Kỷ nguyên mới trong điều trị ung thư: Tiếp cận cá thể hóa và đột phá từ công nghệ hiện đại
Ung thư tiếp tục là một trong những thách thức y tế toàn cầu và là gánh nặng bệnh tật nghiêm trọng tại Việt Nam. Theo dữ liệu từ GLOBOCAN 2022 được công bố tại Hội nghị Khoa học Quốc tế “Cập nhật tiến bộ trong miễn dịch trị liệu - ung thư và y học hạt nhân năm 2026”, mỗi năm nước ta ghi nhận hơn 182.000 ca mắc mới và hơn 122.000 trường hợp tử vong. Đứng trước thực tế này, ngành y tế đang chứng kiến một bước chuyển dịch mang tính cách mạng: từ bỏ tư duy điều trị truyền thống "một phác đồ cho nhiều người" để tiến tới kỷ nguyên y học chính xác, cá thể hóa sâu sắc nhờ sự kết hợp giữa miễn dịch trị liệu, sinh học phân tử, y học hạt nhân và trí tuệ nhân tạo (AI).
Chuyển dịch từ phác đồ đại trà sang điều trị cá thể hóa chính xác
Tại hội nghị diễn ra vào ngày 26 và 27/6/2026 do Bệnh viện Bạch Mai tổ chức, các chuyên gia y tế hàng đầu khẳng định điều trị ung thư không còn áp dụng một phác đồ chung cho tất cả. Theo PGS.TS Đào Xuân Cơ, Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, xu hướng cốt lõi hiện nay là lựa chọn phương pháp dựa trên đặc điểm sinh học phân tử, đặc tính miễn dịch và bản đồ di truyền của từng cá nhân. Đây là sự chuyển đổi mạnh mẽ từ mô hình điều trị đại trà sang y học chính xác, nhằm tối ưu hóa hiệu quả và giảm thiểu chi phí không cần thiết.
Trong xu thế đó, miễn dịch trị liệu đóng vai trò trung tâm thay đổi toàn bộ cục diện chuyên môn. Khác với các phương pháp truyền thống như hóa trị hay xạ trị vốn can thiệp trực tiếp vào tế bào, miễn dịch trị liệu hoạt động bằng cách kích hoạt và huy động chính hệ miễn dịch tự nhiên của cơ thể người bệnh để nhận diện, tấn công các tế bào ác tính. Hội nghị đã cập nhật nhiều tiến bộ lâm sàng quan trọng như cơ chế hoạt động của các thuốc ức chế điểm kiểm soát miễn dịch, liệu pháp tế bào CAR-T và việc ứng dụng các dấu ấn sinh học (biomarkers) trong sàng lọc, phân tầng nguy cơ. Sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo (AI) cũng mở ra tiềm năng lớn trong phân tích dữ liệu phức tạp, giúp bác sĩ đưa ra quyết định lâm sàng chuẩn xác, cá thể hóa tối đa phác đồ cho người bệnh.
Y học hạt nhân và mô hình Theranostics định vị trúng đích tổn thương
Bên cạnh miễn dịch trị liệu, y học hạt nhân chuyên sâu chính là mũi nhọn công nghệ tạo nên bước đột phá mang tính cách mạng. Sự phát triển của các kỹ thuật hóa dược phóng xạ hiện đại đã hiện thực hóa mô hình Theranostics – giải pháp tích hợp đồng thời cả quy trình chẩn đoán và điều trị đích trên cùng một nền tảng công nghệ.
Thông qua mô hình Theranostics kết hợp với các công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến như PET/CT, PET/MRI và SPECT/CT, các bác sĩ có thể phát hiện sớm tổn thương ở mức độ chuyển hóa tế bào từ rất sớm, trước khi xuất hiện các thay đổi về mặt cấu trúc hình thái. Ngay sau đó, việc can thiệp điều trị trúng đích bằng các đồng vị phóng xạ như I-131 và Lu-177 sẽ tấn công trực diện tế bào ung thư, bảo vệ tối đa các mô lành xung quanh. Phương thức phối hợp đa mô thức này không chỉ nâng cao rõ rệt hiệu quả kiểm soát khối u mà còn giảm thiểu tác dụng phụ, kéo dài thời gian sống và cải thiện đáng kể chất lượng sống cho bệnh nhân. Ban lãnh đạo Bệnh viện Bạch Mai khẳng định, y học hạt nhân, sinh học phân tử và miễn dịch trị liệu sẽ là những trụ cột vững chắc định hình mô hình bệnh viện đa khoa chuyên sâu, kỹ thuật cao và hội nhập quốc tế.
Cột mốc chiến lược nâng cấp thành Viện chuyên sâu dẫn dắt khu vực
Một dấu ấn mang tính lịch sử tại hội nghị năm 2026 là lễ công bố quyết định thành lập Viện Y học hạt nhân và Ung bướu thuộc Bệnh viện Bạch Mai, trên cơ sở nâng cấp Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu theo Quyết định số 3888/QĐ-BM ngày 15/6/2026. PGS.TS.BS Phạm Cẩm Phương được chính thức bổ nhiệm giữ chức vụ Viện trưởng. Đây là bước đi chiến lược nhằm xây dựng một cơ sở chuyên khoa sâu, quy mô và đồng bộ, đáp ứng nhu cầu điều trị chất lượng cao của nhân dân sau hơn 55 năm cống hiến bền bỉ của đơn vị.
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên đánh giá cao tầm nhìn của Bệnh viện Bạch Mai và đặt kỳ vọng Viện Y học hạt nhân và Ung bướu sẽ giữ vai trò dẫn dắt trong lĩnh vực ung thư học của khu vực. Thứ trưởng nhấn mạnh, Viện cần phát huy tốt mô hình "viện trong bệnh viện đa khoa hạng đặc biệt", tăng cường phối hợp liên chuyên khoa toàn diện để tối ưu hóa phác đồ cá thể hóa. Song song đó, nhiệm vụ hàng đầu là đẩy mạnh công tác đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao kỹ thuật công nghệ cao xuống hệ thống y tế cơ sở, đảm bảo người dân ở mọi địa phương đều được tiếp cận bình đẳng với tinh hoa y học hiện đại.
Ghi nhận những đóng góp to lớn đó, Bộ Y tế đã trao tặng bằng khen cho tập thể Viện và 8 cá nhân có thành tích xuất sắc. Đồng thời, 4 nhà khoa học đến từ Cộng hòa Pháp cũng được vinh danh vì những cống hiến quý báu trong hợp tác đào tạo và phát triển chuyên ngành y học hạt nhân tại Việt Nam, minh chứng cho bước tiến hội nhập sâu rộng toàn cầu của y học nước nhà.






