Iraq và tham vọng xây đường ống dẫn dầu 55 tỷ USD nhằm hóa giải ‘lời nguyền’ Hormuz
Dự án đi qua Kuwait và Saudi Arabia được kỳ vọng giúp các quốc gia Trung Đông giảm sự lệ thuộc vào "điểm nghẽn" Hormuz, nơi vốn đang tiềm ẩn nhiều rủi ro an ninh.
Theo tin tức từ IraqiNews ngày 16/4, Iraq và các quốc gia vùng Vịnh đang tiến hành nghiên cứu một mạng lưới đường ống dẫn dầu quy mô lớn. Mục tiêu chiến lược của dự án là thiết lập tuyến vận tải thay thế, giúp nguồn năng lượng thoát khỏi sự phụ thuộc vào eo biển Hormuz.
Dự án có tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 55 tỷ USD. Dù đây là con số khổng lồ, các báo cáo phân tích cho rằng mức kinh phí này hoàn toàn khả thi vì chỉ tương đương với tổng chi phí trung chuyển mà các nước phải chi trả trong vòng 25 năm.
Trong kế hoạch này, Iraq giữ vai trò hạt nhân với mạng lưới gồm hai tuyến đường ống chính, bắt đầu từ miền Nam nước này, chạy xuyên qua Kuwait và Saudi Arabia trước khi kết nối trực tiếp với các thương cảng trên biển Arab như Duqm và Salalah.
Khi đi vào vận hành, hệ thống này cho phép dầu thô từ Trung Đông đổ thẳng sang thị trường châu Á mà không cần phải đi qua eo biển Hormuz. Về mặt tài chính, các quốc gia tham gia hưởng lợi sẽ cùng góp vốn đầu tư, mức đóng góp được phân bổ dựa trên nhu cầu sử dụng thực tế của mỗi nước.
Việc tìm kiếm lộ trình mới được giới quan sát đánh giá là bước đi tất yếu. Hiện nay, khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu được vận chuyển qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, những rủi ro an ninh ngày càng tăng tại khu vực này buộc các cường quốc năng lượng phải đa dạng hóa tuyến đường xuất khẩu.
"Sáng kiến này không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn có khả năng tái định hình cục diện địa chính trị năng lượng tại khu vực", báo cáo nhấn mạnh.
Nếu triển khai thành công, các quốc gia vùng Vịnh sẽ có thêm phương án dự phòng chiến lược, thoát khỏi tình trạng phụ thuộc hoàn toàn vào tuyến đường biển độc đạo.
Dù mang lại triển vọng lớn, các chuyên gia cũng lưu ý rằng đây là một siêu dự án có độ khó cao. Những rào cản về chi phí đầu tư cực lớn, thời gian xây dựng kéo dài và yêu cầu phối hợp phức tạp giữa nhiều chính phủ khiến dự án mang tính tầm nhìn dài hạn.
Trong tương lai gần, mạng lưới đường ống này được nhận định là khó có thể thay thế hoàn toàn vai trò huyết mạch của eo biển Hormuz trên bản đồ năng lượng thế giới.
