Diễn biến nhanh của chùm ca bệnh tại trường học

Theo thông tin từ hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, chùm ca bệnh khởi phát với trường hợp của học sinh H.H.K. (sinh năm 2014, lớp 7A5). Bệnh nhi bắt đầu có triệu chứng đau đầu từ ngày 12/10, sau đó sốt và nổi ban vào ngày 14/10. Đáng chú ý, bệnh diễn biến đặc biệt nhanh chóng, dẫn đến tình trạng sốc nhiễm trùng, suy đa cơ quan tối cấp và bệnh nhi đã không qua khỏi trong ngày 14/10 tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới.

Ngay sau đó, ba trường hợp khác cùng sinh năm 2014, học cùng trường và có yếu tố tiếp xúc gần cũng lần lượt nhập viện. Trường hợp thứ hai (N.A.B.M.) và thứ ba (N.T.A.Q.) cùng học lớp 7A2, nhập viện trong ngày 14 và 15/10. Đến chiều 17/10, ca bệnh thứ tư được ghi nhận là một nam sinh 12 tuổi, khởi phát với các triệu chứng sốt cao lên tới 40 độ C, đau mỏi cơ, xuất hiện chấm xuất huyết dưới da. Đặc biệt, ca bệnh thứ tư qua xét nghiệm PCR cho kết quả dương tính với não mô cầu nhóm B và đồng nhiễm thêm cúm B.

Điểm chung của các ca bệnh này là đều được phát hiện dương tính với vi khuẩn não mô cầu, lây truyền do có sự tiếp xúc gần trong không gian trường học. Hiện tại, cả ba học sinh đang được cách ly, điều trị tích cực bằng kháng sinh tại bệnh viện, sinh hiệu đã ổn định và được theo dõi sát sao.

Triển khai quyết liệt các biện pháp kiểm soát dịch

Ngay khi nhận được báo cáo về chùm ca bệnh nguy hiểm này, Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) đã lập tức vào cuộc, chỉ đạo Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh, Sở Y tế Thành phố và các cơ quan liên quan triển khai đồng bộ các biện pháp dập dịch, ngăn chặn lây lan chéo trong cộng đồng.

Về mặt dịch tễ, cơ quan chức năng đã tiến hành lập danh sách toàn bộ những người có tiếp xúc gần với các ca bệnh tại môi trường học đường và gia đình. Nhóm đối tượng này được giám sát, xét nghiệm phát hiện sớm và theo dõi sức khỏe nghiêm ngặt trong vòng 10 ngày. Đối với những trường hợp có chỉ định chuyên môn từ y tế, việc cho uống thuốc kháng sinh dự phòng đã được thực hiện. Tuy nhiên, Bộ Y tế đặc biệt khuyến cáo người dân tuyệt đối không tự ý mua và lạm dụng kháng sinh đại trà để tránh tác dụng phụ và tình trạng kháng thuốc.

Tại các cơ sở thu dung, bệnh viện tuyến cuối được yêu cầu tổ chức cách ly nghiêm ngặt, tuân thủ các quy định kiểm soát nhiễm khuẩn để bảo đảm không xảy ra lây nhiễm chéo. Đồng thời, ngành Y tế đã phối hợp chặt chẽ với ngành Giáo dục tiến hành tổng vệ sinh, khử khuẩn toàn bộ trường học, tăng cường thông khí lớp học và hướng dẫn học sinh các bước giữ gìn vệ sinh cá nhân chuẩn mực.

Chủ động nhận biết và dự phòng từ sớm

Nhiễm trùng não mô cầu (do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra) là một bệnh truyền nhiễm cấp tính vô cùng nguy hiểm. Bệnh lây qua đường hô hấp khi tiếp xúc với giọt bắn, đặc biệt dễ bùng phát trong các môi trường tập thể đông người. Điều đáng lo ngại nhất là bệnh thường khởi phát đột ngột và diễn tiến suy đa tạng, sốc nhiễm khuẩn chỉ trong vài giờ đồng hồ. Các triệu chứng ban đầu như sốt, đau đầu, mệt mỏi rất dễ bị nhầm lẫn với cảm cúm thông thường.

Các chuyên gia y tế nhấn mạnh, người dân cần đến ngay cơ sở y tế khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm như: sốt cao đột ngột kèm mệt lả, đau đầu dữ dội, cứng gáy, buồn nôn, sợ ánh sáng, và đặc biệt là nổi ban xuất huyết dưới da (ban màu đỏ hoặc tím, không mất màu khi ấn vào). Phụ huynh tuyệt đối không nên chờ đến khi trẻ có đầy đủ các triệu chứng điển hình (như nổi ban hay rối loạn ý thức) mới đưa đi cấp cứu, bởi mỗi giờ chậm trễ đều đe dọa trực tiếp đến tính mạng và có thể để lại các di chứng nặng nề như tổn thương thần kinh, mất thính lực hay hoại tử chi.

Để bảo vệ bản thân và gia đình, người dân cần thực hiện tốt vệ sinh cá nhân, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, che miệng khi ho, hắt hơi và súc họng bằng dung dịch sát khuẩn. Không gian sống và học tập cần được giữ thông thoáng, lau chùi thường xuyên các bề mặt tiếp xúc.

Đặc biệt, biện pháp phòng bệnh chủ động và hữu hiệu nhất là tiêm vắc-xin phòng não mô cầu. Hiện nay, Việt Nam đã có các loại vắc-xin phòng ngừa các nhóm huyết thanh B, BC và A, C, Y, W-135 phù hợp cho nhiều độ tuổi từ trẻ nhỏ đến người lớn. Người dân nên tham khảo ý kiến bác sĩ để tiêm phối hợp đúng phác đồ, tạo ra một "lá chắn" miễn dịch toàn diện, bảo vệ sức khỏe trước căn bệnh truyền nhiễm nguy hiểm này.