Rào cản chuyển đổi số tại các đơn vị cấp cơ sở

Tại sự kiện "CSR Day 2026 – Khơi mở làn sóng tác động mới", đại diện các bên đã nhìn nhận thẳng thắn về thị trường thương mại điện tử Việt Nam năm 2025 với quy mô đạt 32 tỷ USD, đóng góp gần 2/3 giá trị nền kinh tế số quốc gia. Tuy nhiên, việc đưa hàng Việt và các nhà bán hàng địa phương hiện diện sâu hơn trên các nền tảng này vẫn đang đối mặt với nhiều rào cản về hạ tầng logistics, năng lực vận hành chuyên nghiệp và kỹ năng số. Đặc biệt, sự thiếu hụt kiến thức về quản trị thương hiệu và tuân thủ các quy định pháp lý tại cấp cơ sở đang trở thành điểm nghẽn lớn, khiến nông sản Việt thường xuyên đối diện với thách thức về tính mùa vụ cũng như khả năng tiếp cận các thị trường xa.

Ông Nguyễn Lâm Thanh, đại diện TikTok tại Việt Nam, chia sẻ: "Năm 2025, Việt Nam thay đổi từ chính quyền 3 cấp xuống còn 2 cấp đã tác động nhiều đến các hoạt động trên sàn thương mại điện tử như TikTok Shop. Tuy nhiên, điểm đáng mừng là thương mại điện tử đã đến tận xã phường của 34 tỉnh thành, tiếp cận người bán hàng và thay đổi hình thức bán hàng từ truyền thống lên môi trường số. Nhờ đó, số lượng sản phẩm bán ra tốt, doanh thu tốt hơn và người dùng cũng dễ tiếp cận, lựa chọn hơn".

Việc chuyển đổi tư duy từ phương thức kinh doanh truyền thống sang môi trường số đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng về nền tảng quản trị cũng như tư duy xây dựng thương hiệu bền vững. Bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), nhận định: "Thương mại điện tử không chỉ là xu hướng mà cần sự bền vững, có như thế các nhà sản xuất, bán hàng trên nền tảng số mới có thể đi đường dài. Đồng thời, các địa phương cũng cần đưa sản phẩm chất lượng lên sàn thương mại điện tử, không chỉ là bán hàng mà còn thể hiện trách nhiệm với người tiêu dùng".

Nhìn lại kết quả năm 2025, với hơn 30.000 người bán được đào tạo bài bản về kỹ năng quản lý gian hàng, livestream và hơn 200.000 sản phẩm OCOP được định danh uy tín, có thể thấy đây là bước đệm quan trọng. Tuy nhiên, để tránh tình trạng phát triển nóng nhưng thiếu chiều sâu, việc chuẩn hóa quy trình từ cấp xã vẫn là yếu tố then chốt. Sự đồng hành giữa cơ quan quản lý và các nền tảng số không chỉ giúp nông sản Việt tháo gỡ khó khăn về logistics mà còn trở thành bảo chứng cho uy tín và sức cạnh tranh lâu dài của các sản phẩm đặc sản vùng miền khi vươn ra khỏi phạm vi địa phương.

Giải pháp đột phá từ mô hình kết nối toàn diện

Để khắc phục những rào cản trên, TikTok Shop đã triển khai sáng kiến “Địa phương vươn mình” với mô hình hai cấp gồm “Mỗi tỉnh một shop” và “Xã thương mại điện tử”. Sáng kiến này không chỉ tập trung vào hoạt động bán hàng mà còn chú trọng xây dựng năng lực kinh doanh số dựa trên lợi thế bản địa, đồng thời huy động sự tham gia đồng bộ từ chính quyền địa phương, cộng đồng nhà bán hàng, nhà sáng tạo nội dung và hệ sinh thái đối tác. Thông qua việc hình thành các gian hàng đặc trưng, mỗi địa phương có thể chủ động quảng bá câu chuyện thương hiệu và bản sắc văn hóa tới người tiêu dùng trên cả nước.

Bà Trần Thị Tân, Giám đốc Trách nhiệm Xã hội TikTok Shop, chia sẻ: "Khi một sản phẩm OCOP, một sản vật làng nghề hay một phiên livestream của người nông dân có thể tiếp cận người tiêu dùng trên cả nước, một cơ hội mới cho tăng trưởng kinh tế địa phương được mở ra. Những kết quả của 'Hàng Việt vươn mình' năm 2025 cho thấy hiệu quả của các chương trình được TikTok Shop triển khai nhằm hỗ trợ hàng Việt và nhà bán hàng địa phương tăng trưởng ở quy mô lớn".

Tiếp nối đà tăng trưởng đó, TikTok Shop đã công bố gói hỗ trợ trị giá 100 tỷ đồng trong 6 tháng cuối năm 2026. Gói ưu đãi này tập trung vào các nhà bán hàng mới, đặc biệt là nhóm sản phẩm OCOP, nông sản và làng nghề truyền thống thông qua việc tối ưu phí hoa hồng, phí giao dịch cùng các tín dụng quảng cáo. Những con số ấn tượng từ năm 2025 như 600 tấn khoai sâm đất hay 54 tấn vải thiều Bắc Ninh được tiêu thụ thành công đã cho thấy khi công nghệ được kết hợp với nội dung số, khả năng tiếp cận thị trường có thể tăng trưởng vượt bậc.

Ông Nguyễn Minh Tiến, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại Nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), khẳng định: "Những mô hình hợp tác với các nền tảng số như TikTok Shop cho thấy khi công nghệ, dữ liệu thị trường, truyền thông số, nội dung sáng tạo và năng lực vận hành hiện đại được kết nối hiệu quả. Chúng ta có thể hình thành những phương thức thương mại mới, giúp rút ngắn khoảng cách từ vùng sản xuất đến người tiêu dùng, nâng cao giá trị nông sản, mở rộng thị trường và tăng sức cạnh tranh cho nông nghiệp Việt Nam trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số".

Với sự kết nối đa bên, hàng Việt sẽ không chỉ dừng lại ở thị trường nội địa mà còn sẵn sàng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu thông qua thương mại điện tử xuyên biên giới. Việc chuẩn hóa quy trình từ cấp xã cũng góp phần giúp nông sản Việt nâng cao giá trị gia tăng, tạo tiền đề cho sự phát triển kinh tế bền vững. Thông qua việc phối hợp chặt chẽ với các cơ quan quản lý, TikTok Shop đang từng bước khẳng định vai trò cầu nối, biến thương mại điện tử trở thành công cụ thiết thực để phát huy bản sắc văn hóa và nâng tầm thương hiệu Việt trên bản đồ số quốc tế.