Theo TS.BS Đào Hữu Thân – Trưởng khoa Kiểm soát bệnh truyền nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Hà Nội, mùa cúm 2025–2026 đang chứng kiến sự trỗi dậy của biến thể K thuộc chủng cúm A/H3N2. Đây là biến thể mới xuất hiện với những thay đổi quan trọng trong cấu trúc, giúp virus lây lan nhanh chóng hơn.

Tính đến tháng 12/2025, biến thể K đã xuất hiện tại hơn 34 quốc gia. Tại khu vực Đông Nam Á, Indonesia đã ghi nhận nhiều ca bệnh nặng và tử vong. Tại Việt Nam, với xu hướng giao thương quốc tế mạnh mẽ, các chuyên gia nhận định biến thể K rất có thể đã và đang lưu hành, đòi hỏi người dân không được chủ quan.

Những nhóm đối tượng "đứng trước đầu sóng"

Cúm A/H3N2 không đối xử công bằng với tất cả mọi người. Biến thể K tiềm ẩn rủi ro cực lớn cho các nhóm yếu thế:

- Người cao tuổi (trên 65 tuổi): Chiếm tới 70–85% các ca tử vong do cúm.

- Trẻ em (đặc biệt dưới 5 tuổi): Trẻ dưới 6 tháng tuổi chưa được tiêm vaccine là nhóm có tỷ lệ nhập viện cao nhất.

- Phụ nữ mang thai: Nguy cơ nhập viện cao gấp 3 lần người bình thường, dễ dẫn đến sinh non hoặc mất thai.

- Người có bệnh nền: Tỷ lệ nhập viện cao gấp 7 lần so với người khỏe mạnh đối với các trường hợp mắc tim mạch, tiểu đường, phổi mạn tính hoặc béo phì.

Cảnh báo hệ lụy từ tâm lý "chờ qua Tết mới tiêm"

Trong nhịp sống hối hả cuối năm, nhiều gia đình chọn trì hoãn lịch tiêm vaccine. Tuy nhiên, BS Phạm Văn Phú – Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, khẳng định đây là sai lầm tai hại.

"Việc trì hoãn dù chỉ vài ngày cũng tạo ra khoảng trống miễn dịch. Tết là thời điểm giao lưu đông người, di chuyển liên tỉnh, thay đổi thời tiết và chế độ sinh hoạt đảo lộn. Nếu không có lá chắn vaccine, nguy cơ mắc bệnh và diễn tiến nặng là rất cao", BS Phú nhấn mạnh.

Việc tiêm đúng lịch giúp cơ thể đạt ngưỡng bảo vệ tối ưu. Nếu bỏ lỡ "cửa sổ vàng", các mũi tiêm nhắc lại phía sau cũng bị đẩy lùi, kéo dài thời gian cơ thể không có khả năng chống chọi với virus.

Vaccine cúm 2025–2026: Lá chắn hiệu quả trước biến thể K

Một tin vui cho cộng đồng là vaccine cúm mùa 2025–2026, đặc biệt là loại tứ giá, vẫn phát huy hiệu quả bảo vệ tốt trước biến thể K. Dữ liệu thực tế tại Anh (thu 2025) cho thấy vaccine giúp giảm nguy cơ nhập viện từ 72–75% ở trẻ em và 32–39% ở người lớn.

Đặc biệt, việc tiêm vaccine cho phụ nữ mang thai được ví như "món quà miễn dịch" đầu đời cho bé. Kháng thể từ mẹ truyền qua nhau thai giúp trẻ dưới 6 tháng tuổi giảm 64,5% nguy cơ mắc cúm trong giai đoạn bé chưa đủ tuổi tiêm chủng.

Cẩm nang phòng bệnh để đón Tết an lành

Để có một kỳ nghỉ Tết trọn vẹn, người dân cần chủ động thực hiện "lá chắn kép":

Tiêm chủng sớm: Cập nhật ngay các loại vaccine cúm, vaccine 6 trong 1, Rotavirus... ngay khi sức khỏe ổn định, không chờ đợi qua lễ.

Vệ sinh cá nhân: Rửa tay thường xuyên, đeo khẩu trang nơi đông người và che miệng khi ho, hắt hơi.

Sinh hoạt điều độ: Tránh thức khuya, hạn chế rượu bia và thực phẩm quá nhiều dầu mỡ để giữ vững sức đề kháng.

Lắng nghe cơ thể: Đi khám ngay khi có dấu hiệu bất thường, không tự ý điều trị tại nhà khi có triệu chứng cúm nặng.

Tết là dịp để sum vầy, đừng để những sơ suất trong việc phòng bệnh biến niềm vui thành nỗi lo viện phí. Chủ động tiêm chủng ngay hôm nay chính là cách bảo vệ thương hiệu sức khỏe của chính bạn và gia đình.