Lỗ hổng hệ thống từ việc phớt lờ bộ tiêu chuẩn sản xuất

Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) đã yêu cầu Công ty cổ phần dược mỹ phẩm A.Q.P Việt Nam tiêu hủy 268 sản phẩm và Công ty TNHH mỹ phẩm Việt Hương tiêu hủy 511 sản phẩm. Danh mục bị đình chỉ lưu hành vô cùng đa dạng, bao gồm nhiều sản phẩm thiết yếu như kem dưỡng da, sữa rửa mặt, kem chống nắng, nước tẩy trang, son dưỡng và lăn khử mùi. Hạn chót để hai doanh nghiệp này hoàn tất việc thu hồi và tiêu hủy là ngày 10/6.

Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến án phạt nghiêm khắc này xuất phát từ việc hai nhà máy không triển khai áp dụng và duy trì hệ thống Thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm (CGMP-ASEAN). Các chuyên gia y tế đánh giá việc không tuân thủ hệ thống quản lý chất lượng này không phải là lỗi kỹ thuật đơn thuần mà là một vi phạm mang tính hệ thống đặc biệt nghiêm trọng.

Bộ tiêu chuẩn CGMP-ASEAN đóng vai trò như một "hàng rào" kiểm soát khắt khe mọi khâu sản xuất, từ điều kiện nhà xưởng, nguyên liệu đầu vào cho đến khả năng truy xuất nguồn gốc thành phẩm. Việc doanh nghiệp phớt lờ hệ thống này khiến cơ quan quản lý hoàn toàn mất đi cơ sở để đảm bảo sản phẩm được sản xuất ra là an toàn và ổn định. Những rủi ro chực chờ đối với người tiêu dùng có thể kể đến như sai lệch công thức, nhiễm khuẩn, nhiễm chéo nguyên liệu hoặc hàm lượng hoạt chất thiếu đồng nhất. Nghiêm trọng hơn, nếu người dùng gặp phản ứng bất lợi hay tai biến, nhà sản xuất sẽ không thể truy vết được nguyên nhân sự cố.

Xử lý nghiêm vi phạm về ghi nhãn và sai lệch công thức

Song song với việc xử lý vi phạm tại các nhà máy, Cục Quản lý Dược cũng quyết liệt chấn chỉnh tình trạng kinh doanh gian dối trên thị trường. Theo đó, 9 sản phẩm từ ba doanh nghiệp khác đã bị buộc thu hồi do vi phạm quy định ghi nhãn và sai lệch công thức so với hồ sơ công bố.

Tại Hà Nội, Chi nhánh Công ty TNHH Kotrans bị buộc thu hồi 4 sản phẩm (bao gồm các dòng tinh chất, mặt nạ và dầu gội) do nhãn ghi công dụng không phù hợp với hồ sơ đã công bố. Tại khu vực TP.HCM, Công ty TNHH thương mại dịch vụ xuất nhập khẩu The Vigo phải thu hồi 3 sản phẩm chăm sóc da do công thức thực tế không khớp với hồ sơ được duyệt. Tương tự, Công ty TNHH một thành viên Thanh Lam cũng bị thu hồi 2 sản phẩm do vừa vi phạm về công thức, vừa có nhãn ghi công dụng sai lệch.

Biện pháp phòng ngừa rủi ro tại thị trường mỹ phẩm tỷ đô

Thay vì chỉ xử lý đơn lẻ một vài lô hàng kém chất lượng khi đã có hậu quả, quyết định chặn đứng toàn bộ dây chuyền sản xuất không đạt chuẩn lần này của Bộ Y tế thể hiện tư duy phòng ngừa rủi ro từ gốc, ngay cả khi chưa ghi nhận ca dị ứng cụ thể nào. Để đảm bảo tính thực thi đồng bộ, Sở Y tế Hà Nội được giao nhiệm vụ giám sát trực tiếp quá trình tiêu hủy và báo cáo kết quả trước ngày 15/6. Đồng thời, các Sở Y tế địa phương phải chỉ đạo hệ thống spa, phòng khám và các đại lý lập tức ngừng phân phối để trả hàng về cho nhà sản xuất.

Theo số liệu từ Statista, quy mô thị trường mỹ phẩm Việt Nam trong năm 2024 ước tính đạt hơn 2,4 tỷ USD, với khoảng 90% thị phần thuộc về hàng nhập khẩu. Sự bùng nổ của quy mô thị trường mang đến nhiều giá trị kinh tế nhưng cũng đi kèm với áp lực to lớn trong công tác quản lý chất lượng. Những động thái quyết liệt, liên tục thu hồi hàng loạt sản phẩm vi phạm của Bộ Y tế từ đầu năm đến nay là minh chứng rõ nét cho nỗ lực thanh lọc thị trường, nhằm siết chặt kiểm soát và đẩy lùi vấn nạn hàng giả, hàng kém chất lượng, quảng cáo sai sự thật.