Khẩn trương tháo gỡ vướng mắc COA, tránh gián đoạn xuất khẩu thủy sản sang Hoa Kỳ
Xuất khẩu thủy sản Việt Nam sang thị trường Hoa Kỳ trong tháng 1/2026 chỉ đạt hơn 96 triệu USD, giảm 9,9% so với cùng kỳ năm trước.
Trong bối cảnh nhiều quy định kỹ thuật mới bắt đầu được áp dụng, đặc biệt là yêu cầu về Giấy chứng nhận khả năng chấp nhận (COA), việc sớm tháo gỡ các vướng mắc thủ tục đang trở thành yêu cầu cấp thiết để tránh ách tắc hoạt động xuất khẩu.
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), mức sụt giảm kim ngạch tập trung chủ yếu ở nhóm cá ngừ. Với mặt hàng tôm, nhiều doanh nghiệp đã chủ động giao hàng sớm trong tháng 1 nhằm giảm rủi ro trước thời điểm Hoa Kỳ công bố kết quả thuế chống bán phá giá vào ngày 17/2, khiến áp lực xuất khẩu có xu hướng dồn sang các tháng tiếp theo.
VASEP dự báo, xuất khẩu thủy sản trong tháng 2/2026 có thể giảm so với tháng 1 và giảm nhẹ so với cùng kỳ do tác động của kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, kết quả thuế chống bán phá giá tôm, những vướng mắc trong thực thi Đạo luật Bảo vệ Động vật biển có vú (MMPA) và thủ tục cấp COA đối với thủy sản khai thác.
Thực tế từ đầu năm 2026 cho thấy, nhiều lô hàng thủy sản xuất khẩu sang Hoa Kỳ gặp khó khăn trong khâu thông quan do chưa được cấp COA. Nguyên nhân chủ yếu đến từ giai đoạn đầu triển khai Thông tư 74/2025/TT-BNNMT, khi cách hiểu và áp dụng quy định tại các địa phương còn thiếu thống nhất, làm kéo dài thời gian xử lý hồ sơ.
Từ phản ánh của doanh nghiệp, VASEP đã kiến nghị cơ quan quản lý xem xét tháo gỡ một số vướng mắc kỹ thuật, như chấp nhận chứng từ tiếng Anh trong hồ sơ COA, linh hoạt đối với các mẫu chứng từ quốc tế phổ biến, thống nhất cách áp dụng mã nghề khai thác theo phân loại của phía Hoa Kỳ, cũng như có cơ chế phù hợp cho các chuỗi khai thác ven bờ.
Để kịp thời khắc phục tình trạng ách tắc, ngày 30/1/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã yêu cầu các địa phương khẩn trương công bố thủ tục hành chính, quy trình nội bộ, bố trí nhân sự và tiếp nhận hồ sơ COA đúng quy định, không phát sinh thêm giấy tờ ngoài danh mục, hoàn thành trước ngày 5/2/2026.
Việc triển khai đồng bộ, thống nhất quy định về COA được kỳ vọng sẽ giúp tháo gỡ điểm nghẽn hiện nay, tạo điều kiện để xuất khẩu thủy sản sang thị trường Hoa Kỳ sớm ổn định trở lại trong những tháng tới.
