tại sẵn trong thịt từ khâu giết mổ, vận chuyển hoặc bảo quản ban đầu. Khi mang thịt phơi ngoài trời, nguy cơ nhiễm thêm vi khuẩn từ môi trường càng tăng lên.
Khói bụi, côn trùng, ruồi nhặng, dụng cụ chế biến không đảm bảo vệ sinh hoặc tay người tiếp xúc trực tiếp đều có thể làm thực phẩm bị nhiễm khuẩn.
Nhiều người cho rằng nắng nóng có thể giúp “diệt khuẩn” tự nhiên. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết ánh nắng thông thường không đủ khả năng loại bỏ hoàn toàn vi sinh vật gây hại như quy trình xử lý nhiệt trong công nghiệp thực phẩm.
Đáng lo ngại hơn là tình trạng “ngoài khô, trong ẩm”. Bề mặt thịt nhìn có vẻ ráo nước nhưng bên trong vẫn là môi trường thích hợp cho vi khuẩn phát triển. Một số loại vi khuẩn còn có thể sinh độc tố trong quá trình tồn tại.
Các độc tố này tương đối bền nhiệt. Điều đó đồng nghĩa với việc ngay cả khi thịt được nướng hoặc chiên lại, nguy cơ gây ngộ độc thực phẩm vẫn có thể xảy ra.
Người ăn phải thực phẩm nhiễm khuẩn có thể gặp các triệu chứng như đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn, sốt hoặc mất nước. Với trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có bệnh nền, nguy cơ diễn biến nặng sẽ cao hơn.
Nguy cơ nấm mốc, ký sinh trùng và nhiễm bẩn từ môi trường
Ngoài vi khuẩn, thực phẩm phơi thủ công còn tiềm ẩn nguy cơ nhiễm nấm mốc và ký sinh trùng.
Đặc trưng thời tiết miền Bắc thời gian này là ban ngày nắng nóng nhưng chiều tối và đêm độ ẩm lại tăng cao. Nếu thịt sau khi phơi không được bảo quản lạnh đúng cách, thực phẩm có thể hút ẩm trở lại và tạo điều kiện cho nấm phát triển.
Một số loại nấm có khả năng sinh độc tố ảnh hưởng đến gan, hệ tiêu hóa và sức khỏe lâu dài nếu tích tụ trong cơ thể.
Bên cạnh đó, nguồn thịt không được kiểm soát chặt chẽ cũng có thể chứa nang sán, giun xoắn hoặc các loại ký sinh trùng khác. Việc phơi nắng trong vài giờ không đủ để tiêu diệt các tác nhân này.
Nếu thịt được chế biến chưa chín kỹ, người sử dụng có nguy cơ nhiễm ký sinh trùng qua đường ăn uống. Các biểu hiện thường gặp gồm đau bụng, rối loạn tiêu hóa, đau cơ, dị ứng hoặc sốt. Trường hợp nặng có thể ảnh hưởng đến tim mạch và thần kinh.
Không chỉ vậy, việc phơi thực phẩm ở sân thượng, ban công hay khu vực gần đường giao thông còn khiến thịt dễ bám bụi mịn, khí thải và các chất ô nhiễm trong không khí.
Ruồi nhặng đậu vào thực phẩm cũng có thể mang theo vi khuẩn đường ruột hoặc trứng giun sán.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân cần cẩn trọng với những trào lưu chế biến thực phẩm lan truyền trên mạng xã hội, đặc biệt trong giai đoạn nắng nóng kéo dài.
Để đảm bảo an toàn, thực phẩm cần được chế biến hợp vệ sinh, nấu chín kỹ và bảo quản ở nhiệt độ phù hợp. Nguyên tắc “ăn chín, uống sôi” vẫn là biện pháp quan trọng giúp hạn chế nguy cơ ngộ độc thực phẩm và các bệnh liên quan đến vi khuẩn, ký sinh trùng.