Ngày 26/7, đoàn chuyên gia tái thẩm định danh hiệu Công viên địa chất toàn cầu UNESCO gồm ông Yuanyuan Zheng và bà Sanja Marija Pellis (Mạng lưới Công viên địa chất toàn cầu) đã có buổi làm việc, khảo sát thực địa tại Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn, trên địa bàn các xã Đồng Văn và Mèo Vạc.

Đoàn đã kiểm tra nhiều điểm di sản địa chất, văn hóa, lịch sử và danh thắng tiêu biểu như Bảo tàng Văn hóa các dân tộc vùng Cao nguyên đá Đồng Văn, chợ phiên Đồng Văn, đèo Mã Pí Lèng, Tượng đài Thanh niên xung phong mở đường Hạnh Phúc, hẻm vực Tu Sản cùng một số điểm giới thiệu giá trị địa chất và văn hóa bản địa.

Trong quá trình khảo sát, các chuyên gia đánh giá công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản, hiệu quả quản lý, hoạt động giáo dục cộng đồng, phát triển du lịch bền vững và sự tham gia của người dân trong bảo tồn, quảng bá Công viên địa chất.

Đây là hoạt động quan trọng trong đợt tái thẩm định nhằm xem xét việc thực hiện các khuyến nghị trước đó, đánh giá hiệu quả quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản, làm cơ sở để UNESCO xem xét tiếp tục công nhận danh hiệu Công viên địa chất toàn cầu đối với Cao nguyên đá Đồng Văn.

Được mệnh danh là "thiên đường xám" giữa vùng cực Bắc Tổ quốc, Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn (Hà Giang cũ, nay là Tuyên Quang) từ lâu đã trở thành điểm đến hấp dẫn nhờ cảnh quan hùng vĩ cùng những giá trị địa chất, văn hóa đặc sắc.

Nằm ở độ cao trung bình từ 1.000-1.600m so với mực nước biển, Công viên địa chất trải rộng trên địa bàn nhiều xã như Quản Bạ, Nghĩa Thuận... Theo Mạng lưới Công viên địa chất toàn cầu (GGN), đây là một trong những vùng đá vôi tiêu biểu, lưu giữ dấu ấn lịch sử phát triển của vỏ Trái đất, hệ sinh thái đa dạng cùng kho tàng văn hóa lâu đời của các cộng đồng dân cư bản địa. 

Năm 2010, Cao nguyên đá Đồng Văn được UNESCO công nhận là Công viên địa chất toàn cầu, trải rộng trên diện tích hơn 2.300km².

Năm 2025, tại khuôn khổ Giải thưởng Du lịch Thế giới (World Travel Awards), Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn được vinh danh là "Điểm đến văn hóa hàng đầu thế giới". Đây là lần đầu tiên khu vực này được trao giải ở hạng mục văn hóa cấp thế giới, ghi nhận những nỗ lực của Hà Giang trong bảo tồn di sản gắn với phát triển du lịch bền vững.

Không chỉ sở hữu lịch sử địa chất hơn 550 triệu năm, Cao nguyên đá Đồng Văn còn được ví như "bảo tàng địa chất ngoài trời" với hệ thống karst, hóa thạch, hang động và các tầng trầm tích hình thành qua hàng trăm triệu năm. Đây còn là không gian sinh sống của 17 dân tộc như Mông, Lô Lô, Dao, Pu Péo… với kho tàng văn hóa phong phú, từ kiến trúc, lễ hội, tín ngưỡng, nghề thủ công đến âm nhạc và tri thức dân gian, tạo nên bản sắc riêng hiếm nơi nào có được.

Một trong những nét đặc trưng làm nên bản sắc của đồng bào các dân tộc trên Cao nguyên đá Đồng Văn là nghệ thuật sống hài hòa với đá. Trên vùng đất tưởng chừng chỉ có đá tai mèo khô cằn, người dân đã khéo léo xếp đá thành hàng rào, dựng nhà, tạo nên những nương ngô và ruộng bậc thang xanh mướt. 

Cao nguyên đá Đồng Văn thu hút du khách bởi khung cảnh thiên nhiên ấn tượng. Đặc biệt vào mùa xuân, hoa cải vàng, đào hồng và mận trắng đồng loạt nở rộ, điểm tô cho những ngôi nhà trình tường cổ kính giữa núi đá, tạo nên bức tranh vừa thơ mộng vừa đậm bản sắc văn hóa.

Không những thế, nơi đây còn sở hữu nhiều điểm đến nổi tiếng như Dinh thự họ Vương, phố cổ Đồng Văn, đèo Mã Pí Lèng, hẻm vực Tu Sản và núi Đôi Quản Bạ. Mỗi địa danh đều mang trong mình những giá trị riêng về địa chất, lịch sử và văn hóa, góp phần tạo nên sức hút đặc biệt của Cao nguyên đá Đồng Văn.