Nền kinh tế lớn thứ 2 Đông Nam Á nhận ‘mưa chỉ trích’ vì vung tiền khuyến khích người dân dùng xe điện
Dự án năng lượng lên đến 200 tỷ baht của Thái Lan đang mang đến nhiều mối lo ngại.
Kế hoạch phân bổ 200 tỷ baht (gần 160.715 tỷ đồng) của Thái Lan – nền kinh tế lớn thứ 2 Đông Nam Á cho quá trình chuyển dịch năng lượng, tập trung vào hệ thống điện mặt trời áp mái và xe điện chạy bằng pin, đã dấy lên mối lo ngại lớn giữa các nhà kinh tế và nhà lập pháp về tính minh bạch cũng như tính khả thi.
Khoản ngân sách này chiếm một nửa gói vay khẩn cấp 400 tỷ baht (gần 321.430 tỷ đồng) đầy tranh cãi được nội các “xứ sở Chùa Vàng” phê duyệt, đang bị chỉ trích vì thiếu các chi tiết cụ thể và cơ chế giám sát rõ ràng.
Ông Anusorn Tamajai, Hạ nghị sĩ Đảng Nhân dân Thái Lan, nhà kinh tế kiêm Phó Chủ tịch Ủy ban Hạ viện về tài chính, các vấn đề tài khóa, định chế tài chính và thị trường tài chính cảnh báo rằng dự án này có nguy cơ gây lãng phí ngân sách.
“Tôi chắc chắn rằng nhiều dự án thuộc gói 200 tỷ baht này sẽ gây lãng phí và thừa thãi”, ông nhận định, đồng thời lưu ý về sự thiếu vắng của các nghiên cứu khả thi và báo cáo đánh giá hiệu quả.
Ông Anusorn lập luận rằng các dự án năng lượng sạch nên được tài trợ thông qua quy trình ngân sách hàng năm để Quốc hội Thái Lan có thể giám sát, thay vì thông qua một sắc lệnh vay khẩn cấp nhằm né tránh sự kiểm duyệt.
Ông cho biết kế hoạch này chỉ đưa ra các hướng dẫn chung chung mà không có mục tiêu, phương pháp hay chỉ số đánh giá cụ thể. Với việc khoản vay dự kiến sẽ được giải ngân trong vòng 18 tháng, nhiều người vẫn hoài nghi về việc liệu có thể đạt được tiến triển rõ rệt nào trong một khoảng thời gian ngắn như vậy hay không.
Việc Thái Lan phải chật vật để thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình một phần là do chi phí năng lượng cao và việc sử dụng năng lượng kém hiệu quả.
Video Thái Lan tung gói hỗ trợ 241 triệu USD ứng phó khủng hoảng năng lượng - Nguồn clip: Báo Nhân Dân
Ông Anusorn thúc giục Chính phủ của Thủ tướng Anutin Charnvirakul cần làm rõ cách thức thu hút khu vực tư nhân cùng đầu tư vào các dự án năng lượng, đi kèm với các tiêu chí minh bạch về thời gian hoàn vốn và tính khả thi về mặt kinh tế.
Chính trị gia này cũng nhấn mạnh nhu cầu đầu tư vào nguồn nhân lực, bao gồm việc đào tạo các kỹ thuật viên cộng đồng và lao động địa phương về lắp đặt pin mặt trời, thiết kế hệ thống và bảo trì.
Hạ nghị sĩ Đảng Nhân dân cho biết, việc xây dựng một lực lượng lao động chuyên gia năng lượng sạch trên toàn quốc sẽ tạo ra việc làm tại địa phương, giảm làn sóng di cư đến các thành phố lớn và tăng cường khả năng tự chủ năng lượng của Thái Lan.
Bên cạnh đó, ông Anusorn kêu gọi sự hợp tác tích hợp giữa các Bộ ngành để chuẩn bị đội ngũ kỹ sư và chuyên gia công nghệ, đồng thời nâng cao kiến thức về công nghệ lưới điện thông minh (smart grid) cũng như công nghệ thu hồi và lưu trữ carbon.
Lưới điện thông minh sẽ cho phép các hộ gia đình trở thành nhà sản xuất và người bán điện, từ đó nâng cao cả tính độc lập về năng lượng lẫn các cơ hội kinh tế.
