Tối ưu hóa vận hành: Lời giải cho bài toán chi phí của doanh nghiệp

Trước biến động mạnh của giá xăng dầu thế giới, nhiều doanh nghiệp đã chủ động triển khai các kịch bản tiết kiệm năng lượng để bảo vệ biên lợi nhuận. Tại chi nhánh Hải Phòng (thuộc Thành phố Hải Phòng mới sáp nhập từ Hải Dương và Hải Phòng), ông Nguyễn Văn Thịnh - Giám đốc Công ty CP ALP Logistics cho biết, đơn vị đã áp dụng đồng bộ các giải pháp từ tối ưu hóa vòng quay container đến đào tạo tài xế.

Cụ thể, công ty tận dụng vỏ container hàng nhập để đóng hàng xuất, giúp giảm hẳn một vòng xe chạy rỗng. Ông Thịnh chia sẻ: "Với cách triển khai tiết kiệm năng lượng đồng bộ, quyết liệt, ước tính 30 chiếc xe tải của công ty có thể tiết kiệm được 10 - 15% chi phí nhiên liệu. Trên cả nước có khoảng 15.000 xe đầu kéo container, nếu cùng áp dụng các giải pháp tiết kiệm như thế này thì có thể giảm ít nhất 10% chi phí xăng dầu".

Tương tự, trong lĩnh vực sản xuất, ông Đỗ Phước Tống - Chủ tịch HĐTV Công ty cơ khí Duy Khanh cho biết doanh nghiệp đã cấp tốc đưa ra kế hoạch gom đơn hàng để giảm số lần vận chuyển và tính toán sản xuất vào giờ thấp điểm để tối ưu chi phí điện. Những nỗ lực này không chỉ giúp doanh nghiệp "vượt bão" giá mà còn nâng cao năng lực quản trị rủi ro.

GS-TS Mạc Quốc Anh - Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội DN nhỏ và vừa Hà Nội nhận định: "Không nên nhìn tiết kiệm nhiên liệu như một giải pháp tình thế, mà phải coi đó là một nội dung của quản trị chi phí, quản trị rủi ro và nâng cao năng lực cạnh tranh... Giải pháp hiệu quả nhất không phải chỉ là mua thêm xăng dầu ở đâu, mà còn là làm sao để dùng ít hơn, hiệu quả hơn và chủ động hơn".

Xăng sinh học E10 và chuyển dịch năng lượng xanh

Một trong những bước ngoặt chiến lược trong năm 2026 là lộ trình triển khai xăng sinh học E10 trên toàn quốc. Việc nâng tỷ lệ phối trộn từ E5 lên E10 được kỳ vọng sẽ giảm khoảng 10% tiêu thụ xăng khoáng, đồng thời tạo ra "vùng đệm" an toàn, giảm sự lệ thuộc vào biến động địa chính trị thế giới.

Bên cạnh nhiên liệu sinh học, xu hướng dịch chuyển sang phương tiện giao thông xanh đang trở nên rõ nét. Tại Hà Nội, lộ trình chuyển đổi toàn bộ taxi sang xe điện vào năm 2030 đang được đẩy mạnh. Ông Nguyễn Quang Huy - Phó Trưởng phòng Quản lý vận tải (Sở Xây dựng Hà Nội) cho biết, hiện khoảng 60% trong tổng số 14.000 xe taxi tại Thủ đô đã chuyển đổi sang xe điện.

Ở góc độ quản lý ngành, ông Phạm Văn Quân - Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp (Bộ Công thương) khẳng định xe điện là một ngành công nghiệp mới có tính lan tỏa cao. Ông nhấn mạnh: "Việc chuyển sang sử dụng xe điện giống như bước chuyển từ điện thoại truyền thống sang điện thoại thông minh, ban đầu có thể bỡ ngỡ nhưng sau đó mang lại nhiều tiện ích". Để hỗ trợ quá trình này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (vừa sáp nhập từ Bộ NN&PTNT và Bộ TN&MT) cùng Bộ Công thương đang phối hợp xây dựng các tiêu chuẩn kỹ thuật cho hệ thống trạm sạc và pin, đảm bảo tính đồng bộ cho hạ tầng xanh.

Tầm nhìn chiến lược về an ninh năng lượng quốc gia

Nhìn nhận về bức tranh vĩ mô, các chuyên gia cho rằng hệ số đàn hồi năng lượng của Việt Nam vẫn còn cao. Để tạo ra một đơn vị tăng trưởng GDP, chúng ta đang tiêu tốn nhiều năng lượng hơn mức cần thiết. Do đó, việc thực hiện nghiêm túc Kết luận 14 của Bộ Chính trị và các chỉ đạo của Chính phủ về tiết kiệm năng lượng là "mệnh lệnh của thị trường".

Chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh đề xuất: "Tôi nghĩ rằng, trước mắt chúng ta phải có những biện pháp khuyến khích để làm sao tiết kiệm xăng dầu lớn nhất. Thậm chí, những chỗ nào có thể làm việc trực tuyến được thì nên cho làm việc trực tuyến". Đồng quan điểm, chuyên gia Ngô Trí Long cho rằng việc tối ưu hóa lộ trình vận tải và lựa chọn phương tiện tiết kiệm sẽ tạo ra con số giảm thiểu khổng lồ khi xét trên quy mô hàng chục triệu phương tiện toàn quốc.

TS Võ Trí Thành - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chiến lược thương hiệu và cạnh tranh tổng kết, chuyển đổi xanh là cơ hội để Việt Nam nâng cao năng lực công nghiệp và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Tuy nhiên, mọi chính sách cần dựa trên nền tảng cạnh tranh lành mạnh và sự đồng bộ về hạ tầng.

An ninh năng lượng năm 2026 không chỉ nằm ở việc đảm bảo nguồn cung vật chất từ các thị trường ngoài Trung Đông mà còn nằm ở trí tuệ trong việc sử dụng tài nguyên. Tiết kiệm năng lượng thực chất, kết hợp với lộ trình xăng E10 và xe điện, chính là "kiềng ba chân" vững chắc để bảo vệ nền kinh tế trước mọi cú sốc và hướng tới mục tiêu Net Zero vào năm 2050.