Giá dầu thế giới đã tăng mạnh lên 116 USD/thùng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố muốn “chiếm lấy dầu mỏ của Iran”, khiến thị trường chứng khoán châu Á lao dốc.

Dầu Brent – chuẩn tham chiếu quốc tế – đã tăng giá 2% trong phiên giao dịch đầu ngày thứ Hai (30/3), sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết nước này có thể chiếm giữ đảo Kharg, trung tâm xuất khẩu dầu của Iran.

Trong cuộc phỏng vấn với tờ Financial Times hôm Chủ nhật (29/3), ông Trump nói: “Thành thật mà nói, điều tôi thích nhất là lấy dầu của Iran, nhưng một số người ngốc nghếch ở Mỹ hỏi: ‘Tại sao ông làm vậy?’ Nhưng họ là những kẻ ngốc. Có thể chúng tôi sẽ chiếm đảo Kharg, cũng có thể không. Chúng tôi có rất nhiều lựa chọn”.

Tại châu Á, nơi các nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào nguồn dầu khí từ Vùng Vịnh, thị trường chứng khoán đã giảm mạnh. Chỉ số Nikkei của Nhật Bản giảm 3%, trong khi chỉ số Kospi của Hàn Quốc giảm hơn 5%. Chỉ số Hang Seng của Hồng Kông (Trung Quốc) giảm khoảng 1%.

Thị trường chứng khoán châu Âu giảm nhẹ trong phiên giao dịch đầu ngày thứ Hai (30/3), với việc chỉ số Stoxx 600 giảm 0,1%. Chỉ số FTSE 100 của Anh tăng nhẹ 0,2%, dẫn đầu bởi các công ty khai khoáng Rio Tinto và Glencore.

Trong khi đó, giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu cũng tăng mạnh do lo ngại nguồn cung sẽ tiếp tục bị gián đoạn. Giá khí đốt kỳ hạn một tháng tại Hà Lan tăng 1,6% lên hơn 55 euro/MWh.

Các nhà đầu tư ngày càng lo lắng khi xung đột Trung Đông leo thang trong những ngày gần đây, với việc thêm 3.500 binh sĩ Mỹ được triển khai tới khu vực này.

Lực lượng phiến quân Houthi ở Yemen cũng đã tham gia cuộc xung đột khi phóng tên lửa đạn đạo vào các mục tiêu của Israel, làm gia tăng nguy cơ lan rộng chiến sự và có thể làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu.

Video Tổng thống Donald Trump nói Mỹ có thể “chiếm lấy dầu mỏ của Iran” - Nguồn clip: WION

“Hiện vẫn chưa có dấu hiệu rõ ràng về việc chấm dứt xung đột và với hàng loạt thông tin gần đây, nhà đầu tư vẫn lo ngại về một đợt leo thang mới”, các nhà phân tích tại Deutsche Bank nhận định.

Cuộc chiến tại Trung Đông đã đẩy giá dầu thô thế giới lên mức cao kỷ lục, với việc dầu Brent đang hướng tới mức tăng giá hàng tháng lớn nhất từ trước đến nay – tăng 59% kể từ đầu tháng 3 – vượt qua kỷ lục trước đó là 46% vào tháng 9 năm 1990 sau khi cố Tổng thống Iraq Saddam Hussein mở chiến dịch quân sự ở Kuwait.

Thủ tướng Anh Keir Starmer dự kiến sẽ tổ chức các cuộc đàm phán vào chiều thứ Hai (30/3) với lãnh đạo các tập đoàn Shell, BP và công ty năng lượng Na Uy Equinor, cùng các Giám đốc điều hành (CEO) trong lĩnh vực tài chính, bảo hiểm và vận tải biển liên quan đến cuộc khủng hoảng Trung Đông. Ông được cho là sẽ thảo luận các biện pháp khẩn cấp nhằm kiểm soát tác động từ việc Iran phong tỏa eo biển Hormuz.

Giá dầu Brent đã có lúc lên tới 119,50 USD/thùng trong tháng 3, mức cao nhất kể từ tháng 6 năm 2022, sau khi Iran gần như đóng cửa eo biển này – nơi thường vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu khí toàn cầu.

Bà Ipek Ozkardeskaya, chuyên gia phân tích cấp cao tại ngân hàng Swissquote cho biết: “Có những dự đoán rằng giá dầu có thể tăng lên 150 USD, thậm chí 200 USD/thùng nếu chiến tranh không kết thúc sớm. Tôi cho rằng nhu cầu sẽ bị ảnh hưởng mạnh nếu giá tăng cao như vậy. Nếu giá dầu trên mức 120–130 USD/thùng, nguy cơ suy thoái toàn cầu sẽ chiếm ưu thế và kìm hãm đà tăng giá”.

Giá nhôm tại châu Á đã tăng hơn 5% sau khi Iran tấn công các nhà sản xuất nhôm tại Bahrain và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) vào cuối tuần qua, bà Ozkardeskaya cho biết thêm.

Trong khi đó, Bộ trưởng Tài chính Anh Rachel Reeves dự kiến sẽ cảnh báo các quốc gia G7 (một liên minh gồm 7 nước có nền công nghiệp tiên tiến: Anh, Mỹ, Đức, Nhật Bản, Pháp, Canada và Italy) rằng họ cần đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch để bảo vệ nền kinh tế trước các cú sốc giá dầu khí toàn cầu. Bà và Bộ trưởng Năng lượng Ed Miliband sẽ tham dự cuộc họp trực tuyến với các Bộ trưởng tài chính và năng lượng G7 vào thứ Hai (30/3).

Diễn biến này xảy ra trong bối cảnh các đại diện ngành công nghiệp cảnh báo có thể xảy ra “tình trạng thiếu hụt tạm thời” tại các trạm xăng ở Anh, khi nguồn cung bị siết chặt bởi xung đột Trung Đông, vốn đã đẩy giá xăng trung bình lên trên mức 150 xu/lít.