Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định chi tiết Nghị quyết số 43 về chính sách giảm thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cá nhân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp. Theo đề xuất, chính sách giảm thuế được thiết kế nhằm hỗ trợ nhóm hộ kinh doanh và doanh nghiệp có quy mô doanh thu không lớn, qua đó giảm chi phí thuế và tạo thêm nguồn lực cho hoạt động sản xuất, kinh doanh trong giai đoạn 2026-2027.

Theo dự thảo, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng trong năm 2026 và 2027 sẽ được giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân phải nộp của kỳ tính thuế tương ứng đối với thu nhập từ hoạt động kinh doanh. Khoản giảm thuế được tính trên toàn bộ thu nhập từ hoạt động sản xuất, kinh doanh, không phân biệt phương pháp tính thuế thu nhập cá nhân.

Đối với hộ kinh doanh dự kiến có doanh thu trong kỳ tính thuế năm 2026 hoặc 2027 không quá 10 tỷ đồng, người nộp thuế được kê khai số thuế được giảm cùng hồ sơ khai thuế quý, khai thuế năm hoặc hồ sơ quyết toán thuế theo quy định.

Trường hợp tổ chức, cá nhân thực hiện khấu trừ, khai thay hoặc nộp thay thuế cho hộ kinh doanh, số thuế được giảm 30% được xác định trên phần doanh thu thuộc phạm vi khấu trừ, khai thay hoặc nộp thay theo tháng hoặc quý. Tuy nhiên, việc áp dụng chính sách được gắn với doanh thu thực tế của toàn bộ hoạt động kinh doanh. Sau đó, hộ kinh doanh phải căn cứ tổng doanh thu thực tế để xác định lại điều kiện được hưởng ưu đãi.

Nếu tổng doanh thu thực tế vượt 10 tỷ đồng, hộ kinh doanh không còn thuộc diện được giảm thuế. Khi đó, người nộp thuế phải kê khai điều chỉnh và nộp bổ sung số thuế đã được giảm cùng hồ sơ khai thuế của quý phát sinh doanh thu vượt ngưỡng 10 tỷ đồng. Đáng chú ý, theo đề xuất, phần thuế phải nộp bổ sung do xác định lại điều kiện giảm thuế sẽ không bị tính tiền chậm nộp. Quy định này nhằm tạo điều kiện để hộ kinh doanh chủ động áp dụng chính sách giảm thuế trên cơ sở doanh thu dự kiến, đồng thời bảo đảm việc hưởng ưu đãi được điều chỉnh theo kết quả kinh doanh thực tế.

Chính sách giảm 30% được Bộ Tài chính đề xuất áp dụng tương tự đối với thuế thu nhập doanh nghiệp. Cụ thể, doanh nghiệp và tổ chức được thành lập theo pháp luật Việt Nam có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng sẽ được giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026 và 2027.

Nhóm đối tượng này bao gồm doanh nghiệp được thành lập theo Luật Doanh nghiệp; tổ chức thành lập theo Luật Hợp tác xã; đơn vị sự nghiệp và các tổ chức khác được thành lập theo pháp luật Việt Nam có hoạt động sản xuất, kinh doanh và phát sinh thu nhập.

Điểm đáng chú ý là chính sách giảm thuế được áp dụng cả với trường hợp doanh nghiệp đang hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp khác. Khi đó, mức giảm 30% được tính trên số thuế phải nộp sau khi đã trừ các khoản ưu đãi thuế theo quy định.

Cách tính này giúp xác định rõ số thuế thực tế được giảm, tránh việc áp dụng chồng lấn giữa nhiều chính sách ưu đãi thuế. Theo dự thảo, doanh nghiệp có doanh thu dự kiến không quá 10 tỷ đồng được tự xác định số thuế thu nhập doanh nghiệp được giảm khi thực hiện tạm nộp thuế theo quý.

Cơ chế này giúp doanh nghiệp có thể chủ động tính toán nghĩa vụ thuế ngay trong năm, thay vì phải chờ đến khi hoàn tất kỳ quyết toán mới xác định phần thuế được hưởng chính sách. Tuy nhiên, tương tự đối với hộ kinh doanh, điều kiện doanh thu sẽ được xác định trên cơ sở kết quả thực tế của kỳ tính thuế.

Nếu tổng doanh thu thực tế vượt 10 tỷ đồng, doanh nghiệp không còn đáp ứng điều kiện giảm thuế và phải kê khai, nộp đủ phần thuế còn thiếu theo quy định. Như vậy, ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng đóng vai trò là tiêu chí quan trọng để xác định phạm vi áp dụng chính sách trong cả hai nhóm đối tượng là hộ kinh doanh và doanh nghiệp.

Việc giảm 30% thuế trong hai năm 2026 và 2027, nếu được ban hành theo đề xuất, sẽ trực tiếp làm giảm nghĩa vụ thuế đối với nhóm hộ kinh doanh và doanh nghiệp có doanh thu không quá 10 tỷ đồng. Đối với doanh nghiệp nhỏ, phần thuế được giảm có thể tạo thêm nguồn lực để bổ sung vốn lưu động, đầu tư máy móc, công nghệ, mở rộng thị trường hoặc duy trì việc làm. Với hộ kinh doanh, chính sách cũng góp phần giảm áp lực chi phí và hỗ trợ duy trì hoạt động trong bối cảnh yêu cầu quản lý thuế ngày càng được chuẩn hóa.

Việc cho phép người nộp thuế chủ động xác định số thuế được giảm cũng hướng tới đơn giản hóa quá trình thực hiện chính sách. Tuy nhiên, cơ chế kiểm tra lại theo doanh thu thực tế sẽ giúp hạn chế tình trạng áp dụng ưu đãi không đúng đối tượng.

Theo dự thảo, chính sách được áp dụng trong hai kỳ tính thuế năm 2026 và 2027. Việc Bộ Tài chính lấy ý kiến nhằm tiếp tục hoàn thiện các quy định về đối tượng, điều kiện, cách tính và trách nhiệm kê khai trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.