Quảng Ninh: Giải bài toán về sử dụng đất đá thải mỏ làm vật liệu san lấp
Việc sử dụng đất đá thải mỏ làm vật liệu san lấp không chỉ hạn chế tối đa việc khai thác đất đồi ảnh hưởng tới cảnh quan thiên nhiên mà còn giảm áp lực về bãi thải mỏ và bảo vệ môi trường trong quá trình sản xuất than.
Theo báo cáo của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Ninh, ước tính nhu cầu khối lượng vật liệu san lấp trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đến năm 2025 là trên 590 triệu m3; Giai đoạn 2026-2030 là 510 triệu m3.
Hiện trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đã có 4 điểm bãi đất đá thải mỏ được Bộ Tài nguyên và Môi trường (TN&MT) đồng ý cho khai thác thu hồi với tổng khối lượng khoảng 12,4 triệu m3.
Việc sử dụng đất đá thải mỏ làm vật liệu san lấp không chỉ hạn chế tối đa việc khai thác đất đồi ảnh hưởng tới cảnh quan thiên nhiên mà còn giảm áp lực về bãi thải mỏ và bảo vệ môi trường trong quá trình sản xuất than. Đồng thời nguồn đất đá thải tưởng chừng như bỏ đi và phải sử dụng nhiều kinh phí để hoàn nguyên thì khi tận dụng cho các dự án còn tạo thêm nguồn ngân sách nhà nước.
 |
Thực tế hiện nay, nhiều dự án, công trình trọng điểm triển khai trên địa bàn tỉnh đang thiếu nguồn vật liệu phục vụ san lấp mặt bằng.
Trong khi đó, nhu cầu san lấp mặt bằng cho các dự án, công trình tại Quảng Ninh mỗi năm khoảng 130 triệu m3. Việc dùng đất đá thải mỏ để san lấp các dự án là cần thiết. Tuy nhiên, đến nay, Bộ TN&MT mới cấp phép khai thác đất, đá thải mỏ để san lấp mặt bằng cho 4 dự án, với tổng khối lượng trên 12 triệu m3 – một con số quá nhỏ so với trữ lượng các bãi thải mỏ và nhu cầu nguyên liệu để san lấp mặt bằng.
Theo Nghị quyết số 10 ngày 26/9/2022 của Tỉnh uỷ Quảng Ninh đã đặt ra yêu cầu phải có lộ trình chấm dứt khai thác đất, đá đồi tự nhiên làm vật liệu san lấp mặt bằng; Tập trung sử dụng đất, đá thải mỏ, tro, xỉ thải từ các nhà máy nhiệt điện làm vật liệu san lấp mặt bằng nhằm phát triển kinh tế tuần hoàn, giải quyết hài hòa giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường. Chủ trương này sẽ góp phần quan trọng để tháo gỡ khó khăn trong việc thiếu nguồn đất đắp, san lấp nhiều dự án trọng điểm của tỉnh trong thời gian tới.
Hiện nay, Luật Khoáng sản 2010 quy định đất đá thải mỏ như là tài nguyên khoáng sản đi kèm than, nên việc quản lý nhà nước khá chặt chẽ. Do vậy, để sử dụng đất đá thải mỏ nói chung, phục vụ san lấp nói riêng phải thực hiện đầy đủ một loạt các thủ tục hành chính như: đánh giá trữ lượng, lập lại báo cáo đánh giá tác động môi trường các dự án mỏ, lập hồ sơ xin cấp phép khai thác thuộc thẩm quyền của Bộ TN&MT, với thời gian thực hiện từ 1-1,5 năm.
