Nhờ chủ động triển khai cùng hành động quyết liệt của cơ quan trung ương và địa phương nên thiệt hại về người và kinh tế do thiên tai năm 2019 giảm mạnh.

Theo báo cáo tổng kết công tác phòng chống thiên tai năm 2019, triển khai nhiệm vụ thời gian tới của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNT), năm 2019, thiên tai không dồn dập, khốc liệt nhưng mang nhiều yếu tố cực đoan, dị thường trên khắp các vùng miền. Cụ thể, có 8 cơn bão và 4 ATNĐ; 10 trận lũ quét, sạt lở đất; 04 đợt rét đậm, rét hại; 13 đợt nắng nóng; 63 trận mưa lớn, ngập lụt; 13 trận động đất; triều cường, sạt lở bờ sông, xói lở bờ biển tại nhiều khu vực,…

Một số trận thiên tai cực đoan điển hình như mưa lớn sau hoàn lưu bão số 3 đã quét sạch toàn bộ bản Sa Ná (huyện Quan Thanh Hoá); mưa lớn lịch sử tại đảo Phú Quốc (Kiên Giang) và tại thành phố Vinh (Nghệ An) gây ngập lụt nghiêm trọng, bất thường tại các khu vực trên.

Tuy nhiên, ngay từ đầu năm, công tác phòng chống thiên tai đã được lãnh đạo Đảng, Nhà nước đặc biệt quan tâm; Ban Bí thư đã ban hành Chỉ thị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai.

Công tác truyền thông về phòng chống thiên tai cũng được chú trọng với nhiều hình thức phong phú qua báo, đài, mạng xã hội, các cuộc thi trong trường học,... góp phần nâng cao nhận thức cũng như cung cấp thông tin nhanh chóng đến cộng đồng. Điển hình, trận bão số 5 nhà nước đã triển khai nhắn tin đến trên 7,7 triệu thuê bao di động để người dân chủ động ứng phó.

Bên cạnh đó, các địa phương luôn chủ động triển khai, hành động quyết liệt đến cơ sở trong ứng phó với các đợt thiên tai lớn; lực lượng vũ trang đã phát huy vai trò quan trọng chủ công trong công tác ứng phó sự cố thiên tai và tìm kiếm cứu nạn, tổ chức kêu gọi, thông báo cho hơn 2 triệu lao động trên 500.000 lượt tàu thuyền tránh trú bão tổ chức sơ tán hơn 18.000 hộ dân trong các tình huống thiên tai đến nơi an toàn.

Phó trưởng ban thường trực Ban chỉ đạo Trung ương về Phòng chống thiên tai - Bộ trưởng Bộ NN-PTNT Nguyễn Xuân Cường đánh giá, công tác PCTT đã đi vào chiều sâu, bám sát yêu cầu thực tiễn, công tác dự báo, cảnh báo, chỉ đạo điều hành đã có những tiến bộ tích cực, góp phần giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản, đặc biệt năm 2019, không có thiệt hại về người trên biển trực tiếp do bão gây ra.

Nhờ đó, thiệt hại do thiên tai năm 2019 đã được giảm thiểu so với những năm trước đây. Cụ thể, 133 người chết và mất tích (giảm 40% so với năm 2018 là 224 người); tổng thiệt hại về kinh tế trên 7.000 tỷ đồng (giảm 65% so với năm 2018 là 20.000 tỷ đồng).

Tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 03/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Bộ NNPTNT và các địa phương tăng cường công tác quản lý đê điều, sẵn sàng các phương án hộ đê, chống lũ, bão năm 2020.

Tại Chỉ thị số 1391/TT-BNN-PCTT, Bộ trưởng Bộ NNPTNT Nguyễn Xuân Cường yêu cầu hoành thành công tác tu bổ, duy tu, bảo dưỡng đê điều và công trình liên quan đến đê điều đang thi công.

Trong đó, đối với sự cố đê điều đã xảy ra trong các mùa lũ, bão cần đặc biệt quan tâm và tập trung mọi nguồn lực để hoàn thành việc xử lý; đồng thời lập phương án bảo vệ trọng điểm trong mùa mưa bão 2020.

Tổng Cục trưởng Tổng cục Phòng Chống Thiên tai Trần Quang Hoài trực tiếp kiểm tra công tác phòng chống lụt tại khu vực đê sông Bùi (Chương Mỹ, Hà Nội). Ảnh: Ngọc Hà

Huy động mọi nguồn lực của địa phương để chủ động xử lý những sự cố phát sinh đột xuất trước, trong mùa lũ, bão và tu bổ thêm đối với các hạng mục cần thiết khác nhằm hạn chế đến mức thấp nhất các sự cố khi có lũ, bão.

Chỉ đạo các cơ quan liên quan tăng cường kiểm tra, đôn đốc, phát hiện và giải quyết kịp thời các khó khăn, vướng mắt để đẩy nhanh tiến độ hoàn thành việc tu bổ, nâng cấp đê, duy tu, bão dưỡng chống xuống cấp hệ thống đê điều đảm bảo chất lượng, kịp thời đưa công trình vào chống lũ năm 2020…

Đối với những cống đã xảy ra sự cố do lũ những năm trước, cống mới xây dựng nhưng chưa được vận hành trong điều kiện có lũ cao hoặc cống đang thi công cần phải xây dựng phương án cụ thể để chủ động xử lý khi sự cố xảy ra.

Cần quan tâm đến các cống đã xảy ra sự cố như: Cẩm Đình, Liên Mạc (Hà Nội); Tắc Giang (Hà Nam); Long Phương (Bắc Ninh).

Đặc biệt, cần chủ động phương án sẵn sàng hộ đê trong lũ, bão.

Đánh giá thường xuyên hiện trạng hệ thống đê điều, phát hiện những hư hỏng, các yếu tố bất lợi có nguy cơ đe dọa an toàn đê điều; xây dựng, triển khai phương án hộ đê theo phương châm “4 tại chỗ”.

Đồng thời, phối hợp chặt chẽ với lực lượng quân đội đóng trên địa bàn để chuẩn bị hộ đê theo phương án và kế hoạch được duyệt. Triển khai các biện pháp an toàn đê, đặc biệt là các vị trí đê xung yếu, trọng điểm. Sẵn sàng phương án hộ đê, ứng phó trong điều kiện xảy ra bão, lũ lớn, lũ cực lớn…

Minh Nhật