Nhà đầu tư nước ngoài đang trên đà rút số vốn kỷ lục lên tới hơn 1,12 nghìn tỷ rupee (hơn 12 tỷ USD) khỏi thị trường chứng khoán Ấn Độ trong tháng Ba, khi cuộc xung đột liên quan đến Iran làm gián đoạn nguồn cung dầu khí, gây sức ép lên nền kinh tế và làm dấy lên lo ngại về sự suy giảm tăng trưởng.

Con số này nhiều khả năng sẽ trở thành đợt bán ròng theo tháng lớn nhất trong lịch sử, vượt qua kỷ lục trước đó là 940 tỷ rupee ghi nhận vào tháng 10/2024, theo dữ liệu từ công ty lưu ký NSDL.

Ông Peeyush Mittal, quản lý danh mục tại Matthews Asia, nhận định: “Làn sóng rút vốn mạnh của các nhà đầu tư tổ chức nước ngoài (FII) trong tháng 3/2026 có liên quan trực tiếp đến xung đột tại Trung Đông. Xung đột càng kéo dài, tác động tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế Ấn Độ sẽ càng sâu sắc”.

Gia tăng lo ngại về đà tăng trưởng

Chỉ số Nhà quản trị Mua hàng (PMI) sơ bộ do HSBC công bố hôm 24/3 cho thấy hoạt động khu vực tư nhân của Ấn Độ trong tháng 3 đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ tháng 10/2022, khi nhu cầu trong nước suy yếu lấn át mức tăng mạnh nhất của các đơn hàng quốc tế.

Các doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết xung đột Trung Đông, điều kiện thị trường bất ổn và áp lực lạm phát gia tăng là những yếu tố chính kìm hãm tăng trưởng. Lạm phát chi phí hiện đã tiệm cận mức cao nhất trong gần 4 năm.

Là quốc gia nhập khẩu dầu lớn thứ ba thế giới và tiêu thụ khí hóa lỏng lớn thứ hai, Ấn Độ đang phải đối mặt với chi phí năng lượng tăng cao và tình trạng mua tích trữ do nguồn cung bị siết chặt sau khi eo biển Hormuz đóng cửa.

Theo ông Pankaj Murarka, CEO kiêm Giám đốc đầu tư của Renaissance Investment Managers, nếu giá dầu duy trì trong khoảng 85–95 USD/thùng sau chiến sự, dòng vốn rút thêm có thể lên tới 40–50 tỷ USD, tương đương hơn 1% GDP của Ấn Độ. Ông cũng cảnh báo điều này có thể kéo giảm tăng trưởng kinh tế của Ấn Độ xuống còn 6,5%, so với mức 7,2% trước đó.

Bà Hanna Luchnikava-Schorsch, Trưởng bộ phận Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương tại S&P Global Market Intelligence, nhận định Ấn Độ là “một trong những quốc gia dễ tổn thương nhất trước giá dầu tăng cao”, khi nhập khẩu dầu ròng chiếm khoảng 3,5% GDP. Theo bà, giá dầu cao kéo dài sẽ tiếp tục gây áp lực lên đồng rupee.

Bộ trưởng Tài chính Ấn Độ Nirmala Sitharaman cho biết nước này đã cắt giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng và dầu diesel trong nước, mỗi loại giảm 10 rupee/lít. Trong khi đó, Bộ trưởng Dầu mỏ và Khí đốt Hardeep Singh Puri cho biết Chính phủ sẽ phải chấp nhận “tổn thất lớn” về nguồn thu thuế để bù đắp thiệt hại cho các công ty dầu khí.

Theo các chuyên gia, hóa đơn năng lượng tăng cao cùng với dòng kiều hối từ Trung Đông chậm lại sẽ khiến thâm hụt tài khoản vãng lai và thâm hụt ngân sách của Ấn Độ gia tăng. Đồng thời, dòng vốn rút ra nhiều khả năng sẽ tiếp tục tăng do tâm lý “né rủi ro” toàn cầu và lo ngại về triển vọng tăng trưởng của nền kinh tế.

Đồng rupee suy yếu, tâm lý né rủi ro gia tăng

Trong tháng qua, chỉ số chứng khoán chuẩn Nifty 50 đã giảm khoảng 7,4%, trong khi đồng rupee mất giá mạnh so với USD và liên tục chạm đáy mới. Bất chấp các biện pháp can thiệp thường xuyên từ Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ, giới chuyên gia nhận định đồng nội tệ vẫn sẽ chịu áp lực khi thị trường năng lượng còn bất ổn.

Ông Saion Mukherjee, Trưởng bộ phận nghiên cứu cổ phiếu tại Nomura, cho rằng diễn biến của thị trường chứng khoán Ấn Độ phụ thuộc chặt chẽ vào giá dầu - yếu tố bị chi phối bởi tình hình địa chính trị Trung Đông. Ông cũng lưu ý mức định giá hiện tại của thị trường, với hệ số P/E dự phóng 1 năm là 17,5 lần, vẫn tương đối hấp dẫn so với mức 16,9 lần vào thời điểm xung đột Nga - Ukraine bùng phát đầu năm 2022.

Tuy nhiên, các nhà phân tích cảnh báo rằng mức định giá hấp dẫn chưa đủ để thu hút dòng vốn ngoại quay trở lại trong ngắn hạn. Tác động ngày càng rõ rệt của xung đột Trung Đông cùng với đồng rupee suy yếu vẫn là những rào cản lớn.

Ông Daniel Grosvenor, Giám đốc chiến lược cổ phiếu tại Oxford Economics, nhận định: “Chúng tôi không cho rằng mức giảm định giá hiện tại đủ hấp dẫn để lôi kéo nhà đầu tư nước ngoài trong thời gian tới”, đồng thời nhấn mạnh yếu tố bất ổn địa chính trị và mức độ rủi ro toàn cầu gia tăng.

Dữ liệu phân bổ tài sản của các quỹ châu Á (không bao gồm Nhật Bản) trong tháng 2 do Nomura tổng hợp cho thấy tỷ lệ quỹ giảm tỷ trọng đầu tư vào Ấn Độ đã tăng lên 68%, so với 63% của tháng trước. Trong báo cáo ngày 23/3, công ty môi giới này cũng xếp Ấn Độ vào nhóm “bị giảm tỷ trọng mạnh nhất” trong khu vực.