Loại quả xưa trồng làm cảnh, nay thành đặc sản dân thành phố ưa chuộng
Quả mắc sim - thứ quả vừa chua vừa chát nhưng lại thứ đặc sản của Tây Bắc gây thương nhớ cho biết bao người từng nếm thử loại quả này. Mắc sim thường được ăn kèm với củ đậu thái lát, me chua, chẳm chéo...
 |
| Mắc sim mọc hoang ở trong rừng, hoặc được người dân vùng cao trồng làm hàng rào, trồng làm cảnh. |
Vùng đất Tây Bắc nổi tiếng với nhiều loại quả lạ khiến bạn phải "chảy nước miếng" mỗi khi nhắc tới, trong đó có quả mắc sim. Với nhiều người, thứ quả này vô cùng lạ lẫm, nhưng với người dân ở Tây Bắc, quả mắc sim dân dã, vô cùng quen thuộc. Chúng mọc hoang ở trong rừng, hoặc được người dân vùng cao trồng làm hàng rào, trồng làm cảnh.
Mắc sim còn có tên gọi khác là khế rừng, khế mèo là tên tiếng Thái để chỉ một loại quả rừng màu xanh giống quả mướp đắng, dài khoảng 5 – 7cm, vỏ xù xì và hơi ráp. Tầm tháng 8 đến tháng 10 hàng năm, khi nắng thu trải vàng trên những thửa ruộng bậc thang bát ngát cũng là thời điểm những cô gái Thái lên rừng tìm quả mắc sim.
Quả mắc sim chỉ ăn được khi còn xanh. Loại quả này chứa rất nhiều nhựa. Khi cắt, những dòng nhựa trắng trong như sữa mẹ tuôn ra, đề lộ phần thịt quả có vị chua và chát khé cổ.
Chua chát là vậy nhưng quả mắc sim lại được người dân Sơn La rất ưa chuộng. Họ thường kết hợp nó với 1 số loại hoa quả khác như: Củ đậu, táo mèo, me chua, tạo nên món ăn vặt cực ngon trong những cuộc tụ tập, hàn huyên.
 |
| Chua chát là vậy nhưng quả mắc sim lại được người dân Sơn La rất ưa chuộng. |
Chị Oanh (ở Na Pản, xã Chiềng Đông, huyện Yên Châu, Sơn La) cho biết cách ăn của quả mắc sim cũng giống với quả nhót xanh. Mắc sim hái về được rửa sạch, ngắt cuống cho chảy hết nhựa, sau đó thái lát mỏng. Người ta cũng ăn mắc sim với rau sống và chấm chẳm chéo như ăn trái nhót xanh.
Với những quả già hơn, người ta sẽ rửa sạch, nạo lấy lớp vỏ bên ngoài sau đó trộn với tỏi, ớt, muối, bột ngọt, rau mùi đã giã nhuyễn hoặc xắt nhỏ, sau đó đổ thêm ít nước ấm. Người dân vùng cao cũng hay dùng cách chế biến này đối với xoài hoặc mơ. Món này cũng có thể ăn kèm thêm với rau thơm hoặc cơm.
"Quả này chua lắm, chua khé cổ hơn cả khế chua nhưng nếu biết cách kết hợp thì nó lại ngon và lạ miệng, có mùi vị riêng, khá hấp dẫn", chị Oanh chia sẻ.
 |
| Loại quả này chua khé cổ nhưng nếu biết kết hợp thì sẽ có mùi vị rất riêng. |
Là người bán quả mắc sim ở thành phố Sơn La, chị Quyên cho hay: "Mắc sim bán kết hợp với củ đậu rất đắt khách, đây là món ăn vặt mà các chị em ưa chuộng thời gian gần đây. Năm ngoái mỗi ngày tôi bán được khoảng 30-50kg mắc sim và củ đậu. Đắt hàng nhất vào tầm buổi trưa khi các chị em công sở tan làm, họ mua rất nhiều.
Không chỉ bán nguyên quả, tôi còn cắt sẵn, đóng gói cùng với củ đậu và chẩm chéo, bán theo combo và rất đắt hàng. Mỗi chùm 5 quả mắc sim được bán với giá 10-15.000 đồng, tương đương gần 100.000 đồng/kg".
Ngoài việc được bày bán ở các khu chợ truyền thống, quả mắc sim còn được rao bán rôm rả trên mạng xã hội, thu hút rất nhiều lượt mua và quan tâm. Đa phần đều được bán dưới dạng combo để thỏa mãn nhu cầu của khách hàng muốn thưởng thức món ăn vặt, chua ứa miếng đến từ rừng núi này.
Chị Quyên nói thêm, trước đây thứ quả dại này có đầy trong các cánh rừng nhưng chỉ có người dân vùng cao hái về ăn. Những năm gần đây, chúng được biết tới nhiều hơn, nhưng quả này khá hiếm, rất ít nhà trồng, giá cả vì thế cũng tăng cao.
